Ο Πηνειός ποταμός με τον φακό του Γιώργου Ζάρρα

Ο Πηνειός, ή Σαλαβριάς είναι ποταμός της Θεσσαλίας όπου οι πηγές του βρίσκονται στην Πίνδο. Δεχόμενος όλα τα νερά από τους συγκλίνοντες ακτινοειδώς παραπόταμους της Δυτικής Θεσσαλίας τα οποία άλλοτε σχημάτιζαν λίμνη και ρέοντας από τα στενά της Καλαμπάκας, που από τη διαβρωτική του ενέργεια δημιουργήθηκαν τα Μετέωρα, φθάνει στον θεσσαλικό κάμπο, όπου και διασχίζοντας το πέρασμα της περίφημης Κοιλάδας των Τεμπών, μεταξύ Ολύμπου και Όσσας, και εκβάλλει στο Αιγαίο δημιουργώντας το Δέλτα του κοντά στην κωμόπολη Στόμιο.

Στη σημερινή ανάρτησή μας γίνεται μια περιπλάνηση στις όχθες και στα νερά του Πηνειού ποταμού – Σαλαμπρά, της περιοχής των Τρικάλων, με την φωτογραφική ματιά του Γιώργου Ζάρρα, ο οποίος με αξιόλογη καλλιτεχνική ευαισθησία αποτυπώνει μαγευτικές εικόνες,  πότε με έντονους και πότε με απαλούς χρωματισμούς, αναδεικνύοντας το φυσικό περιβάλλον του ρου του ποταμού, δίνοντας έτσι μια ξεχωριστή διάσταση στην φωτογραφική του απεικόνιση.

Ο Πηνειός ποταμός, ο γιος του Ωκεανού σύμφωνα με την μυθολογία. Στο πέρασμά του ξετυλίγει τις πολυάριθμες πλευρές του και άλλοτε κυλά ορμητικός και άλλοτε ήρεμος, όπως εδώ στο χωριό Διαλεχτό.

«Μάρτιαι Ειδοί» Κωνσταντίνος Καβάφης

Τα μεγαλεία να φοβάσαι, ω ψυχή.

Και τες φιλοδοξίες σου να υπερνικήσεις

αν δεν μπορείς, με δισταγμό και προφυλάξεις

να τες ακολουθείς. Κι όσο εμπροστά προβαίνεις,

τόσο εξεταστική, προσεκτική να είσαι.

Κι όταν θα φθάσεις στην ακμή σου, Καίσαρ πια·

έτσι περιωνύμου ανθρώπου σχήμα όταν λάβεις,

τότε κυρίως πρόσεξε σα βγεις στον δρόμον έξω,

εξουσιαστής περίβλεπτος με συνοδεία,

αν τύχει και πλησιάσει από τον όχλο

κανένας Aρτεμίδωρος, που φέρνει γράμμα,

και λέγει βιαστικά «Διάβασε αμέσως τούτα,

είναι μεγάλα πράγματα που σ’ ενδιαφέρουν»,

μη λείψεις να σταθείς· μη λείψεις ν’ αναβάλεις

κάθε ομιλίαν ή δουλειά· μη λείψεις τους διαφόρους

που χαιρετούν και προσκυνούν να τους παραμερίσεις

(τους βλέπεις πιο αργά)· ας περιμένει ακόμη

κ’ η Σύγκλητος αυτή, κ’ ευθύς να τα γνωρίσεις

τα σοβαρά γραφόμενα του Aρτεμιδώρου.

Στις 15 Μαρτίου του 44 π.Χ. ο Ιούλιος Καίσαρας δολοφονείται από μια μεγάλη ομάδα συνωμοτών. Τη χρονιά εκείνη και μετά από μια σειρά στρατιωτικών και πολιτικών επιτυχιών ο Καίσαρας είχε ανακηρυχτεί ισόβιος δικτάτορας της ρωμαϊκής δημοκρατίας, γεγονός που είχε προκαλέσει έντονη δυσαρέσκεια σε αρκετούς συγκλητικούς, οι οποίοι αυτοαποκαλούνταν απελευθερωτές κι οι οποίοι σχεδίασαν τη δολοφονία του.  

Σύμφωνα με τον Πλούταρχο και τον Σουητώνιο καθώς πλησίαζε η μέρα της δολοφονίας υπήρξαν αρκετοί οιωνοί που προμήνυαν το τραγικό γεγονός, ωστόσο ο Καίσαρας δεν έδωσε τη δέουσα σημασία. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η προσπάθεια ενός μάντη να προειδοποιήσει τον Καίσαρα, λέγοντάς του να φοβάται τις Ειδούς του Μαρτίου (Ειδοί είναι κατά το ημερολόγιο των Ρωμαίων το μέσο περίπου του μήνα, η 15η ημέρα για τους μήνες που είχαν 31 ημέρες και η 13η για εκείνους που είχαν 30). Ο Καίσαρας αδιαφόρησε γι’ αυτή την προφητεία κι όταν εκείνη τη μέρα συνάντησε τυχαία τον μάντη του είπε ειρωνικά πως έφτασαν οι Ειδοί του Μαρτίου, λαμβάνοντας ως απάντηση απ’ τον μάντη πως έφτασαν αλλά δεν πέρασαν.

Μια ύστατη προσπάθεια έγινε από τον Έλληνα σοφιστή Αρτεμίδωρο, ο οποίος έχοντας ενημερωθεί για τα σχέδια δολοφονίας του Καίσαρα, έγραψε ένα σημείωμα και του το παρέδωσε λίγο προτού εκείνος φτάσει στη Σύγκλητο, λέγοντάς του πως πρέπει να το διαβάσει αμέσως γιατί περιέχει σημαντικά πράγματα που τον ενδιαφέρουν. Ωστόσο ο Καίσαρας απασχολημένος με το πλήθος ανθρώπων που του εξέφραζαν το θαυμασμό τους ή επιχειρούσαν να του εκθέσουν δικά τους αιτήματα, δεν κατόρθωσε να διαβάσει το σημείωμα του Αρτεμίδωρου. Μπήκε, μάλιστα, στη Σύγκλητο κρατώντας το σημαντικό αλλά αγνοημένο αυτό σημείωμα. 

Λέξεις του τόπου μας, από το Γλωσσάρι Ιδιώματος Δυτικής Θεσσαλίας και ευρύτερης περιοχής αυτής. ΤΑΥ

Του Ευαγγέλου Στάθη Φιλολόγου

Συνεχίζοντας την παρουσίαση μέρους από το λεκτικό – γλωσσολαογραφικό υλικό που αφορά τον τόπο μας, και το οποίο έχει καταγραφεί στο βιβλίο μου με τίτλο: «Γλωσσάρι ιδιώματος Δυτικής Θεσσαλίας και ευρύτερης περιοχής αυτής», γίνεται μια επιλογή λέξεων που αρχίζουν από το γράμμα (Τ) και παρουσιάζονται παρακάτω με αλφαβητική σειρά:

ταμπούσλα  επίρρ. μπουσουλώντας, περπατώντας με τα τέσσερα, χέρια και πόδια

τανάσκλα  επίρρ. ανάσκελα:  ούλη  τη μέρα τανάσκλα, δλεια ντιπ

ταπίστουμα  επίρρ. βλ. λ. πίστουμα

ταπιτώργια  επίρρ. και  ταπουτώργια  και ταπουτώρα· πριν από λίγο (πριν τα από τώρα): πάλι χαλεύς να φας;  ταπιτώργια δεν έφαϊς;

ταπουταύτου  επίρρ. ορθότ. για ταπουταύτου· γι’αυτό (ακριβώς): α, για ταπουταύτου ήρθις να μι δεις, γιατί ήθιλις κάτι, ε;

ταραχεύου   ρ. μεταβ.  αόρ. ταράχιψα· ταραχεύουμι ταραχεύκα ταραχιμένους· ταράζω, ταράζομαι, χάνω την ηρεμία μου, εκνευρίζομαι: μι ταράχιψι η άχρηστους μεαυτά που έλιγι και έκανι – μόλις μ’είπι αυτές τς’ κουβέντις, ταραχεύκα ένα ένα – του πόσο ταραχιμένη  είμι τώραεά! τουν μπλάτσιασα (συνάντησα) πάλι τουν άφταστουν κι δε μ’ έκρινι ντιπ, έκανι σεαπέρα 

ταύτου  επίρρ. ορθότ. για ταύτου  βλ. λ. ταπουταύτου

τάχα μ’ να   επίρρ. και ταχανά και τάχατις· τάχα

ταχιά  επίρρ. αύριο: ταχιά, προυί προυί, θα κατιβούμι στα Τρίκαλα

τέγγι  του ουδ. ουσ. μικρό, σύντομο χρονικό διάστημα: ήρθι κι έφυγι γλήγουρα  κανα τέγγι έκανι δεν έκανι – πιρίμινέ μι, δε θ’αργήσου ούτι ένα τέγγι  

τέντα ρέντα  επίρρ. τελείως ξάπλα, φαρδιά πλατιά: ξάπλουσι τέντα ρέντα να ξικουραστεί – ούλουένα τέντα ρέντα τουν γλεπς (τεμπελιάζει) – τουν δίνει  μια στου κιφάλι, πάρ’τουν κάτ’, τέντα ρέντα – βρε, τουν μακαρίτη, πχοιος πίστιυι να τουν δούμι τέντα ρέντα! (πεθαμένον)  2) μεταφ. ως επίρρ. ορθάνοιχτα: τέντα ρέντα η πόρτα κι κρύουσι του σπίτι

τζαμαλάια  η θηλ. ουσ. και τζαμαλάιου· για γυναίκα η αχτένιστη, η αναμαλιασμένη: τη γλεπς πουτέ χτιντζμένη; ούλουένα τζαμαλάια είνι

τζαμάρα  η θηλ. ουσ. είδος φλογέρας

τζατζάς  η αρσ. ουσ. είδος πουλιού· έχει χρώμα κοκκινωπό με άσπρη ουρά ή ασπρόμαυρο ράμφος κυρτό και μέγεθος μικρού κότσυφα

τζιαουνάω  ρ. μεταβ. και αμετ.  αόρ. τζιαούντσα· γκρινιάζω συνεχώς, νουθετώντας και συμβουλεύοντας κάποιον: ούλουένα τζιαουνάει κι καένας δεν τουν ακούει

τζιάπι  του ουδ. ουσ. δικαιολογία, αναφορά: τι τζιάπ  θα δώσουμι στουν κόσμου μεαυτό από’παθάμαν

τζιέργια  τα ουδ. ουσ. 1) τα εντόσθια του σφάγιου, η συκωταριά, ιδίως του αρνιού  2) μεταφ. μ’ έφαγις τα τζιέργια μ’ μεαυτά που καντς (με στενοχωρείς πολύ) – έλα δω, τζιέρι μ’ (χαϊδευτικά σε μωρό παιδάκι)  3) στις φράσεις τζιέρι μου, ισύ! (αγάπη μου, καρδιά μου)  – αχ, τζιέρι μ’ ισύ, αχ, η μαύρη μ’ τι μι βρήκι (για μάνα που θρηνεί το γιο της)

τζιμάνι  του ουδ. ουσ.  έξυπνος, ικανός νέος: πιδί τζιμάνι, τζιμανόπιδου

τζιόρας  η αρσ. ουσ.  ο χοντροκέφαλος, ο μπουνταλάς: εμ κι συ, ρε τζιόρα, ντιπ δε σ’έκουψι του μνυαλό σ’; τουν άφσις κι σ’ελιγι τέτχοια; να, χαζέ!

Αδέλφια: Μια σχέση που δεν ξεριζώνεται

Μπορούμε ν’ αποφασίσουμε να ζήσουμε μακριά από τ’ αδέλφια μας ή χωρίς αυτά, ή μπορεί να έρθουν έτσι τα πράγματα χωρίς τη θέλησή μας. Είναι πάρα πολύ δύσκολο, αδύνατο μάλλον, να μην αναζητάμε έστω και υποσυνείδητα στα όνειρά μας τη σχέση αυτή.

«Τα αδέρφια δεν χωρίζουνε»
Στίχοι: Κώστας Βίρβος - Μουσική: Απόστολος Καλδάρας

Είμαστ’ αδέλφια, μιας μάνας γέννα,
στις φλέβες τρέχει το ίδιο αίμα.
Κι αν χώρια τώρα σαν ξένοι ζούμε,
πάλι μια μέρα θ’ αγκαλιαστούμε.

Τ’ αδέλφια δε χωρίζουνε,
η μοίρα το ’χει γράψει
κι ανάμεσά τους όποιος μπει
φωτιά να τονε κάψει.

Όποιο συμφέρον κι αν μπει στη μέση,
να μας χωρίσει δε θα μπορέσει.
Σ’ αυτό τον κόσμο όλα συμβαίνουν,
τ’ αδέλφια όμως αδέλφια μένουν.

Είμαστ’ αδέλφια, μιας μάνας γέννα,
στις φλέβες τρέχει το ίδιο αίμα.
Μπορεί καθένας δρόμο ν’ αλλάζει,
μια μάνα όμως μας αγκαλιάζει.

Αδέλφια: σχέσεις ζωής

Είναι το πιο φυσικό πράγμα στον κόσμο, κι όμως τόσο παράξενο, οι σχέσεις που καθορίζουν πιο πολύ τη ζωή μας είναι αυτές που δεν τις έχουμε επιλέξει: η οικογένειά μας, οι γονείς και τα αδέλφια μας. Δεσμοί αίματος, αλλά και δεσμοί συναισθηματικοί, πολύ δυνατοί, μας συνδέουν μαζί τους. Από αυτές τις σχέσεις ζωής εκείνες που, κατά πάσα πιθανότητα, θα μας συνοδεύουν ώσπου να γεράσουμε είναι οι σχέσεις με τ’ αδέλφια μας. 

Οι αρχαίες τραγωδίες, οι μύθοι και τα παραμύθια είναι γεμάτα από ιστορίες αδελφών που θυσιάζονται ο ένας για τον άλλον ή που καταστρέφουν, σκοτώνουν ο ένας τον άλλον. Αν και στην αληθινή ζωή δεν γίνεται αντιληπτό τέτοιο πάθος, τις αδελφικές σχέσεις, ωστόσο, τις χαρακτηρίζουν - σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό - τα ίδια συναισθήματα: η αγάπη και το μίσος, ή πιο ειδικά η αφοσίωση και η αντιζηλία. Από πού προέρχονται αυτά τα συναισθήματα;

Μία πολύτιμη εμπειρία
Κάθε αδελφική σχέση αρχίζει με ένα πρωτότοκο παιδί, που στην αρχή είναι μόνο του και συνήθως απολαμβάνει απερίσπαστα και απεριόριστα την αγάπη και το ενδιαφέρον των γονιών του. Αυτό είναι χωρίς αμφιβολία ένα καταπληκτικό προνόμιο, που απολαμβάνουν τα πρωτότοκα παιδιά κάθε οικογένειας και το οποίο βέβαια δεν θέλουν καθόλου να χάσουν. Τα πράγματα αλλάζουν από τη στιγμή που το παιδί αρχίζει να διαισθάνεται την εγκυμοσύνη της μητέρας του, και συνεχίζουν να αλλάζουν και μετά τη γέννηση του καινούργιου μωρού. Αυτό το καινούργιο πλάσμα, που πραγματικά εισβάλλει με τρόπο ιδιαίτερα δυναμικό και απαιτητικό στη ζωή της οικογένειας και το οποίο όλοι ονομάζουν τρυφερά και χαϊδευτικά «το αδελφάκι σου», γίνεται πολύ συχνά αντικείμενο πραγματικού μίσους. 

«Το χωραφάκι» Διήγημα της Λίλιας Τσούβα

Πρώτο μισό του προηγούμενου αιώνα και το χωραφάκι έσφυζε από ζωή. Μαζεύονταν εκεί παιδιά απ’ όλη τη «Μπάρα». Μια μεγάλη αλάνα από χώμα, στην ανατολική πλευρά της πόλης.

Δίπλα εκτείνονταν το Βαρούσι, η αρχοντογειτονιά των Τρικάλων. Έμποροι και βιοτέχνες είχαν χτίσει εκεί τα σπίτια τους, λίγα μόλις μέτρα μακριά από το Ασκληπιείο, κοντά στο ποτάμι. Σπίτια παραδοσιακά, με σαχνισιά, αλλά και νεοκλασικά, αποτέλεσμα της οικονομικής άνθησης της περιοχής τον περασμένο αιώνα. Από ψηλά το ρολόι να μετρά ακούραστα την ιστορία της πόλης.

Όταν έπεφτε ο ήλιος, το χωραφάκι γέμιζε κόσμο. Περνούσαν από εκεί όλες οι ηλικίες. Τα γέλια κι οι φωνές έφταναν μέχρι ψηλά στο βυζαντινό κάστρο που όλοι το ονόμαζαν «φρούριο». Στα πόδια του κείτονταν ολόκληρη η πόλη.

Ο Ντούλας είχε το σπίτι του μπροστά στην αλάνα. Ένα διώροφο νεοκλασικό ψηλοτάβανο μεσιακό, με δωρική λιτότητα και ομορφιά.

Στο ισόγειο έμενε ο αδελφός του, ο Θανάσης.

Δεν είχε προβλήματα με τη συγκατοίκηση. Βλάχος με ροδαλά μάγουλα και περισσή καλοσύνη, παλιός μεγαλέμπορος αυτός και τα αδέλφια του είχαν όλοι τα σπίτια τους εκεί τριγύρω με θέα τον ανοιχτό χώρο του χωραφιού. Όλοι μια γειτονιά.

Στον Ασπροπόταμο, στα ορεινά της Πίνδου, σ’ ένα βλαχοχώρι με ιστορία κτηνοτροφίας και τυροκομικής από την εποχή των Τούρκων, δέσποζε το εξοχικό του. Βιενέζικες πορσελάνες και πλυσταριά. Βλάχικη περηφάνια κι αρχοντιά.

Εκεί ανέβαζε την οικογένεια κάθε Μάιο, να χαρεί τις καστανιές, το πεύκο και το έλατο. Δυο μέρες κρατούσε το ταξίδι με τα μουλάρια. Στο βουνό ξεκαλοκαίριαζαν. Θα επέστρεφαν στην πόλη τον Οκτώβριο, όταν άνοιγαν τα σχολεία.

Τα απογεύματα και τις Κυριακές έπαιρνε το δρόμο για το ναό της Αγίας Επισκέψεως. Χρόνια επίτροπος σ’ αυτή την τρίκλιτη βασιλική με τον τρούλο και την εννιάπλευρη κόγχη στο πλάι. Μια ευθεία δρόμος απ’ το σπίτι. Περνούσε τα στενά του Βαρουσιού και έφτανε στο κέντρο του. Ήταν η μητρόπολη της πόλης.

«Εκεί έγινε η ευχαριστήρια δοξολογία για την απελευθέρωση της πόλης από τους Τούρκους, το 1881!», καυχιόταν ο Ντούλας και δε σταματούσε να παινεύει το ναό.

Λεωνίδας Καβάκος: Τα μουσικά αριστουργήματα μας κάνουν καλύτερους ανθρώπους

Συνέντευξη του κορυφαίου βιολονίστα και αρχιμουσικού στην ιστοσελίδα του Δήμου Τρικκαίων εν όψει της συναυλίας «Προσφορά Μουσικής & Μουσική Προσφορά» με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών στα Τρίκαλα 

Ο τιμημένος με τις σπουδαιότερες διακρίσεις του κόσμου, βιολονίστας και αρχιμουσικός, μίλησε στον εκπρόσωπο Τύπου του Δήμου, Θανάση Μιχαλάκη, λίγες ημέρες πριν τη μεγάλη και εξαιρετικής καλλιτεχνικής αξίας συναυλία που θα πραγματοποιηθεί στις 15 Μαρτίου 2019, στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Τρικκαίων «Αθανάσιος Τριγώνης», στην αίθουσα «Δημήτρης Καβράκος».

Η συναυλία με τη μέγιστης ακτινοβολίας και προσφοράς Κρατική Ορχήστρα Αθηνών είναι τμήμα του προγράμματος «Προσφορά Μουσικής & Μουσική Προσφορά» και τα έσοδά της θα διατεθούν στο Κ.Δ.ΑΠ. ΜΕ.Α (Κέντρο Δημιουργικής Απασχόλησης Ατόμων Με Αναπηρίες) “Ήφαιστος” και τη Συμφωνική Ορχήστρα Νέων Τρικάλων.

Η συνέντευξη στον Θανάση Μιχαλάκη

Ποιος ο στόχος του προγράμματος «Προσφορά Μουσικής & Μουσική Προσφορά», που πλέον έχει φτάσει στον τρίτο χρόνο; Είστε ικανοποιημένος από τους καρπούς του;

Ο στόχος του προγράμματος πιστεύω ότι ορίζεται ξεκάθαρα από τον τίτλο: με τη μουσική, μέσω της μουσικής, προσφέροντας μουσική, προσπαθούμε να βοηθήσουμε όσο μπορούμε τις διάφορες κοινωνικές ομάδες, οι οποίες έχουν συγκεκριμένες ανάγκες. Ταυτοχρόνως, πηγαίνοντας στην επαρχία, προσπαθούμε να φέρουμε τη μουσική, τις συναυλίες και τα μεγάλα αριστουργήματα της μουσικής ιστορίας κοντά στον κόσμο, ο οποίος ζει στις μικρότερες πόλεις και δεν έχει δυστυχώς άμεση πρόσβαση σε αυτά.

Απεβίωσε ο Σωτήριος Κ. Χασιώτης

Απεβίωσε ο συγχωριανός Σωτήριος Χασιώτης του Κωνσταντίνου και της Φωτεινής την Τετάρτη 13 Μαρτίου 2019, σε ηλικία 63 ετών.  Ο Σωτήριος Χασιώτης γεννήθηκε το 1956 στο Βαλτινό. Παντρεύτηκε με την Ελένη το γένος Σωκράτη Κανδύλη από τη Πιαλία και απόχτησαν δύο παιδιά. Το Κωνσταντίνο και τον Σωκράτη.

Ανοιξιάτικες εικόνες του χωριού

Πέρασαν οι μήνες του κρύου, των βροχών, της μουντάδας, και η Άνοιξη χτύπησε, διακριτικά αλλά απαιτητικά, την πόρτα μας και μπήκε. Το κατ’ εξαίρεση πρόσκαιρο της μεταβολής του καιρού και η απειλητική ρήση: «Μάρτης γδάρτης και κακός παλουκοκάφτης» είναι αδύναμα για φέτος και δεν μπορούν να πείσουν για το επαπειλούμενο. 

 Άλλωστε και η φύση του Βαλτινού, με τα ανθισμένα δέντρα της, με την εαρινή ενδυμασία της, καλωσόρισε αμετάκλητα την Άνοιξη.

Από αύριο ο υπέροχος καιρός θα είναι έξω από το παράθυρο μας, και να το ζητούμενο:

«Να κριθεί κάθε Άνοιξη από τη χαρά της

από το χρώμα του το κάθε λουλούδι

από το χάδι του το κάθε χέρι

απ᾿ τ᾿ ανατρίχιασμά του το κάθε φιλί.»

Η ανάγνωση μιας φωτογραφίας

(Κοντά στα Μετέωρα,1962, Φωτ.: Hubertus Hierl)

Η ξεγνοιασιά του παιδικού παιχνιδιού μάλλον είναι φαινομενική στην παρούσα φωτογραφία, αναλογιζόμενοι στα στοιχεία της, που διαμορφώνουν την εικόνα της παιδικότητας του αλλοτινού καιρού.
Το αφημένο ακρινά καρδάρι δηλοί κάποια υποχρέωση ή εργασία, που μάλλον παραμελήθηκε προσωρινά για την ενασχόληση με το παιχνίδι (που κι αυτό είναι μίμηση του παιγνίου των μεγάλων στον καφενέ). Η ξυπολυσιά (και η κακοπλυσιά αν θέλετε…) δείχνουν φτώχεια κι ανέχεια, που χαρακτήριζε τη μεταπολεμική Ελλάδα κι έκαμε τις παιδικές ψυχές ασκημένες στη βάσανο της ζωής, περισσότερο μεστωμένες με θέληση και με πείσμα για τη ζωή. Το “μεγαλωμένο” βλέμμα δηλοί έγνοια για το πράξιμο στα πλαίσια της ευθύνης, π’ αποδόθηκε νωρίς στα παιδιά εκείνα από τη μοίρα, λόγω των συνθηκών, τα οποία μολοντούτο “πάλευαν” τη ζωή και διεκδικούσαν με τον τρόπο που καταγράφει η φωτογραφία την άσκηση της φύσει παιδικότητάς τους.
Η Ελλάδα του λαού μεστώθηκε με την έγνοια της ζωής και περιβλήθηκε με την ευθύνη της, για το λόγο αυτό εκτίμησε πιότερο αξίες που σήμερα μάλλον μοιάζουν ξεχασμένες…

Αντώνιος Καπετάνιος

Ο χαρταετός και ο άνεμος

«…Να γίνομαι άνεμος για το χαρταετό και χαρταετός για τον άνεμο, ακόμη και όταν ο ουρανός δεν υπάρχει.»

Οδυσσέας Ελύτης

«Όποιος δεν έπαιξε ποτέ του με χαρταετό, δεν κοίταξε όσο χρειάζεται ψηλά.
Όποιος δεν ένιωσε την αντίσταση του μεγάλου σπάγκου, δεν κατάλαβε τη δύναμη του αέρα.
Κι όποιος δεν φώναξε με την ευθύνη και την πρωτοβουλία του παιδιού που βλέπει να κινδυνεύει στο ψηλό μετεώρισμά του ο αετός, δεν ένιωσε τη χαρά του να τα βγάζεις πέρα μόνος σου με τη Φύση».
Δημήτριος Λουκάκος

Έθιμα της Κυριακής της Τυρινής

Η Κυριακή της Τυρινής ήταν ημέρα συγχώρησης.
Τη μέρα της Αποκριάς όλοι μαζεύονταν στης γιαγιάς το σπίτι. Κι αυτή -πρώτη φορά- δεν τους καρτερούσε στην πόρτα. Στεκόταν ορθή στη μέση του οντά, επιβλητική και δεσποτική μορφή και τους περίμενε έναν έναν να περάσουν από μπροστά της. Πρώτα οι γιοι, ύστερα οι νύφες, στο τέλος τ’ αγγόνια, με σειρά ηλικίας, σεμνή πομπή, κατά πως ταίριαζε στην περίσταση. Της φιλούσαν το χέρι σιωπηλοί κι ύστερα αγκαλιάζονταν αναμεταξύ τους και συγχωρούνταν, για όσα είχαν κάμει, για όσα είχαν πει.
Ενωνόταν πάλι η οικογένεια, έκλειναν οι ρωγμές της έχθρας κι έμπαιναν με καθάρια την καρδιά, δίχως κακίες και μικρότητες, στη Σαρακοστή που ξημέρωνε.
Το βράδυ έβγαιναν όλοι στην πλατεία του χωριού. Έπιναν, εύχονταν, χόρευαν και γελούσαν γύρω απ’ τη μεγάλη φωτιά που έκαιγε τα κρίματα κι όλα όσα σαν σκιές πλανιόντουσαν απάνω στη ζωή τους. Κι όσο η φλόγα θέριευε κι έφτανε ίσαμε τον ουρανό, γινόταν δρόμος νοητός, στράτα που ένωνε δυο κόσμους. Τον ταπεινό κι ασήμαντο των θνητών μ’ εκείνον του Θεού, του σπλαχνικού Πατέρα που ήξερε ν’ ανοίγει αγκαλιά και να γαληνεύει την ψυχή σαν γύρευε συγχώρεση από Εκείνον, απ’ το συνάνθρωπο, απ’ τον εαυτό της.
Μεγάλο πράμα η μετάνοια. Σαν ρούχο καινούργιο που το φοράς, όταν πετάς από πάνω σου τ’ αποφόρια που σου βαραίνουν την ψυχή.
Τελετουργία εξιλέωσης η μέρα της Αποκριάς στον τόπο μου, μου ‘μαθε- δίχως να το καταλαβαίνω τότε- ότι για να πλησιάσεις τον άνθρωπο, φτάνει να του απλώσεις το χέρι και να προφέρεις μια λέξη. Ότι για να σ’ ακούσει ο Θεός, φτάνει να σηκώσεις τα μάτια ψηλά και να τον αναζητήσεις.

της Ιόλης

Η παραδοσιακή λαγάνα

Η λαγάνα είναι ο άζυμος άρτος (ψωμί), ο οποίος φτιάχνεται με παραδοσιακό τρόπο στην Ελλάδα μόνο μια μέρα του χρόνου, την Καθαρή Δευτέρα, ενώ το όνομά της προέρχεται από το αρχαίο ελληνικό "λάγανον", μια πλακωτή ζύμη που παρασκευάζεται από αλεύρι και νερό και σηματοδοτεί την έναρξη της νηστείας της Μεγάλης Σαρακοστής. Η λαγάνα αναφέρεται ως έδεσμα σε πολλά κείμενα της Αρχαιότητας. Ένα από αυτά είναι οι Εκκλησιάζουσες του Αριστοφάνη, όπου αναφέρεται η φράση λαγάνα πέττετται δηλαδή λαγάνες γίνονται. Μια θεωρία θέλει η λαγάνα να παρομοιάζεται με τον άρτο που κατανάλωσαν οι Ισραηλίτες κατά την έξοδό τους από την Αίγυπτο, από τότε και μέχρι τη στιγμή που ο Χριστός ευλόγησε τον ένζυμο άρτο. Τα αρτοποιεία μένουν ανοικτά τη συγκεκριμένη μέρα, αντίθετα με τα περισσότερα εμπορικά καταστήματα, αποκλειστικά για την παρασκευή και διάθεση λαγάνας.

Και επειδή Καθαρά Δευτέρα δίχως λαγάνα δεν γίνεται. Αυτό που γίνεται, ωστόσο, είναι Καθαρά Δευτέρα χωρίς τον... φούρναρη!

Παρακάτω δίνουμε μια συνταγή για την παρασκευή σπιτικής λαγάνας:

Υλικά (βγάζουν 3 – 4 λαγάνες ανάλογα το μέγεθος του ταψιού): 

800 γραμμάρια αλεύρι (σκληρό για ψωμί – για ζυμωτό / ή και μείγμα από μισό αλεύρι για όλες τις χρήσεις και μισό για ζυμωτό)

2 φακελάκια ξηρή μαγιά 

450 – 500 ml χλιαρό νερό 

2 κουταλάκια αλάτι

2 κουταλιές σούπας ελαιόλαδο

2 κουταλιές σούπας ζάχαρη 

Σουσάμι (μπόλικο)

Λαδόκολλες

Προαιρετικά: πέστο, πάστα ελιάς, πάστα λιαστής ντομάτας, ξηρή καρποί κ.λπ. 

Θέλει «εργασία» μόλις... 20 λεπτών! 

Η διαδικασία για τις τραγανές αλλά και αφράτες λαγάνες μας έχει ως εξής:

Λέσχη Αφήγησης Ιστοριών της Προφορικής Παράδοσης "Ήτανε μια φορά..."

Της Μαρίας Κατσανούλη

Η Λέσχη Αφήγησης «Ήτανε μια φορά...» που γίνεται μία Τρίτη το μήνα από το Νοέμβριο 2018 μέχρι το Μάρτιο 2019, πραγματοποίησε την 5η συνάντησή της. 

Πρόκειται για δράση η οποία δίνει την ευκαιρία, σε όποιον επιθυμεί, να πει ή να ακούσει ιστορίες της προφορικής παράδοσης, ιστορίες που συντρόφευαν από παλιά τον άνθρωπο και έφτασαν στις μέρες μας από στόμα σε στόμα, ικανοποιώντας την ανάγκη του ανθρώπου να τις «επισκέπτεται» όταν αποζητά  το ταξίδεμά τους. 

Ο Δημήτρης Τσιγάρας ξεκίνησε με το "Χάρο-Νονό" και τις πονηριές με το βαφτισιμιό του...

Ο Τάκης Μανδέλης συνέχισε με 2 νεραϊδόπαιδα από την Πολυνησία που "Pixies" κάποιοι τα αποκαλέσανε.

Αποκριάτικες εκδηλώσεις 2019 στο Βαλτινό

Το τριήμερο των Αποκριών άρχισε, και στο Βαλτινό οι καρναβαλιστές φοράνε τις στολές τους και τα πιο αστραφτερά τους χαμόγελα και συναντιούνται:

-Το Σάββατο 9 Μαρτίου στις 10 μ.μ. στο Καφέ «ΗΛΕΚΤΡΟΦΩΝΟ» που διοργανώνει KARNIVAL NIGHT  με Dj & ps.

-Ενώ την Κυριακή 10 Μαρτίου στις 10 μ.μ. στο καφέ «YOLO» η Ομάδα του Α.Ο. Βαλτινού  διοργανώνει αποκριάτικο πάρτι με τις επιλογές του Dj: tolis tentolouris.

Χρόνια πολλά σε όλες τις γυναίκες του κόσμου

Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 8 Μαρτίου, σε ανάμνηση μιας μεγάλης εκδήλωσης διαμαρτυρίας που έγινε στις 8 Μαρτίου του 1857 από εργάτριες κλωστοϋφαντουργίας στη Νέα Υόρκη, οι οποίες ζητούσαν καλύτερες συνθήκες εργασίας.

Είναι μια μέρα κινητοποιήσεων σε όλο τον κόσμο για την υποστήριξη της ισότητας, και την αξιολόγηση της θέσης των γυναικών στην κοινωνία.
Έκτοτε ο αντρικός πληθυσμός αποτίνει φόρο τιμής στις γυναίκες που έχουν αλλάξει την πορεία της ιστορίας, προς το καλύτερο.
Η Ημέρα της Γυναίκας είναι μόνο η αφορμή. Άλλωστε εμείς οι άντρες τις γυναίκες τις αγαπάμε, τις τιμάμε και τις σεβόμαστε, κάθε ημέρα του χρόνου. Ή τουλάχιστον, έτσι θα έπρεπε να κάνουμε όλοι μας.

Για φέτος, η γιορτή της γυναίκας, αποτελεί την αφορμή για ένα αφιέρωμα στη γυναίκα του χωριού μας.
Γι’ αυτό επιλέξαμε να αναρτήσουμε κάποιες όμορφες παλιές φωτογραφίες, όπου απεικονίζονται  γυναίκες του Βαλτινού.

Παλιές ασπρόμαυρες φωτογραφίες, όμορφα πορτραίτα γυναικών από το Βαλτινό της δεκαετίας του ΄60, που επιχρωματίστηκαν και αναδείχθηκαν σε μια άλλη εικαστική άποψη..

Κομψές, νέες, όμορφες γυναίκες, στήθηκαν μπροστά στο φακό, με μια αίσθηση φινέτσας και αρχοντιάς, απαθανατίζοντας τα χαρακτηριστικά στοιχεία της προσωπικότητάς τους και την αίγλη μιας παλιάς εποχής.

Χρόνια πολλά σε όλες τις γυναίκες του κόσμου!

Κτίσματα του Βαλτινού που χάθηκαν στο διάβα του χρόνου

Το λαναρείο του Στέφανου Ψύχου

Kτίρια του Βαλτινού που έχουν κατεδαφιστεί! Τα θυμάστε; 

Οι άνθρωποι που έζησαν και χάρηκαν το Βαλτινό στο παρελθόν, οι γενιές που έφυγαν και που μας κληροδότησαν αυτό το χωριό, όπως και εμείς θα το κληροδοτήσουμε στους επόμενους, έχουν αφήσει τα ίχνη τους όχι μόνο στις παραδόσεις, στα ήθη και έθιμα, αλλά και στα κτίσματα, τα σπίτια, τις αποθήκες και τα διάφορα  οικοδομήματα που έκτισαν.

Απλά κατασκευάσματα, που δεν παρουσίαζαν κάποιο αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον, ούτε διέθεταν κάποια αξιόλογη ιστορική αξία, πέραν από το φορτίο της προγονικής μνήμης. Γεννημένα και κατοικημένα μόνο από τις ανάγκες της βιωτής.

Με το πέρασμα των χρόνων, καθώς ο τρόπος ζωής και οι ανάγκες των ανθρώπων άλλαξαν, ο σύγχρονος τρόπος διαβίωσης επέβαλε τον εκσυγχρονισμό και στο οικιστικό περιβάλλον. 

Το πλίθινο σπίτι του Κώστα Αγγελόπουλου

Έτσι, πολλά από τα παλιά κτίσματα του Βαλτινού, που τις δεκαετίες 1950-1980 αποτύπωναν την ταυτότητα του οικιστικού χάρτη του χωριού, σμιλεμένα από κύκλους ζωής, αποστεωμένα, ημιθανή, χωρίς να μπορεί να έχουν έναν ρόλο, έπεσαν θύματα του εκσυγχρονισμού, της φθοράς του χρόνου, της παραμέλησης και κατεδαφίστηκαν. Πολλά δε, αντικαταστάθηκαν από άλλα πιο σύγχρονα.

Ευκαιρία λοιπόν να θυμηθούμε κάποια από αυτά τα πιο ξεχωριστά κτίσματα, που σήμερα δεν υπάρχουν πια, καθώς κάποιος φωτογραφικός φακός -τύχη αγαθή- τα διέσωσε από τη λήθη. Είναι όλα αυτά τα μισοσβησμένα από τη μνήμη κομμάτια του αλλοτινού Βαλτινού.

Το σπίτι του Βασιλείου Στάθη

Η παρουσίαση των φωτογραφιών, με τα παλιά κτίσματα του Βαλτινού, είναι μια μικρή ελεγεία στην ξεπερασμένη οικιστική δραστηριότητα και στην σταδιακή κατάργηση και εγκατάλειψή της. 

Είναι μια ανθολογία περασμένων ζωών και κυρίως βλεμμάτων, μια βεντάλια από όλες τις πιθανές γλώσσες του σώματος, που μας άφησαν οι συγχωριανοί που χάρηκαν αυτό το χωριό και τις ομορφιές του, πριν πολλοί από εμάς έρθουμε στη ζωή και πάρουμε το χρίσμα του κατοίκου αυτού του τόπου.

Μελίνα Μερκούρη

Έφυγε σαν σήμερα, στις 6 Μαρτίου 1994.
«Αν με ρωτήσετε, εάν θα ζω όταν τα Μάρμαρα του Παρθενώνα επιστρέψουν στην Ελλάδα, σας λέω πως ναι, θα ζω.
Αλλά κι αν ακόμη δεν ζω πια, θα ξαναγεννηθώ...»

«Φοβάμαι μήπως χαθεί η ιδεολογία στη γη και γίνουμε ανθρωπάκια που θα θέλουμε να καλοπεράσουμε, που θα θέλουμε να κάνουμε καταναλωτική ζωή.
Κι εμείς οι Έλληνες ακόμα, να χάσουμε αυτό που λέγεται αξιοπρέπεια, αυτό που λέγεται αγωνιστικότητα.
Ναι, αυτό φοβάμαι περισσότερο από όλα».

Τη χαρακτήρισαν «τελευταία Ελληνίδα θεά» και «γυναίκα – φλόγα». Όλη της η ζωή ήταν γεμάτη όνειρα, ελπίδες, αγωνίες και αγώνες.

Η Μελίνα Μερκούρη ήταν μια από τις σημαντικότερες Ελληνίδες του 20ού αιώνα. Υπήρξε πολύμορφη προσωπικότητα.

Κορυφαία αγωνίστρια της Δημοκρατίας στον αγώνα κατά της χούντας (1967-1974).
Σπουδαία ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου με διεθνή καριέρα και με ερμηνείες που έχουν καταγραφεί στις σελίδες της Έβδομης Τέχνης. Πολιτικός που σημάδεψε με την παρουσία της τον πολιτισμό της Ελλάδας, τον έφερε στις πρώτες σελίδες των εφημερίδων.
Πίστευε ακράδαντα ότι ο πολιτισμός είναι η βαριά βιομηχανία μας. Ότι είναι ένα σοβαρό εξαγώγιμο προϊόν και ότι έχει μεγάλη σημασία και αξία η ανάδειξή του.

της Ευτυχίας Αντωνάκη

Εντυπωσιακό θέαμα στο Πρίνος Τρικάλων στον αγώνα motocross

Εντυπωσιακά άλματα, οριακά προσπεράσματα και Γκάζια στο …κόκκινο είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν οι λάτρεις του motocross που βρέθηκαν στο Πρίνος για τον αγώνα κυπέλλου Βορείου Ελλάδος που διοργάνωσε η ΜΑΣ Τρικάλων.

Οι συμμετέχοντες δοκίμασαν τις δυνάμεις τους στις κατηγορίες που πήραν μέρος, προσφέροντας ένα πλούσιο θέαμα.

Αξίζει να σημειωθεί πως οι αγώνες απόκτησαν ξεχωριστή σημασία διότι στην ίδια πίστα θα διεξαχθεί στις 20-21 Απριλίου το πανελλήνιο πρωτάθλημα motocross.

Ακολουθεί φωτορεπορτάζ:

Η ιστορία του Κοινοτικού καταστήματος Βαλτινού

Η ιστορία ενός τόπου είναι συνυφασμένη με την ιστορία των ανθρώπων και των έργων τους. Κάθε τόπος που κατοικείται από ανθρώπους υπόκειται στην αναγκαιότητα της διοίκησης.

Το βασικό κύτταρο της τοπικής διοίκησης είναι η κοινότητα.

Μια μικρή κιβωτός της ιστορίας μας και των αναμνήσεων, αλλά και η έδρα των συλλογικών αποφάσεων που καθόρισαν τη μοίρα και την πορεία του χωριού, είναι το κτίριο του κοινοτικού καταστήματος Βαλτινού.

Ένα κτίριο που έχει ζωή μισό αιώνα και κατέχει μια ξεχωριστή θέση στις καρδιές όλων μας, όσων γεννηθήκαμε και ζήσαμε στο Βαλτινό.

Πρόκειται για το κτίριο που βρίσκεται στο κέντρο του Βαλτινού, απέναντι από το δημοτικό σχολείο.

Το κτίριο κτίστηκε το 1963 και χρησιμοποιήθηκε στην αρχή ως κατάστημα κοινοτικού γραφείου, και παράλληλα στέγαζε το αγροτικό ιατρείο, καθώς και το κτηνιατρείο.

Στη συνέχεια άλλαξε κατά καιρούς πολλές χρήσεις, σύμφωνα με τις προτεραιότητες και τις ανάγκες των κατοίκων.

Αλλά ας δούμε την ιστορική διαδρομή και την κοινωνική ωφελιμότητα αυτού του έργου.

Η διοίκηση των Ελληνικών χωριών επί Τουρκοκρατίας ασκούνταν σύμφωνα με την διοικητική οργάνωση του Οθωμανικού κράτους.

Με την προσάρτηση της Θεσσαλίας στην Ελλάδα το 1881, οι οικισμοί που τις απάρτιζαν συνενώθηκαν σε δήμους τριών διαφορετικών τάξεων, ανάλογα με τον πληθυσμό τους. 

Το Βαλτινό αποτέλεσε κοινότητα του Δήμου Πιαλείων, μέχρι το 1912.

Ευχαριστήριο πένθους της οικογένειας Λάμπρου Σταυρέκα

Ευχαριστούμε θερμά όλους τους συγγενείς και φίλους που με κάθε τρόπο συμπαραστάθηκαν στο βαρύ πένθος μας, καθώς και τους καταθέσαντας στεφάνους, για το θάνατο του λατρευτού μας συζύγου, πατέρα, παππού, αδελφού και θείου Λάμπρου Σταυρέκα.

Θερμά ευχαριστούμε

Η οικογένεια

Λάμπρου Σταυρέκα