Τα Βαλτσινιώτικα

Έτσι κι αλλιώς κι αλλιώτικα

εδώ στα Βαλτσινιώτικα

θα λέμε τον καημό μας,

τα βάσανα, τις πίκρες μας,

τα ωραία, απ’ το χωριό μας.

Στο καφενείο απ’ έξω σαν μπέης ξαπλωμένος,
του ήλιου τις ακτίνες αχόρταγα ρουφώ,
και στης εφημερίδας τα νέα βυθισμένος,
κανέναν δεν κοιτάζω, κανέναν δεν ψηφώ.

Ψυχή μου! τί λιακάδα! τί ουρανός ! τί φύσις !
Αχνίζει  κει μπροστά μου ο καϊμακλής καφές,
κι εγώ κατεμπνευσμένος για όλα φέρνω κρίσεις,
και μόνος μου τις βρίσκω μεγάλες και σοφές.

Σε μία καρέκλα το’ να ποδάρι μου τεντώνω,
το άλλο σε μίαν άλλη, κι ολίγο παρεκεί
αφήνω το καπέλο, και αρχινώ με τόνο
τους υπουργούς να βρίζω και την πολιτική.

Βρίζω τον Τράμπ, την Μέρκελ, και όποιους άλλους θέλω,
και στρίβω το μουστάκι μου με ταραχή πολύ,
και μέσα στο θυμό μου κατά διαόλου στέλλω
τον ίδιο τον εαυτό μου, και γίνομαι σκυλί.

  

Την φίλη μας Ευρώπη με πέντε φασκελώνω,
επάνω στο τραπέζι τον γρόθο μου κτυπώ...
εχύθη ο καφές μου, τα ρούχα μου λερώνω,
κι όσες βλαστήμιες ξέρω αρχίζω να τις πω.

Στον καφετζή ξεσπάω... φωτιά κι εκείνος παίρνει.
αμέσως άνω κάτω τού κάνω τον μπουφέ,
τον βρίζω και με βρίζει, τον δέρνω και με δέρνει,
και τέλος... δεν πληρώνω δεκάρα τον καφέ.

Οι λέξεις

Από χρόνια μάζευα λέξεις. Είχα ένα μικρό μπαούλο, προίκα της μάνας μου, για κουμπαρά. Κάθε φορά που με συγκλόνιζε κάποια την πέταγα μέσα.

Λέξεις απλές, όπως μολύβι, κοχύλι, μελάνι, καζάνι, λάθος, πάθος, πόνος, χαρά, ίσως, αρχή, τέλος και άλλες τέτοιες.

Όποτε είχα χρόνο τις άπλωνα στο πάτωμα και έπαιζα με το παιδί μέσα μου. Έφτιαχνα ολόκληρες προτάσεις, άλλοτε και μικρές ιστορίες. Όσες ξεθώριαζαν τις πέταγα.

Ποτέ δεν θυμάμαι γεμάτο το μπαούλο. Το καζάνι μου θύμιζε το στρατό, τη φασολάδα και τη λάντσα. Πέταμα. Μια φορά πέταξα και τον έρωτα, είχα απογοητευτεί με την Αναστασία. Δεν μπορούσα να συγκεντρωθώ, να κοιμηθώ, να φάω. Κι αυτή ανένδοτη. Σε κάποια άλλη φάση την ξαναέγραψα. Ζεις με την λογική μόνο;
Με τα χρόνια πέταξα πολλές. Δεν ήθελα να παλιώσουν, να σκονιστούν, να καταχωνιαστούν όπως οι κασέτες, οι δίσκοι και τα cd.
Σήμερα τις πέταξα όλες. Κράτησα τρεις. Δεν ήξερα κι αυτές τι να τις κάνω. Τότε ήρθε η ιδέα να τις φυτέψω στο χωράφι. Φύτεψα στην μία άκρη την ελευθερία και στην άλλη την γαλήνη. Στη μέση φύτεψα τη φύση. Μετά τις πότισα, όπως όταν φυτεύω τα δέντρα.

Ο ήλιος έδυε στον Κόζιακα εκείνη την ώρα. Το χρώμα του ροδιού, ομόρφυνε όλη τη γη.

Του Κωστής Ταξιδεύων

Λεζάντες σε αλλοτινές εικόνες του χωριού

Ο νεαρός Βαλτινιώτης μισοκαθισμένος επάνω στο ποδήλατό του καμαρώνει για το απόκτημά του. Πρόκειται για το πρώτο ποδήλατο, τύπου (κουρσάκι), που αγοράστηκε και εμφανίστηκε στο Βαλτινό το 1970.

Τρεις μήνες εργάστηκε ο Στέργιος, στα ποτίσματα των χωραφιών, στη Ζηλευτή Τρικάλων και με τα χρήματα που κέρδισε αγόρασε το κουρσάκι του και γεμάτος ικανοποίηση φωτογραφήθηκε μαζί του.

Ένα τέτοιο ποδήλατο ήταν μεγάλο απόκτημα για την εποχή. Ήταν κατάλληλο για τις μεγάλες αποστάσεις καθότι ο τρόπος κατασκευής και τα υλικά του ήταν τέτοια που ανέπτυσσε μεγάλη ταχύτητα. 

Ο ίδιος νεαρός με φανερή εξελιγμένη και στιλιζαρισμένη εμφάνιση, μετά από μια πενταετία, φωτογραφίζεται πάλι καθισμένος επάνω σε έναν σωρό από ριγμένους τσιμεντόλιθους στον δημόσιο δρόμο, (δημοσιά). Οι τσιμεντόλιθοι αποτελούσαν τα οικοδομικά υλικά που χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή της μάντρας, στην περίφραξη του οικοπέδου Σιμή. Δεξιά διακρίνονται τα πεύκα του δημοτικού σχολείου Βαλτινού και το παλιό και καινούργιο σπίτι του αείμνηστου, Γιάννη Κουφοχρήστου.

Όσο για τα υπόλοιπα στοιχεία του νεαρού…, τα αφήνουμε να τα μαντέψετε…

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΒΑΛΤΙΝΟΥ

Καλούνται τα μέλη του Εκπολιτιστικού Συλλόγου Βαλτινού το Σάββατο 13 Οκτωβρίου 2018,  στις 17:00, στο χώρο του Δημοτικού σχολείου Βαλτινού, όπου θα πραγματοποιηθεί η τακτική Γενική Συνέλευση με θέματα: Οικονομικός απολογισμός, Διοικητικός απολογισμός και διενέργεια εκλογών για την ανάδειξη νέου Διοικητικού Συμβουλίου.

το Δ.Σ.

Λέξεις του τόπου μας, από το Γλωσσάρι Ιδιώματος Δυτικής Θεσσαλίας και ευρύτερης περιοχής αυτής. ΝΙ

Του Ευαγγέλου Στάθη Φιλολόγου

Συνεχίζοντας την παρουσίαση μέρους από το λεκτικό – γλωσσολαογραφικό υλικό που αφορά τον τόπο μας, και το οποίο έχει καταγραφεί στο βιβλίο μου με τίτλο: «Γλωσσάρι ιδιώματος Δυτικής Θεσσαλίας και ευρύτερης περιοχής αυτής», γίνεται μια επιλογή λέξεων που αρχίζουν από το γράμμα Ν και παρουσιάζονται παρακάτω με αλφαβητική σειρά:

 ναίγκας  εριστική απάντηση σε κάποιον που μας λέει «ναι» και δε θέλουμε να συμφωνήσουμε: ούλου ναι κι ναι είσι· ναίγκας κι ξηρός σ’ να σι μάσει

νάτουσεά  αντων. δεικτ.: νάτουσεά νάτηνεά νάτουεά·  πληθ. νάτοισεά νάτισεά νάταεά· νάτος εδώ, νάτος δα: νάτουσεά η ήλιους, βγήκι (ανέτειλε) – νάτηνεά η μάνα – νάτουεά του ντουντούτ (το αυτοκινητάκι, παιχνιδάκι μωρού) – νάταεά τα κουρίτσια, μπαίν στου χουρό (μπαίνουν στο χωρό)

νέτους  επίθ. η νέτους η νέτην του νέτου 1) για βάρος ο καθαρός, ο σκέτος: η τινικές παίρει  δικαπέντι κιλά, νέτου βάρους δικατρία 2) άδειος, ταπί: τά’χασα ούλα στα χαρτχιά κι έμεινα νέτους 3) μόνος: τουν έφυγι η γναίκα τ’ κι τουν άφσι νέτουν

νηχός  η αρσ. ουσ.  ο ήχος, ο αχός

νια   αριθμητικό επίθ. και αόριστη αντων.  ένας μίνια και νια ένα : νια φουρά κι έναν κιρό – νια γναίκα

νιανιά  του ουδ. ουσ.  το φαγητό στη γλώσσα των νηπίων

νίβου  ρ. μεταβ. αόρ. ένιψα   νίβουμι, νίφκα, νιμμένους· πλένω το πρόσωπο και τα χέρια μου με νερό: νίβει  τα πόδγια τς η γάτα, θα χιουνίσει  όξου (λαϊκή δοξασία)· μεταφ. κινδυνεύω να…: αν μας πχιάσουν να κλέβουμι, νίφκαμαν (χαθήκαμε, κινδυνεύουμε)

νίλα  η ουσ. θηλ.  βλ. λ. ανίλα

νιουγάμπρια  τα και τα νιόγαμπρα  ουδ. ουσ.  ο άντρας και η γυναίκα που έχουν παντρευτεί πρόσφατα, οι νιόπαντροι: να σκουθούν (σηκωθούν) τα νιουγάμπρια για χουρό – τήρα πώς στέκουντι, σα νιουγάμπρια (σκωπτικά για παππούδες)

νιράγγουρου  ουδ. ουσ.  το αγγουράκι

νιραγόι  του ουδ. ουσ.  αυλάκι, στο οποίο συγκεντρώνεται νερό για το πότισμα των κηπευτικών ή όπου συγκεντρώνονται τα βρόχινα νερά για να μη νεροκρατάει (πλημμυρίζει) το χωράφι

νιρουκαίουμι  ρ. αόρ. νιρουκάηκα· διψάω πάρα πολύ, σκάω από δίψα: νιρουκάηκαμι στου χουράφι θιρίζουντα ούλη μέρα κι πού νιρό

νιρουμπαμπλέκι  του ουδ. ουσ. είδος υδρόβιου πουλιού, η μπεκάτσα

νιρουσυρμή  η θηλ. ουσ.  η νεροσυρμή· αυλάκι που σχηματίζεται από τα νερά της βροχής

νιρουφίδα  η θηλ. ουσ. φίδι που ζει μέσα στο νερό, νερόφιδο

νισάφι   επίρρ. έλεος, επιτέλους, αρκετά: νισάφι  πια, σι βαρέτχα

νιφραμνιά  η θηλ. ουσ.  η νεφραμιά· εκλεκτό κομμάτι σφαγμένου ζώου, χοιρινού κυρίως, γύρω από τα νεφρά· το κρέας του είναι πολύ νόστιμο

νο μ’ – νόμτι  και νουμείτι· δο μ’ = δος μου – δώστε μου: νο μ’ φουτχιά, ανέβα παραπάν’ (από παιδικό παυχνίδι) – να τη μαυράδα μ’, νο μ’ την ασπράδα σ’ (καλωσόρισμα του πελαργού από μικρά παιδιά) – νόμτι  μι κι μένα λίγου ψουμί

νότη  η θηλ. ουσ.  η υγρασία, η νοτεράδα: θέλουν νότη  τα φασούλια για να φυτρώσουν καλά

νούλα  η θηλ. ουσ. ως επίρρ.  καντίποτε, μηδέν: νούλα μι την νούλα τα πήρι η γκαραγκιόζης ούλα

Στο Βουλγάρικο κοινό η Ποίηση του Ηλία Κεφάλα

Η Βουλγάρικη ιστοσελίδα Литература Творби (Λογοτεχνική δημιουργία) φιλοξενεί στη στήλη της τον ποιητή Ηλία Κεφάλα και δημοσιεύει ποιήματά του σε μετάφραση του Zdravka Mihaylova.

Ο ΗΛΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΣ ΟΔΗΓΕΙ

Ο Ηλίας Κεφαλάς γεννήθηκε το 1951 στο μικρό χωριό Μέλιγος, κοντά στα Τρίκαλα, Θεσσαλίας, όπου μετά από μια μακρά διαμονή στην Αθήνα - πανεπιστημιακά χρόνια και καριέρα-, ζει μόνιμα και συνεχίζει να δημιουργεί στον τόπο του. Έκανε το ντεμπούτο του το 1980 με την κυκλοφορία της πρώτης ποιητικής του συλλογής "The Whips". Από τότε έχουν εκδοθεί συνολικά τριάντα τρία βιβλία, εκ των οποίων δεκατρία ποιητικές συλλογές, εννέα δοκίμια, πέντε έργα σε πεζό λόγο, πέντε λογοτεχνικά παιδικά βιβλία και μια ποιητική ανθολογία. Ως συγγραφέας και κριτικός της λογοτεχνίας και της τέχνης, συνεργάστηκε τακτικά στα περιοδικά «Τομές», «Νέες τόμους», «Διαβάζω», «Οδός Πανός», «φθηνό», «Νέα φθηνά», «Εντευκτήριο», «Φρέαρ» κλπ., και σποραδικά τις εφημερίδες «Αυγή» και «Καθημερινή». Έχει δημοσιεύσει περισσότερες από 1.500 σελίδες σε αυτά τα έντυπα μέσα.

Πρόσφατα εξέδωσε την ποιητική συλλογή του «Ποιήματα- Τα Λιλιπούτεια» (ελληνικά, DRI nski) Celestial and Earthly Poems (μόνο στα Αγγλικά) το 2015, μερικά από τα ποιήματά του έχουν μεταφραστεί στα γαλλικά, αγγλικά, πολωνικά, ιταλικά, ισπανικά, πορτογαλικά, βουλγαρικά, Κροατικά, Εβραϊκά και Ουγγρικά.

Το εξώφυλλο της ελληνικής έκδοσης του βιβλίου ποίησης «Λεζάντες για τ’ αόρατα», από το οποίο προσφέρουμε στην προσοχή σας μερικά ποιήματα σε μετάφραση Zdravka Mihailova.

СТИХОВЕ ОТ ИЛИАС КЕФАЛАС

Илиас Кефалас е роден през 1951 г. в  малкото село Мелигос, недалеч от Трикала, в Тесалия, където след дълъг престой в Атина – университетски години и професионална кариера, живее вече постоянно и продължава да твори. Дебютира през 1980 г. с издаването на първата му стихосбирка „Камшиците“. Оттогава е издал общо трийсет и три книги, от които тринайсет поетични, девет с есеистика, пет с творби в проза, пет литератури книги за деца и една поетична антология. Автор е и на литературна критика и критика за изкуство, сътрудничил е редовно на списания „Томес“, „Неес томес“,  „Диавазо“, „Одос Панос“, „Ефтини“, „Неа евтини“, „Ентефктирио“, „Фреар“ и др., а спорадично – на вестниците „Авги“ и „Катимерини“. Публикувал е в тези печатни издания над 1500 страници.

...μυρωμένα, λαδωμένα τα κορίτσια μου εμένα!!!

...μυρωμένα, λαδωμένα
τα κορίτσια μου εμένα!!!

Με την παραπάνω φράση η Αγγέλα Ζησημοπούλου, κόρη της Βάσως Θ. Ζαμπακά που κατοικεί στην Κύπρο κοινοποίησε στο Facebook την βάφτιση των δυο κοριτσιών της. 
Τα ονόματα των νεοφώτιστων κοριτσιών που τους χάρισαν οι νονοί είναι Βασιλική και Μελίνα.

Εμείς ευχόμαστε να τις ζήσουν και να είναι πάντα χαρούμενες και ευτυχισμένες!

Τα τζάκια και οι γέροντες στα άδεια χωριά…!

Στο σπίτι οδηγήθηκα από τον καπνό - καπνός σε χωριό των Αγράφων σημαίνει όχι μόνο ότι είναι ζωντανό ακόμη το σπίτι αλλά ότι και αυτοί που το κατοικούν έχουν αναμμένο τζάκι. Το λέω αυτό γιατί το τζάκι έχει μεγάλη διαφορά από την σόμπα η χρήση της οποίας συνδυάζεται μεν με άλλα χρηστικά πράγματα, αλλά έχει στερήσει από τα περισσότερα σπίτια στα ορεινά χωριά τη ζεστασιά της πατροπαράδοτης εστίας και τη διάθεση που προκαλεί σε αυτούς βρίσκονται κοντά της και βεβαίως την επαφή του ματιού με την φωτιά.
Βλέποντάς λοιπόν το τζάκι να καπνίζει, περπάτησα σαν υπνωμένος μέχρι εκεί και στάθηκα σε μια απόσταση που να μπορώ να βλέπω τον καπνό να ανεβαίνει στο μουντό ουρανό. Γι’ αυτό και δεν πρόσεξα καν το παράταιρο με το ύφος του σπιτιού παράθυρο που ήταν ανοιχτό μόνο στις μισές του γρίλιες. Υπέθεσα πως δεν θα ήταν κανένας μέσα εκείνη τη στιγμή ή και να ήταν πάλι, τι θα τον ένοιαζε αν εγώ στεκόμουν δίπλα στο σπίτι του και φωτογράφιζα μια καπνοδόχο που έβγαζε καπνό στον ουρανό; Χώρια που σκεφτόμουν πως όποιος θα με έβλεπε, θα με περνούσε μάλλον για λιγάκι ελαφρό στο μυαλό γιατί έδινα σημασία και προσοχή σε ένα γεγονός γι’ αυτούς πολύ συνηθισμένο.

Κάποια στιγμή κατάλαβα πως ένας άνθρωπος με κοίταζε από το παράθυρο. Γύρισα και είδα τον μπάρμπα Βαγγέλη να με κοιτάζει με ενδιαφέρον γι’ αυτό που έκανα. Το παραξένεψε το γεγονός μου είπε μετά, που φωτογράφιζα το τζάκι να καπνίζει και με ρώτησε γιατί το έκανα. Δεν ήταν παρατήρηση εκ μέρους του, είχε όμως ο τόνος της φωνής του μια γερή δόση απορίας μαζί με μια λεπτή – λεπτή χροιά ειρωνείας. Δεν έδωσα σημασία σε αυτό, προσπαθούσα να βρω μια θέση που ο καπνός θα είχε ως φόντο ένα δέντρο ή την πλαγιά απέναντι γιατί δεν φαίνονταν στο μουντό ουρανό και μετά του απάντησα πως μου άρεσε η εικόνα που έβλεπα. Τότε έδειξε πως κατάλαβε κάτι αλλά η συγκαταβατική κίνηση του κεφαλιού του έδειξε πως πάλι τον στεναχωρούσε κάπως η κατάστασή μου. Τον ρώτησα πως είναι και μου απάντησε πως σε αυτό το σπίτι ζει εδώ και πολλά χρόνια με τη γυναίκα του η οποία εμφανίστηκε κι αυτή απορημένη κάποια στιγμή μέσα από το δωμάτιο και στάθηκε προσοχή δίπλα του σαν της ζήτησα να μείνει στο παράθυρο για μια φωτογραφία την οποία υποσχέθηκα να τους την πάω στον Αμάραντο με την πρώτη ευκαιρία.

Το Βαλτινό επισκέφθηκαν οι Βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ Σάκης Παπαδόπουλος, Παναγιώτα Δριτσέλη, και Χρήστος Σιμορέλης.

Επίσκεψη στο Βαλτινό πραγματοποίησε κλιμάκιο του ΣΥΡΙΖΑ, την Παρασκευή 5-10-2018, στο Βαλτινό, αποτελούμενο από τους βουλευτές Σάκη Παπαδόπουλο, Παναγιώτα Δριτσέλη, Χρήστο Σιμορέλη και στελέχη του Σύριζα. Στη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή κατοίκων της περιοχής, οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, έκαναν μια ενημέρωση σχετικά με την προσπάθεια που καταβάλει η Κυβέρνηση, κάτω από τη συνεχή επιτήρηση των δανειστών, να αντιμετωπίσουν τις δυσμενείς επιπτώσεις της κρίσης στην κοινωνία και κυρίως στα ασθενέστερα τμήματα αυτής. 

Αναλυτικά αναφέρθηκαν και στον σχεδιασμό της αναπτυξιακής προοπτικής της χώρας μετά την έξοδο από τα μνημόνια, που θα οδηγήσει τη χώρα στην οικονομική και πολιτική της αυτοτέλεια. Οι συμμετέχοντες πολίτες έθεσαν τα προβλήματα της περιοχής και κυρίως εκείνα που αφορούν την αγροκτηνοτροφική τους απασχόληση. 

Μέσα από έναν ενδιαφέρον διάλογο που είχε παλμό, δόθηκαν οι απαιτούμενες εξηγήσεις και απαντήσεις. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε για τα προβλήματα που απασχολούν τους γεωργούς και κτηνοτρόφους, καθότι το Βαλτινό είναι μια κατ’ εξοχήν αγροκτηνοτροφική περιοχή, υποστηρίζοντας ότι η στήριξη της πρωτογενούς παραγωγής αποτέλεσε πρώτη προτεραιότητα της Κυβέρνησης.

Οδοιπορικό στη «Παλαιοκαρυά»

Είπα, φθινοπωριάτικα, να ξορκίσω τη μοναξιά μου και τράβηξα για τα ορεινά χωριά. Στο δρόμο μου συνάντησα θεόρατα βουνά, βαθιές ρεματιές, πέτρινα γεφύρια και τρεχούμενα νερά, που σχημάτιζαν μικρούς καταρράκτες. Είδα, το σκηνικό να μεταμορφώνεται διαρκώς και τοπία απείρου κάλλους να παίζουν με τα σχήματα και τα χρώματα. Μα, όσο προχωρούσα, άλλο τόσο αυτή η ομορφιά με τραβούσε σαν μαγνήτης. Ώσπου, ο φιδωτός δρόμος μ’ έφερε στην Άνω Παλαιοκαρυά. Τόπος απόκοσμος και λησμονημένος, που σαγηνεύει ψυχές. Γιατί, ό,τι υπάρχει εδώ είναι αυθεντικό και φτιαγμένο από σπάνιο κράμα. Έκανα μια στάση στην άκρη του ανηφορικού δρόμου και δέχθηκα τα καλωσορίσματα του φρέσκου αέρα από την Γκρόπα και τον Καραβασαρά.
Στην είσοδο του μοναδικού καφενείου, συνάντησα τον 95χρονο καφεπαντοπώλη, Στέφανο Γώγο. Μια ανοιχτή και φιλόξενη καρδιά, που όλη η ζωή του κύλισε στη ζεστή φωλιά τού μαγαζιού του. Τα πόδια του σέρνονται από το φορτίο των χρόνων. Αλλά, στο ράφι του μυαλού του υπάρχει ένα ογκώδες βιβλίο, που ξεφυλλίζει από αναμνήσεις. Μιλούσε αδιάκοπα για τη ζωή του, για τα γεγονότα που σημάδεψαν το χωριό, για το μαγαζί και τους θαμώνες και για το παλιό χάνι του πατέρα του, που λειτούργησε από το 1908. Ήταν αυτή η κουβέντα μας, ένα ταξίδι στη θύμηση κι ένα μάθημα ιστορίας. Μπροστά από αυτό το χάνι περνούσε ο παλιός δρόμος που ανηφόριζε την κακοτράχαλη Γκρόπα. Ένας δρόμος που έσφυζε από ζωή κι από περιπέτειες. Και το χάνι του Γώγου, ήταν για τους ταξιδιώτες των ορεινών χωριών ένα θαυμάσιο καταφύγιο ανάπαυλας. 

Ωστόσο, κάθε περιήγηση κρύβει συνήθως και ενδιαφέροντα ιστορικά στοιχεία. Όσο αφορά το χάνι του Γώγου, η λειτουργία του μαρτυρείται και πριν από το 1908 (ίσως, τότε χτίστηκε το υπάρχον οίκημα). 

Οι ποιητές Ηλίας Κεφάλας και Γεωργία Κολοβελώνη στο Διεθνές Φεστιβάλ Ποίησης Αθηνών

Ξεκίνησαν στην Αθήνα τη Δευτέρα 1 Οκτωβρίου οι εκδηλώσεις του 4ου Διεθνούς Φεστιβάλ Ποίησης Αθηνών. Το Φεστιβάλ διοργανώνεται από τον Κύκλο Ποιητών στο πλαίσιο των εκδηλώσεων Αθήνα 2018 Παγκόσμια Πρωτεύουσα  Βιβλίου.

Για μία εβδομάδα, από 1 έως 7 Οκτωβρίου,  σε διάφορους χώρους στην Αθήνα (Πνευματικό Κέντρο Δήμου Αθηναίων, Μέγαρο Μουσικής, Πλατεία Ομόνοιας, Μουσείο Ακρόπολης, Κήπος Νομισματικού Μουσείου, Πεδίον του Άρεως, Στοά Βιβλίου, Αίθουσα Παρνασσός), αλλά και στο Αιγάλεω, στο Χαλάνδρι και στον Περισσό θα γίνονται ποιητικές αναγνώσεις και   καλλιτεχνικές δράσεις.

Στο πολύ σημαντικό αυτό Φεστιβάλ, στο οποίο τιμώμενη χώρα για φέτος είναι η Κίνα,  συμμετέχουν 20 ποιητές από 18 χώρες και 53 Έλληνες. Μεταξύ αυτών και δύο τρικαλινοί ποιητές, ο Ηλίας Κεφάλας και  η Γεωργία Κολοβελώνη.

Ο Ηλίας Κεφάλας, διακεκριμένος ποιητής, πεζογράφος και κριτικός, έχει εκδώσει 33  βιβλία με ποίηση, πεζογραφία, δοκίμιο, λογοτεχνία για παιδιά, καθώς και μία ποιητική ανθολογία. Τα πιο πρόσφατα ποιητικά βιβλία του είναι «Τα Λιλιπούτεια»  (Γαβριηλίδης, 2015) και  «Λεζάντες για τ' αόρατα» (Γαβριηλίδης, 2016).

Η  Γεωργία Κολοβελώνη έχει εκδώσει τις ποιητικές συλλογές «Ιστορίες με λυπημένη αρχή» (Νέος Αστρολάβος /Ευθύνη, 2012) και «Μελάνι στον ουρανίσκο» (Εκδόσεις Μελάνι, 2015). 

Αποχαιρετισμός στην Θεοδοσία Πέτρου

Του Δημήτρη Τσιγάρα

Στις 29 Σεπτεμβρίου 2018, έφυγε στα 85 της χρόνια, για το μεγάλο ταξίδι στο επέκεινα, η Θεοδοσία Πέτρου και οι οικείοι, οι συγγενείς, οι φίλοι και οι συγχωριανοί την αποχαιρετήσαμε με βαθιά θλίψη και αίσθημα κενού.

Και όπως συμβαίνει σε ανάλογες στιγμές έρχονται και αναβλύζουν μνήμες, βιώματα και συναισθήματα που διεκδικούν και απαιτούν να εκφραστούν και να διατυπωθούν.

Δεν μπορώ και δεν θέλω να θυμάμαι την Θεοδοσία τον δύσκολο καιρό που βίωσε τα τελευταία χρόνια λόγω των προβλημάτων υγείας. Το μυαλό μου γυρίζει σε περασμένες δεκαετίες.

Είχα την τύχη να την γνωρίσω από τα παιδικά μου χρόνια καθότι οι γονείς μου είχαν άριστες οικογενειακές σχέσεις με την οικογένειά της.

Μία ήταν η Θεοδοσία! Λεβεντογυναίκα! Γυναίκα με έντονη προσωπικότητα και δυναμισμό.

Το μικρό της όνομα αρκούσε για να την προσδιορίσει κανείς, δεν χρειαζόταν επώνυμο ή άλλο προσδιοριστικό στοιχείο.

Κόρη της Θεσσαλίας, αγρότισσα, έζησε μια σκληρή ζωή της βιωτής και του συνεχούς κάματου για όλα, από τις αγροτικές εργασίες μέχρι την ικανοποίηση των απλών και μαζί ζωτικών καθημερινών αναγκών.

Είχε την τραγική μοίρα, σε ηλικία 11 ετών, να ορφανέψει από μάνα και πατέρα και έπρεπε να αντιπαλέψει τη φτώχεια και όλες τις αντιξοότητες της ζωής. Και τα κατάφερε με τον καλύτερο τρόπο.

Με τον αγαπημένο της σύζυγο, Κωνσταντίνο Πέτρου έκανε μια σπουδαία οικογένεια, την κόρη της, Πόπη, σύζυγος του Ιωάννη Ρεντίφη και τον γιό της Γιάννη.

Μαζί με τον άντρα της μεγάλωσαν τα παιδιά τους και ευτύχησαν να δούνε εγγόνια και δισέγγονα.

Ήταν μια γυναίκα που έδινε μαθήματα ζωής και αξιοπρέπειας η Θεοδοσία.

Ο μαγνήτης που τους κρατούσε όλους μαζεμένους γύρω της, με τον καλό της λόγο, τη φιλοξενία της και τις σοφές συμβουλές της.

Ήταν αναλφάβητη κι όμως σου έδινε την εντύπωση της σπουδαγμένης και μορφωμένης γυναίκας. Άνθρωπος με αυστηρές αρχές, αλλά και με γενναιοδωρία, που έδινε πολύ μεγάλη σημασία στις ανθρώπινες αξίες και στην ηθική. Γι' αυτό άλλωστε ενέπνεε σε όλους τον σεβασμό. 

 Ήταν παράδειγμα ήθους, ευαισθησίας δυναμικότητας και αξιοπρέπειας.

Ίσως να ήταν αυτά που έλλειπαν από τον μακρινό παράδεισο για να τον κάνουν να μοιάζει πιο όμορφος.

Με βαθιά θλίψη και απέραντο θαυμασμό, θα’ θελα να την αποχαιρετίσω με τους στίχους ενός ποιήματος, της Ελένης Τέγου, που έχει τον τίτλο: «Μάνα αγρότισσα». Είναι ένας απόηχος ζωής και πράξης όλων των μανάδων που δεν ζήτησαν τίποτα και έδωσαν τα πάντα. Γιατί έτσι ήταν η Θεοδοσία! 

 «Μάνα αγρότισσα»

Υφάδι και κλωστή στα χέρια σου κρατούσες

σαν άλλο αερικό την προίκα σου κεντούσες

της λάμπας το φυτίλι συντροφιά σου

να συνοδεύει στοργικά τα όνειρά σου.

Ο ύπνος μετρημένος και βαθύς

γιατί έπρεπε νωρίς να σηκωθείς

για να νοιαστείς οικογένεια και ζωντανά,

τα χέρια σου ακούραστα, για όλα ικανά.

Για το χωράφι έφευγες νωρίς τα ξημερώματα

με τραχανά που έβρασες χορτάσαν τόσα στόματα.

Κι αν ήσουν νιόπαντρη και είχες και μικρό

μαζί θα το ’παιρνες αβίαστα θαρρώ,

θα το ’βαζες στη γούρνα, εκεί κάποιας σποριάς

προφυλαγμένο, ταϊσμένο και ας βρυχιόταν ο βοριάς.

Κόντρα στη νύστα θ’ αντηχούσε το τραγούδι

με την πλεξούδα φάνταζες σαν του αγρού λουλούδι

Και όταν στο σπίτι θα γυρνούσες κουρασμένη

λίγο νερό στο πρόσωπο και η δουλειά προσμένει,

να μαγειρέψεις σαν καλή νοικοκυρά

για να χορτάσουν ο αφέντης, τα παιδιά, η φαμελιά.

Βιβλία και πάλι βιβλία

Του Ηλία Κεφάλα

Τα χρόνια περνούν και τα βιβλία στοιβάζονται σωρηδόν στα ράφια μας, στην αρχή με απαράμιλλη τάξη και στη συνέχεια κάτω από το βάρος της πληθώρας των εισερχομένων ανακατωμένα και στριμωγμένα. Και βέβαια όταν φεύγουμε από το βιβλιοπωλείο με 2-3 βιβλία στην μασχάλη μας σκεφτόμαστε πόσα αφήνουμε πίσω για λίγο ή για πάντα αδιάβαστα. Και να ήταν μόνον αυτά; Πόσα έχουμε αδιάβαστα ακόμα (ή ίσως για πάντα κι εδώ) στην δική μας οικιακή βιβλιοθήκη. Δεν θα τα προλάβουμε ποτέ όλα. Κάποτε έπεισα τον εαυτό μου να μην αγοράζει πεζογραφία για να προλαβαίνει να ενημερώνεται στο δοκίμιο και την ποίηση. Ατελέσφορο. Πολύ κακή ιδέα. Κάποτε αγόρασα βιβλία για διπλή φορά, επειδή δεν θυμόμουν ότι τα είχα διαβάσει. Κάποτε αγόρασα βιβλία για διπλή φορά επειδή τα ήθελα και σε νεότερη έκδοση. Μα δεν υπάρχει τέλος σ' αυτήν την αναζήτηση. Θα χαθούμε μέσα στα βιβλία. Όπως, εντελώς κατά τύχη, ο πατέρας μου, που ένα θερινό μεσημέρι είχε όρεξη να διαβάσει ποίηση. Τράβηξε από το ράφι το βιβλίο του Ι. Μ. Παναγιωτόπουλου "Ο κύκλος των ζωδίων" και διαβάζοντάς το έκλεισε τα μάτια του για πάντα. Το βιβλίο έμεινε μισάνοιχτο πάνω στο πρόσωπό του. Όταν το πήρα στα χέρια μου είδα ότι ο αντίχειρας του απελθόντος έδειχνε τον στίχο: "Θα πλαγιάσουμε σε τούτη τη γης ανάμεσα σε δυο φύλλα βιβλίου". Είθε.

Η τρακάδα

Στην εποχή της αυτάρκειας, της απλότητας, αλλά και της ανάγκης, οι άνθρωποι του χωριού έβρισκαν τον τρόπο να αντιμετωπίζουν τις δυσκολίες της ζωής.

Τότε που κύρια καύσιμη ύλη της φωτιάς αποτελούσε το ξύλο, στο χωριό υπήρχαν οι τρακάδες.

Η τρακάδα ήταν μια στοίβα από διάφορα ξύλα τοποθετημένα με τη σειρά, σε συστοιχία, έτσι που να μην καταλαμβάνουν πολύ χώρο και να είναι ευχερής η παραλαβή και προφύλαξή τους.
Σχεδόν κάθε σπίτι είχε την τρακάδα του και εξυπηρετούσε τις ανάγκες της οικογένειας, που απαιτούσε η χρήση της καύσιμης ύλης, για τη θέρμανση.

Έτσι υπήρχε η τρακάδα η Πραταίϊκη, η τρακάδα η Χρηστακαίικη,  η Γιουργουλαίϊκη, η Σταμουλαίϊκη, η Βοτσαίϊκη,η τρακάδα η Τσιγαραίϊκη, η Γουσαίικη, η Σταθαίϊκη, η Καραθανασαίϊκη…

Εκεί τρακάδιαζαν τα κούτσουρα και τις σχίζες, εκεί στοίβαζαν τις κλάρες των δένδρων, τα πατούλια, τα κότσιαλα τις ξερές βουνιές, και βεβαίως το δαδί που αποτελούσαν τα προσανάμματα.

Οι σχίζες και τα κούτσουρα των ξύλων αυτών θα ρίχνονταν το χειμώνα στο μπουχαρή για να κάνουν θράκα και να ζεστάνουν το σπίτι.

Τα λιανόξυλα χρειάζονταν για να κάψουν ώστε να βράσουν το νερό (για μαγείρεμα ή πλύσιμο) στη κατσαρόλα ή στο καζάνι.

Χωρίς την ύπαρξη της τρακάδας δεν έβγαινε ο Χειμώνας στο χωριό.

Σήμερα τα περισσότερα σπίτια θερμαίνονται με καλοριφέρ. Υπάρχουν βέβαια και τα σύγχρονα ενεργειακά τζάκια, που εξυπηρετούν τις ανάγκες της θέρμανσης, όμως λόγο των οικονομικών δυσκολιών η τρακάδα, μάλλον, ξαναβρίσκει την παλιά της αίγλη. 

Απεβίωσε η Θεοδοσία Πέτρου

Απεβίωσε το Σάββατο 29 Σεπτεμβρίου 2018 η συγχωριανή μας, Θεοδοσία, σύζυγος Κωνσταντίνου Πέτρου, σε ηλικία 85 ετών. 

Η Θεοδοσία  το γένος Ευαγγέλου Ζαμπακά γεννήθηκε το 1933. Παντρεύτηκε με τον αείμνηστο Κωνσταντίνο Πέτρου και απόχτησαν δύο παιδιά, την Καλλιόπη συζ. Ιωάννου Ρεντίφη και τον Γιάννη.

Η σορός θα μεταφερθεί στον Ιερό Ναό Αγίου Αθανασίου Βαλτινού και η εξόδιος ακολουθία θα γίνει την Κυριακή  30 – 9 – 2018 και ώρα  5.00μ.μ.

Οι παλιοί πρόσκοποι του Βαλτινού

Ντυμένοι με την κλασική στολή, οι πρόσκοποι του Βαλτινού, παρατάχθηκαν σε τετράδες, άλλοι όρθιοι και άλλοι καθιστοί, στήθηκαν με καμάρι και φωτογραφήθηκαν.
Ήταν στα τέλη της δεκαετίας του 1960 όπου στο Βαλτινό συγκροτήθηκε μια ομάδα προσκόπων με σκοπό να συμβάλλει στην ανάπτυξη των νέων σωματικά, διανοητικά, κοινωνικά και πνευματικά μέσω της αλληλεκπαίδευσης με έμφαση στην υπαίθρια ζωή. 

Προσήλθαν και εντάχθηκαν εθελοντικά αρκετοί νέοι, αποδεχόμενοι τις αρχές του Προσκοπισμού.
Η στολή τους: πουκάμισα με μακριά μανίκια, παντελόνια, κοντά με δύο τσέπες στο πλάι και μία πίσω, μακριές κάλτσες διπλωμένες κάτω από τα γόνατα, δερμάτινες ζώνες διακοπτόμενες από δύο κρίκους που αγκιστρώνονταν με πόρπη και που έφεραν το έμβλημα του Σώματος, πράσινοι μπερέδες, και μαντίλια τριγωνικά τυλιγμένα γύρο από το λαιμό με τη γωνία προς τα πίσω.

Οι αρχές τους: "Καθήκον προς τον Θεό", "Καθήκον προς τους άλλους" και "Καθήκον προς τον εαυτό τους.".
Το Προσκοπικό ρητό: Έσo έτοιμος - Πάντα Μπρος - Αίεν Αριστεύειν - Πάντα Πρόθυμοι - Καλό Κυνήγι.

Γνωριμία με τον τόπο μας «Ο Ναός της Πόρτας Παναγίας»

Στα ριζά της Πίνδου, στην είσοδο ενός μεγαλόπρεπου φαραγγιού, το οποίο χωρίζει τα βουνά Ίταμο και Κόζιακα, αλλά και ενώνει τη Θεσσαλία με την Ήπειρο, 18 χλμ. δυτικά από τα Τρίκαλα, βρίσκεται η Πύλη.
Σε μικρή απόσταση απέναντι από την Πύλη και δίπλα στον Πορταϊκό ποταμό, στον οικισμό Πόρτα Παναγιά βρίσκεται η εκκλησιά Πόρτα Παναγιά.

Ο ναός Πόρτα Παναγιά, είναι σταυρεπίστεγη τρίκλιτη βασιλική που έχει κτισθεί πάνω σε αρχαίο ναό. Αυτό μαρτυρούν οι κίονες οι οποίοι ευρίσκονται στο χώρο γύρω από το ναό, όπως και η ύπαρξη πολλών αρχιτεκτονικών μελών είτε εντοιχισμένων είτε περισυλλεγέντων κατά καιρούς, που σήμερα φυλάσσονται εκεί. 

Στα δυτικά του ναού, υφίσταται ευρύς εξωνάρθηκας που ακολουθεί τον τύπο του εγγεγραμμένου σταυροειδούς με τρούλο και χρονολογείται στα τέλη του 14ου αι. Ο ναός πέραν της ιδιόρρυθμης αρχιτεκτονικής έχει να παρουσιάσει και πλούσιο γλυπτό, ψηφιδωτό και γραπτό διάκοσμο, που δυστυχώς η πυρκαγιά του 1855 τον κατέστρεψε. 

Από τον γλυπτό διάκοσμο διασώθηκαν αποσπασματικά κιονόκρανα, που έστεφαν τους κίονες και τμήμα του μαρμάρινου τέμπλου στην Πρόθεση και το κεντρικό κλίτος. Από τον ψηφιδωτό διάκοσμο διασώθηκαν - οι μοναδικές στον Ελλαδικό χώρο τόσο για την τεχνική και τεχνοτροπία όσο και για την ιδιόρρυθμη ανάστροφη θέση τους - ψηφιδωτές εικόνες του Χριστού και της Παναγίας. 

Ποιοι πρέπει να εμβολιαστούν για τη γρίπη! Εγκύκλιος του υπ. Υγείας

Γράφει: Μαρία Γλένη - Ηealth Report

Εμβόλιο για τη γρίπη θα πρέπει σιγά σιγά να κάνουν οι ενήλικες που ανήκουν στις ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού.

Ήδη άλλωστε πολλά φαρμακεία έχουν προμηθευτεί το φετινό εμβόλιο κατά της γρίπης που περιλαμβάνει όλα τα στελέχη της φετινής περιόδου.

Το υπουργείο Υγείας από την άλλη μετά και το σάλο που προκλήθηκε για τις ασαφείς εγκυκλίους σχετικά με τους εμβολιασμούς, γνωστοποίησε όλα τα προγράμματα εμβολιασμών για παιδιά και ενηλίκου.

Μεταξύ αυτών η νέα εγκύκλιος του υπουργείου Υγείας αναφέρεται στο εμβόλιο της γρίπης και ποιοι πρέπει να το κάνουν.

Ειδικότερα ο αντιγριπικός εμβολιασμός ξεκινά την 1η Οκτωβρίου ώστε να υπάρξει ανοσία του πληθυσμού στα νέα στελέχη του ιού της γρίπης. Ως συνήθως στη χώρα μας οι μήνες που θεωρούνται κρίσιμοι για το ενδημικό κύμα είναι ο Δεκέμβριος, ο Ιανουάριος ενώ η κορύφωση του κύματος συμβαίνει κατά τους μήνες Φεβρουάριος και Μάρτιο.

Πάντως ο έγκαιρος εμβολιασμός συστήνεται να γίνεται τους μήνες Οκτώβριο, Νοέμβριο κάθε χρόνο σύμφωνα με το ΚΕΕΛΠΝΟ, αλλά μπορεί να συνεχίζεται καθ᾽ όλη τη διάρκεια της περιόδου γρίπης.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται κάθε χρόνο για τους επαγγελματίες υγείας οι οποίοι θα πρέπει να εμβολιαστούν ώστε να μη μεταδίδουν τον ιό στον πληθυσμό.

Παρ αυτά το ποσοστό κάθε χρόνο είναι περιορισμένο και κυμαίνεται κοντά στο 10%.

Το υπουργείο Υγείας συνιστά

Εμβόλιο γρίπης

Χορηγείται σε άτομα που ανήκουν σε ομάδες αυξημένου κινδύνου

– Ηλικία >60 ετών

– Ενήλικες που παρουσιάζουν έναν η περισσότερους από τους παρακάτω επιβαρυντικούς παράγοντες ή χρόνια νοσήματα:

-Άσθμα ή άλλες χρόνιες πνευμονοπάθειες

-Καρδιακή νόσο με σοβαρή αιμοδυναμική διαταραχή

-Ανοσοκαταστολή (κληρονομική ή επίκτητη)

-Μεταμόσχευση οργάνων

-Δρεπανοκυτταρική αναιμία και άλλες αιμοσφαιρινοπάθειες

-Σακχαρώδη διαβήτη ή άλλο χρόνιο μεταβολικό νόσημα

-Χρόνια νεφροπάθεια

-Νευρολογικά ή νευρομυϊκά νοσήματα

-Έγκυες ανεξαρτήτως ηλικίας κύησης, λεχωΐδες, θηλάζουσες

Τριπλή διύλιση

Μια μέρα, εκεί που ο μεγάλος αρχαίος Έλληνας φιλόσοφος Σωκράτης έκανε τη βόλτα του στην Ακρόπολη, συνάντησε κάποιον γνωστό του, ο οποίος του ανακοίνωσε ότι έχει να του πει κάτι πολύ σημαντικό που άκουσε για κάποιον από τους μαθητές του.
Ο Σωκράτης του είπε ότι θα ήθελε, πριν του πει τι είχε ακούσει, να κάνουν το τεστ της “τριπλής διύλισης”.
“- Τριπλή διύλιση;” ρώτησε με απορία ο γνωστός του.
- Ναι, πριν μου πεις τι άκουσες για το μαθητή μου... θα ήθελα να κάτσουμε για ένα λεπτό να φιλτράρουμε αυτό που θέλεις να μου πεις.
- Το πρώτο φίλτρο είναι αυτό της αλήθειας. Είσαι λοιπόν εντελώς σίγουρος ότι αυτό που πρόκειται να μου πεις είναι αλήθεια;
- Ε… όχι ακριβώς, απλά το άκουσα όμως και…
-Μάλιστα, άρα δεν έχεις ιδέα αν αυτό που θέλεις να μου πεις είναι αλήθεια ή ψέματα.
- Ας δοκιμάσουμε τώρα το δεύτερο φίλτρο, αυτό της καλοσύνης. Αυτό που πρόκειται να μου πεις για τον μαθητή μου είναι κάτι καλό;
- Καλό; Όχι το αντίθετο μάλλον…
- Άρα, συνέχισε ο Σωκράτης, θέλεις να πεις κάτι κακό για τον μαθητή μου αν και δεν είσαι καθόλου σίγουρος ότι είναι αλήθεια.
Ο γνωστός του έσκυψε το κεφάλι από ντροπή και αμηχανία.
- Παρόλα αυτά, συνέχισε ο Σωκράτης, μπορείς ακόμα να περάσεις το τεστ γιατί υπάρχει και το τρίτο φίλτρο. Το τρίτο φίλτρο της χρησιμότητας. Είναι αυτό που θέλεις να μου πεις για τον μαθητή μου κάτι που μπορεί να μου φανεί χρήσιμο σε κάτι;
- Όχι δεν νομίζω…
- Άρα λοιπόν αφού αυτό που θα μου πεις δεν είναι ούτε αλήθεια, ούτε καλό, ούτε χρήσιμο, γιατί θα πρέπει να το ακούσω;

Η βάφτιση της Χαράς

Ένα ιδιαίτερα ευτυχές γεγονός έζησε αυτή την Κυριακή, η οικογένεια Αθανασίου Ζαμπακά, που βάφτισαν την εγγονούλα τους στο δάσος της Παναγίας Βαλτινού και κυριολεκτικά γέμισε το σπίτι τους χαρά.

Συγκεκριμένα την Κυριακή 23 Σεπτεμβρίου 2018, στο εκκλησάκι της Παναγίας Βαλτινού, ο Αρτέμης Σακαλής και η Βίκυ Ζαμπακά, ανάμεσα σε συγγενείς και φίλους, βάφτισαν την κόρη τους. Το μυστήριο τέλεσε ο πατήρ Κων/νος Ζαχαράκης και οι νονοί, Γιώργος Σαββίδης και Κωνσταντινιά Ζαφειροπούλου έδωσαν το όνομα «Χαρά».

Στη συνέχεια, η οικογένεια και οι κουμπάροι υποδέχτηκαν τους καλεσμένους τους στο κέντρο «Ζάχος» στην Αμμουδιά, χαρίζοντάς τους μια υπέροχη καλοκαιρινή βραδιά.

 Ευχόμαστε στη νεοφώτιστη Χαρά, η ζωή της να είναι γεμάτη από χαρές!