Πέμπτη 14 Ιουλίου 2022

Οι βαθύτερες αξίες της ζωής

 

Μια γριούλα κάθεται σε ένα καφέ.

Η σερβιτόρα φέρνει το μενού στο τραπέζι και ζητά την παραγγελία.

Η γριούλα ρωτάει: «Πόσο κάνει ένα κομμάτι κέικ;»

Η σερβιτόρα απαντά: «3 ευρώ».

Η ηλικιωμένη παίρνει κάποια νομίσματα από την τσέπη της, αρχίζει να μετράει αργά και μετά ρωτάει ξανά: «... και πόσο κάνει το μικρότερο;»

Η σερβιτόρα αγχώθηκε λίγο, καθώς είχε πολλά τραπέζια να σερβίρει και της απάντησε:

«2 ευρώ».

«Εντάξει, τότε θα πάρω το μικρότερο», απάντησε η γριούλα.

Η σερβιτόρα σερβίρισε το κέικ κάπως ενοχλημένη και αμέσως έβαλε το λογαριασμό στο τραπέζι.

Η γριούλα, έφαγε πολύ αργά και με ευχαρίστηση το κέικ, σηκώθηκε, άφησε τα χρήματα στο τραπέζι κι έφυγε.

Όταν η σερβιτόρα πήγε να καθαρίσει το τραπέζι, παρατήρησε ότι η γριούλα της είχε αφήσει 1 ευρώ φιλοδώρημα...


Ορκίστηκε ο συγχωριανός μας, Ανθυπολοχαγός Ιωάννης Α. Βαγγελός

 

Τη Δευτέρα 27 Ιουνίου 2022, πραγματοποιήθηκε στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, στη Βάρη Αττικής, η τελετή αποφοίτησης και ορκωμοσίας των νέων Ανθυπολοχαγών Τάξεως 2022 «Αντιστράτηγος Κωνσταντίνος Μαζαράκης - Αινιάν», παρουσία της Αυτού Εξοχότητος της Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Κατερίνας Σακελλαροπούλου, η οποία και επέδωσε τα ξίφη στους ορκισθέντες.

Μεταξύ των νέων Ανθυπολοχαγών που ορκίστηκαν ήταν και ο συγχωριανός μας Ιωάννης Βαγγελός του Αντωνίου και της Άννας.

Η οικογένεια Βαγγελού παρέστη σύσσωμη στην ορκωμοσία (γονείς και αδέρφια), τιμώντας αλλά και καμαρώνοντας, μέσα σ’ ένα συγκινησιακό κλίμα, τον νέο Ανθυπολοχαγό Γιάννη Α. Βαγγελό.

Στην τελετή επίσης παρέστησαν ο Αντιπρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων κ. Αθανάσιος Μπούρας ως εκπρόσωπος του Προέδρου της Βουλής, ο Μητροπολίτης Γλυφάδας, Ελληνικού, Βούλας, Βουλιαγμένης & Βάρης κ.κ. Αντώνιος ως εκπρόσωπος του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος, ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας κ. Νικόλαος Παναγιωτόπουλος, ο Υφυπουργός Εθνικής Άμυνας κ. Νικόλαος Χαρδαλιάς, Βουλευτές του Ελληνικού Κοινοβουλίου, ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ Στρατηγός Κωνσταντίνος Φλώρος, ο Αρχηγός ΓΕΣ Αντιστράτηγος Χαράλαμπος Λαλούσης, ο Αρχηγός ΓΕΝ Αντιναύαρχος Στυλιανός Πετράκης ΠΝ, ο Αρχηγός ΓΕΑ Αντιπτέραρχος (Ι) Θεμιστοκλής Μπουρολιάς, ο Αρχηγός ΕΛ.ΑΣ. Αντιστράτηγος Κωνσταντίνος Σκούμας, ο Αρχηγός Λ.Σ.-ΕΛ.ΑΚΤ. Αντιναύαρχος Λ.Σ. Γεώργιος Αλεξανδράκης και ο Αρχηγός Π.Σ. Αντιστράτηγος Π.Σ. Αλέξιος Ράπανος. Παρευρέθηκαν επίσης, εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και της Εκκλησίας, μέλη του Ανώτατου Στρατιωτικού Συμβουλίου, Επίτιμοι Αρχηγοί ΓΕΣ, απόγονοι του ήρωα της Τάξης 2022 Αντιστράτηγου Κωνσταντίνου Μαζαράκη - Αινιάν, καθώς και συγγενείς των νέων Ανθυπολοχαγών.

Συνολικά ορκίστηκαν 180 Ανθυπολοχαγοί, εκ των οποίων 166 από την Ελλάδα, 11 από την Κύπρο, 1 από την Αλβανία, 1 από την Βοσνία-Ερζεγοβίνη και 1 από τη Μολδαβία.



Η εφημερίδα μας εύχεται στον νέο Ανθυπολοχαγό Γιάννη Βαγγελό, Συγχαρητήρια και λαμπρή σταδιοδρομία!

Τετάρτη 13 Ιουλίου 2022

Η Καλαμπάκα, τα Μετέωρα και τα μοναστήρια το 1930 (σπάνιο βίντεο)

 

Το Ολλανδικό μουσείο film EYE ανάρτησε στο youtube ένα ασπρόμαυρο φίλμ - ημερολόγιο ταξιδιού, από το 1930-1931, όπου ο Fred von Bohlen, ηθοποιός και σκηνοθέτης, ταξιδεύει με το αυτοκίνητο του στη χώρα μας και καταγράφει τη ζωή.

Πρόκειται για ένα σπάνιο υλικό από το οποίο επιλέχθηκε το τμήμα του φίλμ, που είναι γυρισμένο στην Καλαμπάκα και στα Μοναστήρια των Μετεώρων του 1930. 

Το βίντεο δυστυχώς δεν έχει ήχο, αλλά οι εικόνες του μας ταξιδεύουν πίσω στο χρόνο και αποκαλύπτουν μυστικά από τη ζωή των μοναχών και την ατμόσφαιρα της εποχής.


Τρίτη 12 Ιουλίου 2022

Θεόφιλος (Χατζημιχαήλ), ο πιο γνωστός Έλληνας λαϊκός ζωγράφος

 

Γεννήθηκε μεταξύ 1868 και 1871 στη Βαρειά Μυτιλήνης. Ήταν το μεγαλύτερο από τα οκτώ παιδιά του Γαβριήλ και της Πηνελόπης Χατζημιχαήλ. Ο πατέρας του ήταν τσαγκάρης και η μητέρα του κόρη αγιογράφου.

Τα παιδικά του χρόνια ήταν δύσκολα, λόγω της ισχνής του κράσης, αλλά και της αριστεροχειρίας του. Ο αριστερόχειρας εκείνη την εποχή εθεωρείτο μειονεκτικό άτομο και προκαλούσε αρνητικά σχόλια στον περίγυρό του. Οι γονείς, αλλά και οι δάσκαλοί του προσπάθησαν με καταπιεστικό και συχνά βίαιο τρόπο να του αλλάξουν χέρι γραφής και να τον κάνουν δεξιόχειρα. Ο μικρός Θεόφιλος κλείστηκε στον κόσμο του και βρήκε αποκούμπι στη ζωγραφική.

Πολύ νέος, ακόμη, δραπετεύει από τη Μυτιλήνη και φεύγει για τη Σμύρνη, την πόλη με τους χιλιάδες Έλληνες, που είναι το οικονομικό κέντρο της Μικράς Ασίας. Δουλεύει θυροφύλακας στο ελληνικό προξενείο και παράλληλα ζωγραφίζει. Στη Σμύρνη, ο Θεόφιλος θα διαμορφώσει την εικαστική του γλώσσα και το βασικό του θεματολόγιο, από τον κόσμο της αρχαιότητας, του Βυζαντίου και της νεώτερης Ελλάδας. Τότε κάνει τη ζωγραφική επάγγελμά του.

Με το ξέσπασμα του Ελληνοτουρκικού πολέμου το 1897 φεύγει για την Ελλάδα, με την πρόθεση να καταταγεί εθελοντής. Πριν προλάβει να γνωρίσει τα πεδία των μαχών, ο πόλεμος τερματίζεται. Αποφασίζει να μείνει στον Βόλο, πλούσιο αγροτικό και βιομηχανικό κέντρο στις αρχές του 20ου αιώνα. Ζει μέσα στη φτώχεια και ζωγραφίζει για ψίχουλα στους τοίχους μαγαζιών του Βόλου και του Πηλίου. Παράλληλα, διασκεδάζει τους κατοίκους και γίνεται αντικείμενο αστεϊσμών με το παράξενο φέρσιμο, αλλά και τις φορεσιές του. Από νέος ακόμη, ο Θεόφιλος υιοθετεί τη φουστανέλα ως καθημερινό ένδυμα, ενώ τις Απόκριες του αρέσει να ντύνεται Μέγας Αλέξανδρος, με στολή δικής του επινοήσεως.

Τα οικονομικά του καλυτερεύουν κάπως, όταν ένας πλούσιος γαιοκτήμονας της Μαγνησίας, ο Γιάννης Κοντός, του αναθέτει το 1912 την τοιχογράφηση του σπιτιού του στην Ανακασιά. Ο Θεόφιλος ζωγραφίζει σκηνές από την Επανάσταση του '21, αρχαίους θεούς και τοπία. Σήμερα, η οικία Κοντού είναι το Μουσείο Θεόφιλου στον Βόλο.

Το 1927, μη μπορώντας να αντέξει ένα χοντρό αστείο που έγινε εις βάρος του, εγκαταλείπει τον Βόλο και επιστρέφει στη γενέτειρά του Μυτιλήνη. Λέγεται ότι κάποιος, για να διασκεδάσει τους θαμώνες ενός καφενείου, έριξε τον Θεόφιλο από μια σκάλα, όπου ήταν ανεβασμένος και ζωγράφιζε.

Εν τω μεταξύ, ο ζωγράφος Γιώργος Γουναρόπουλος μιλά με ενθουσιασμό για το έργο του Θεόφιλου στον μυτιληνιό Στρατή Ελευθεριάδη σημαίνοντα τεχνοκριτικό στο Παρίσι με το γαλλικό όνομα Τεριάν. Ο Ελευθεριάδης είναι ο άνθρωπος που επιβάλλει τον Θεόφιλο και θα τον κάνει γνωστό, τόσο στην Ελλάδα, όσο και στο εξωτερικό. Του αγοράζει χρώματα, πινέλα και πανιά και αναθέτει στον πατέρα του να του στέλνει στο Παρίσι όσα έργα ζωγραφίζει. Τότε παρατηρείται και μία στροφή στη θεματολογία του Θεόφιλου. Τα ιστορικά και ηρωικά θέματα δίνουν τη θέση τους στα πιο οικεία, τα καθημερινά, τα κοντινά.

Μόλις άρχισε να του χαμογελά η τύχη, ο Θεόφιλος βρέθηκε νεκρός στο άθλιο καμαράκι του, στις 24 Μαρτίου 1934. Η νεκροψία έδειξε ανακοπή καρδιάς.

Στις 20 Σεπτεμβρίου 1935 δημοσιεύεται στην εφημερίδα «Αθηναϊκά Νέα», στην οποία χαρακτηρίζει τον Θόφιλο «μεγάλο έλληνα ζωγράφο». Ένα χρόνο αργότερα οργανώνεται έκθεσή του στο Παρίσι. Ο μεγάλος αρχιτέκτονας Λε Κορμπιζιέ γράφει σε άρθρο του για τον Θεόφιλο «...Είναι ζωγράφος γεννημένος από το ελληνικό τοπίο. Μέσω του Θεόφιλου, ιδού το τοπίο και οι άνθρωποι της Ελλάδας: κοκκινόχωμα, πευκότοπος και ελαιώνας, θάλασσα και βουνά των θεών, άνθρωποι που λούονται σε μια τολμηρά επικίνδυνη ηρεμία….». Ο Γιώργος Σεφέρης και ο Γιάννης Τσαρούχης εκφράζονται εγκωμιαστικά για την τέχνη του.

Στις 3 Ιουνίου 1961 ο Θεόφιλος περνά τις πύλες του Λούβρου για μία μεγάλη αναδρομική έκθεση. Σήμερα, έργα του υπάρχουν διάσπαρτα σε πολλά μουσεία (Βαρειάς στη Μυτιλήνη και Ελληνικής Λαϊκής Τέχνης στην Αθήνα), καθώς και σε ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα και το εξωτερικό.




Δευτέρα 11 Ιουλίου 2022

Στο χωριό μας χτίσαμε τις ομορφότερες παιδικές αναμνήσεις

 

Το καλοκαίρι είναι εδώ. Ήρθε η εποχή της ξενοιασιάς, της χαράς και του «χαλαρά» σαν σήμα κατατεθέν της περιόδου. Αναμνήσεις από παλαιότερα καλοκαίρια μας γυρίζουν πίσω, στα ανέμελα παιδικά μας χρόνια και –προσωπικά– ειδικά, σε εκείνα τα καλοκαίρια που περνούσα στο χωριό.

Στο χωριό μας χτίσαμε τις ομορφότερες παιδικές αναμνήσεις.

Όσοι έχουν περάσει τα καλοκαίρια της παιδικής τους ηλικίας σε χωριά, καταλαβαίνουν αμέσως τη διαφορά με ‘κείνα της πόλης. Αναμνήσεις έντονες και συνάμα όμορφες. Εικόνες σαν από καρτ ποστάλ από έναν υπέροχο τόπο. Που, προφανώς, ήταν τόσο υπέροχος γιατί τον νιώθαμε δικό μας. Κι άλλες αναμνήσεις, όμως, που ίσως κάποιους λίγο τους στεναχωρούν, γιατί ίσως ο χρόνος να άλλαξε πολλά, γιατί ίσως πλέον τα δικά τους συγγενικά πρόσωπα να μη βρίσκονται εκεί.

Αναμνήσεις που μας μελαγχολούν γιατί απλά ήταν πολύ όμορφες, αναμνήσεις μιας εποχής που δε θα ξαναγυρίσει· γιατί μεγάλωσες και δεν έχεις πια την ίδια ξεγνοιασιά κι ανεμελιά. Οι μυρωδιές του χωριού, ο μπαχτσές της γιαγιάς με τα φρέσκα λαχανικά, τα απογεύματα που έπαιρνες το ποδήλατο και γύρναγες τις γειτονιές του χωριού. Αν ήσουν τυχερός είχες και κάθε μέρα φρέσκο γάλα στο πρωινό σου.

Οι φίλοι του καλοκαιριού, η απίστευτη ξενοιασιά και το αίσθημα απόλυτης ελευθερίας, αλλά και της τόσης οικειότητας ήταν πράγματα που κανείς απ’ τους κατοίκους μεγάλων πόλεων δε θα καταλάβει. Στους δρόμους μπορούσες να μυρίσεις τα λουλούδια και στα δέντρα να ακούσεις τόσο έντονα τα κελαηδήματα που χρόνια μετά θα σου έμεναν στο μυαλό ως χαρακτηριστικά γνωρίσματα του χωριού. Χρώματα κι αρώματα τόσο γνώριμα και τόσο ξένα, που διαρκώς σε προκαλούσαν να τα ανακακαλύψεις.

Σε ένα χωριό όλοι γνωρίζονται μεταξύ τους, όλοι, με τον τρόπο τους, ενδιαφέρονται. Δεν έχει γίνει, άλλωστε, τυχαία viral η φράση «τίνος είσαι εσύ;». Για τους ανθρώπους αυτούς, βλέπεις, είναι περίεργο να δουν πρόσωπα που δε γνωρίζουν, που δεν καλημερίζουν.

Όταν τα παιδικά σου χρόνια τα περνάς σε ένα χωριό, συνηθίζεις σε διαφορετικές εμπειρίες. Το πρωί που ξυπνάς κι ανοίγεις τα παράθυρα, δεν ακούς κορναρίσματα κι έντονους θορύβους, αλλά το θρόισμα των φύλων, συνηθίζεις να ψωνίζεις απ’ το παντοπωλείο του κυρ-Δήμου κι όχι από κάποια μεγάλη αλυσίδα σουπερμάρκετ. Ακούς συχνά τον φούρναρη να περνά με το βανάκι του για να μοιράσει το καθημερινό ψωμί, περιμένεις πώς και πώς τον πλανόδιο για να αγοράσεις φρούτα -κυρίως το βασιλιά του καλοκαιριού, το καρπούζι! Συνηθίζεις να ζεις σε εκείνους τους ρυθμούς, τους ήρεμους, τους αργούς, τους ευχάριστους.

Κι αυτές οι αναμνήσεις δε λησμονιούνται, έρχονται απροειδοποίητα κι αφήνουν μια γλυκιά γεύση. Μεγαλώσαμε, λοιπόν, στα χωριά πίνοντας νερό απ’ το λάστιχο, μετρώντας παγωτά, έχοντας χτυπημένα γόνατα, συχνά, απ’ τo παιχνίδι με τα άλλα παιδιά, ανεβαίναμε στα δέντρα για να κόψουμε φρούτα και πάνω από όλα, κάναμε όνειρα! Κάποια απ’ αυτά αστεία για τα ενήλικα μάτια μας, αλλά τόσο σπουδαία για το παιδί μέσα μας.

Αναμνήσεις παιδικής εποχής. Αναμνήσεις που χαράχθηκαν βαθιά μέσα μας. Νομίζεις πως αν επιστρέψεις θα είναι όλα τα ίδια κι η παρέα θα σε περιμένει ακόμα εκεί. Αλλά ο χρόνος δεν αφήνει τίποτα απείραχτο. Όλα τόσο ίδια και τόσο διαφορετικά και κάπως έτσι, η γλυκιά γεύση γίνεται γλυκόπικρη.

Είσαι τυχερός αν έζησες τα καλοκαίρια σου στο χωριό. Κρατάς αυτό και προχωράς γεμάτος από όμορφες στιγμές!

Της Βάγιας-Γιούλης Κιτσικούδη


Κυριακή 10 Ιουλίου 2022

Δέντρα φράξου 200 ετών στο «Δάσος Παναγίας Βαλτινού» ΚΗΡΥΧΘΗΚΕ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟ ΜΝΗΜΕΙΟ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ

 

Τόσο στην ηπειρωτική όσο και στη νησιωτική Ελλάδα έχουν χαρακτηριστεί 69 Διατηρητέα Μνημεία της Φύσης. Ένα από αυτά είναι και το «Δάσος Παναγίας Βαλτινού» του Δήμου Τρικκαίων. Σημαντική είναι η συμβολή του συγκεκριμένου δάσους στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε στο 20ό Πανελλήνιο Δασολογικό Συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στα Τρίκαλα η Αικατερίνη Παπαδούλη, δασολόγος του Δήμου Τρικκαίων, αναπληρώτρια προϊσταμένη του Τμήματος Αγροτικής Ανάπτυξης.

Το Βαλτινό, ως έδρα της ομώνυμης Τοπικής Κοινότητας, βρίσκεται 12 χιλιόμετρα Β.Δ. της πόλης των Τρικάλων σε υψόμετρο 120 μέτρα, έχει επιφάνεια 4.975 τ.μ. και σύμφωνα με την τελευταία απογραφή του 2011 έχει 671 μόνιμους κατοίκους. Η ονομασία του χωριού οφείλεται στη μορφολογία του εδάφους, διότι στην περιοχή, παλαιότερα υπήρχαν τέλματα (βαλτότοποι, βάλτοι). Ο προσδιορισμός της αρχαιότητας του χωριού, σύμφωνα με ιστορικές πηγές, ανάγεται στη μετά-Βυζαντινή εποχή. Παλαιότερα το χωριό ήταν κτισμένο βορειότερα, στη θέση «Παλιοχώρι», αλλά λόγω κάποιας αρρώστιας που έπληξε τους κατοίκους ανάγκασε τη μετοίκισή τους στη σημερινή τοποθεσία. Διοικητικά το Βαλτινό υπάγεται στη Δημοτική Ενότητα Καλλιδένδρου του Δήμου Τρικκαίων.
Το δάσος της Παναγίας, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της κ. Παπαδούλη, απέχει 2 χλμ. βορειοδυτικά της Τοπικής Κοινότητας Βαλτινού. Κηρύχθηκε με ΦΕΚ, χαρακτηρίζεται ως υπόλειμμα δάσους πεδινών περιοχών. Αποτελεί τμήμα του τεμαχίου αναδασμού της Τ.Κ. Βαλτινού με αριθμό 131, συνολικής έκτασης 35,671 στρεμμάτων και περιλαμβάνει πεδινή δασική έκταση 27,095 στρεμμάτων (27095,45 τετραγωνικών μέτρων) με αιωνόβια δένδρα, που στην πλειονότητά τους ανήκουν στο είδος Φράξινος στενόφυλλος (Fraxinus angustifolia). Πρόκειται για σπερμοφυές ομήλικο δάσος με μείξη των διαφόρων βαθμίδων διαμέτρου κατ’ άτομο ή συνδενδρίες. Η ηλικία τους από μαρτυρίες εκτιμάται στα 200 έτη. Η διάμετρος των ατόμων Φράξου φτάνει τα 100 εκατοστά, ενώ ατόμων φτελιάς που βρίσκεται σε μείξη, τα 110 εκατοστά. Το δάσος αποτελείται από δύο τμήματα διαχωριζόμενα μεταξύ τους με αγροτικό χωματόδρομο και συνορεύει στα τρία σημεία του ορίζοντα με γεωργικές εκτάσεις. Στη δασική αυτή θέση υπάρχει το εξωκκλήσι της Παναγίας (Κοίμηση Θεοτόκου).


Το τοπίο της ευρύτερης περιοχής είναι καθαρά αγροτικό χαρακτηριστικό του θεσσαλικού κάμπου. Ανήκει στον εξωαστικό χώρο του Δήμου Τρικκαίων που χαρακτηρίζεται λιγότερο από φυσικό τοπίο και περισσότερο από την ανθρώπινη επέμβαση, η οποία έχει δημιουργήσει το αγροτικό τοπίο, τη γεωργική γη με γόνιμο αρδευόμενο έδαφος, καθώς αποτελεί τμήμα του θεσσαλικού κάμπου. Το φυσικό περιβάλλον, λόγω των εντατικών καλλιεργειών, περιορίζεται μόνο σε πολύ μικρούς θύλακες, κυρίως κατά μήκος των ποταμών και των ρεμάτων που τον διασχίζουν. Είναι πεδινές επίπεδες εντατικά καλλιεργούμενες εκτάσεις (μορφή σκακιέρας). Το δάσος αποτελεί καθοριστικό στοιχείο της περιοχής, καθώς δεσπόζει από μακριά στον επίπεδο γυμνό κάμπο. Η βλάστηση του δάσους είναι χαρακτηριστική και προσδίδει ποικιλότητα στο τοπίο. Η κ. Παπαδούλη, μιλώντας στο Αθηναϊκό - Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ανέφερε πως το «Δάσος Παναγίας» Βαλτινού αποτελεί έναν από τους μοναδικούς μάρτυρες της φυσικής - αρχέγονης εικόνας του θεσσαλικού κάμπου. Η σύνθεση της δασικής βλάστησης, δηλωτική του αρχέγονου, παραποτάμιου δάσους Πηνειού, αποτελείται από τα ακόλουθα κυρίως είδη: Νερόφραξο, Ασημόλευκα, πεδινή Φτελιά (καραγάτσι), Χνοώδη ποδισκοφόρο δρυ (βελανιδιά), πεδινό Σφενδάμι, Ιτιά κ.ά. Όλα τα παραπάνω είδη είναι υδροχαρή και συνθέτουν παραποτάμια δάση ή δάση ελωδών περιοχών. Αυτή ήταν η πρωτογενής εικόνα της βλάστησης, κατά μήκος του Πηνειού, αλλά και ευρύτερα του θεσσαλικού κάμπου, συμπληρωμένη και από μερικά ακόμα είδη, όσο απομακρυνόμασταν από την κοίτη του ποταμού. Στο σημείο αυτό, καταλήγει τονίζοντας, πως έγκειται και η αξία του δάσους, που αποτελεί μικρογραφία και έναν από τους τελευταίους μάρτυρες της φυσικής εικόνας που επικρατούσε πριν από χιλιάδες χρόνια στον θεσσαλικό κάμπο. Αποτελεί ένα από τα πολύτιμα δασικά οικοσυστήματα της χώρας μας. Φυτοκοινωνίες του γένους Φράξου είναι σπάνιες σε αμιγή σύνθεση και διακρίνονται για τη φυσική τους ομορφιά, την οικολογική και βιολογική τους αξία, με διαχρονική αξία τόσο για τους ειδικούς επιστήμονες όσο και για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας. Τέλος, δεν παραλείπει να τονίσει πως τα προβλήματα και γενικότερα οι κίνδυνοι που διατρέχει καθημερινά το δάσος του Φράξου ως φυτοκοινωνία είναι οι εκχερσώσεις και καταπατήσεις για δημιουργία εκτάσεων για γεωργική καλλιέργεια, η παράνομη υλοτομία δέντρων για καύσιμη ύλη και πασσάλους, η έντονη παρουσία και ανάπτυξη αναρριχητικών φυτών και η αυθαίρετη ρίψη σκουπιδιών.

Κείμενο-φωτογραφίες:  Αποστόλης Ζώης


Σάββατο 9 Ιουλίου 2022

Οι ψαρόβαρκες

Η ψαρόβαρκα είναι ένα μικρό, σχετικά, ξύλινο σκάφος ειδικά κατασκευασμένο για ψάρεμα. Είναι σκάφος βαρύ, με μεγάλο σχετικά εκτόπισμα, ταυτόχρονα δε πολύ στερεό αλλά και κομψό.

Μια σειρά από όμορφες φωτογραφίες με κομψές ψαρόβαρκες που είναι αραγμένες στα ελληνικά ακρογιάλια παρατίθενται παρακάτω, μαζί με κάποια πληροφοριακά τεχνικά χαρακτηριστικά:

Για την κατασκευή της ψαρόβαρκας χρησιμοποιείται ξύλο κυρίως ευκαλύπτου, συκαμιάς, σουηδικό και κάποτε ξύλο πεύκου. Οι περισσότερες ψαρόβαρκες κατασκευάζονταν αποκλειστικά από τεχνίτες καραβομαραγκούς και ναυπηγούνταν – επιδιορθώνονταν στα καρνάγια. Σήμερα είναι μηχανοκίνητες ενώ παλαιότερα έπλεαν με πανιά ή και με κουπιά.

Τα κύρια μέρη μιας ξύλινης ψαρόβαρκας είναι:

1. Καρίνα: χοντρό κατάλληλο ξύλινο μαδέρι, η βάση του σκάφους.

2. Ποδόστεμμα μπροστινό: χοντρό ξύλο, ενωμένο στο κάτω μέρος του με την καρίνα, που αποτελεί την εμπρόσθια στερέωση του σκάφους. Η κλίση που δίνεται στο ξύλο αυτό δίνει και την κλίση της πλώρης του σκάφους.

3. Ποδόστεμμα πισινό: παρόμοιο στο οπίσθιο τμήμα του σκάφους.

4. Σκαρμοί: κατάλληλα ξύλα, στερεωμένα όρθια στην καρίνα, που σχηματίζουν τα πλαϊνά του σκάφους. Η κλίση που δίνεται στον κάθε ένα από τους σκαρμούς δίνει το άνοιγμα (πλάτος) του σκάφους και την κλίση των πλευρών του.

5. Περαστό: μακρύ ξύλο κατά μήκος των πλευρών του σκάφους, που ενώνει και στερεώνει τους σκαρμούς.

6. Πέτσωμα ή μαδέρωμα: σανίδια που στερεώνονται στους σκαρμούς και σχηματίζουν τα πλευρά (τοιχώματα) του σκάφους.

Βέβαια τα πιο πάνω αποτελούν το σώμα της ψαρόβαρκας. Άλλα μέρη είναι η κουπαστή, το πηδάλιο, η λαγουδέρα, η κουβέρτα, η καμπίνα και το μηχανοστάσιο όπου τοποθετείται η πετρελαιομηχανή.

Σήμερα οι ψαρόβαρκες είναι εφοδιασμένες με σύγχρονα μέσα επικοινωνίας (ασύρματο), ηλεκτρονικό βυθόμετρο και βαρούλκο στην πλώρη για εύκολο και γρήγορο τράβηγμα των δικτύων. Έτσι μπορούν να ξανοίγονται και να ψαρεύουν και σε βαθύτερα νερά.


Παρασκευή 8 Ιουλίου 2022

Στον ποταμό «ΑΝΑΠΟΔΟ»

 


Του Ηλία Κεφάλα

Σ’ αυτό το μικρό ποταμάκι με το περίεργο όνομα «Ανάποδος» συμπυκνώνονται όλα τα παιδικά μου χρόνια. Ήταν το μεσημεριανό μου καταφύγιο, όταν ξέφευγα από τη φροντίδα των γονιών και υπέκυπτα στις μαγικές περιπέτειες της παιδικής συντροφιάς. Εδώ μάθαμε κολύμπι, επειδή τότε τα νερά ήταν και πιο πολλά και με αρκετό βάθος και πλάτος κι εδώ μάθαμε ψάρεμα με δίχτυα ή με τα χέρια μέσα στα βούρλα και τη πολυποίκιλη φυκοειδή χλωρίδα του ποταμού. Εδώ είχαμε βάρκα, που, παρ’ όλα τα νερά που έμπαζε, ανεβοκατεβαίναμε μαζί της ασταμάτητα τον ρου και μέσα στο κατάστρωμά της συσσωρεύαμε καβούρια, καραβίδες, χέλια, μπριάνες και κεφαλόπουλα, τα οποία μοιράζαμε με κλήρωση στο τέλος του παιχνιδιού.


Πέμπτη 7 Ιουλίου 2022

Ιστορικές σελίδες από την ποδοσφαιρική ομάδα του Βαλτινού. (Μέρος 7ον)

 Αφιέρωμα σε ποδοσφαιριστές του ερασιτεχνικού ποδοσφαίρου του Α.Ο. Βαλτινού.

Στη συνέχεια του αφιερώματος «Ιστορικές σελίδες από την ποδοσφαιρική ομάδα του Βαλτινού» παρουσιάζονται παρακάτω μια σειρά από ποδοσφαιριστές που κατάγονται από το Βαλτινό και έπαιξαν ποδόσφαιρο με τη φανέλα της ομάδας.

Θεόδωρος Αθάνατος

Ποδοσφαιριστής με πολύ καλή κατάρτιση της τεχνικής του ποδοσφαίρου. Σε πολλά παιχνίδια φορούσε το περιβραχιόνιο του αρχηγού και με τις ηγετικές ικανότητές του ενθάρρυνε τους συμπαίκτες του. Ήταν παίκτης που ξεχείλιζε από πάθος, το οποίο κατάφερνε να μεταδίδει και στους συμπαίκτες του. Επίσης έκανε και χρέη προπονητού της ομάδας. Ως προπονητής δούλευε με επιμονή και αφοσίωση στους τομείς της τακτικής και της τεχνικής. Λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες ικανότητες των παικτών του, προσπαθούσε να τις αναδείξει και να τις αξιοποιήσει με τον πλέον καταλληλότερο τρόπο.

Χάρης Αγγελής

Αν και το κατείχε το ποδόσφαιρο ο Χάρης Αγγελής δεν ακολούθησε όμως, επισταμένα το άθλημα και έπαιζε ποδόσφαιρο μόνο σε φιλικά παιχνίδια με την ομάδα. Έπαιζε κυρίως στο κέντρο και στην επίθεση. Τα ιδιαίτερα χαρίσματα και προσόντα του ήταν το ωραίο σωματότυπό του, η καλή τρίπλα, το καλό σουτ και η ωραία κεφαλιά.

Παύλος Κων. Ριζαργιώτης

Αν και έπαιξε για μικρό διάστημα στον Α.Ο. Βαλτινού, έμεινε όμως στην μνήμη πολλών ως ένα παίχτης με άρτια τεχνική. Είχε ωραία τρίπλα και αριστοτεχνικό σουτ. Με την αυτοπεποίθηση που τον διέκρινε και τις ηγετικές ικανότητες που διέθετε, ήξερε τι ήθελε μέσα το γήπεδο, και με τις έξυπνες ενέργειές του έφτιαχνε το παιχνίδι, δημιουργούσε τις φάσεις και έφερνε το επιθυμητό αποτέλεσμα.

Κώστας Β. Ψύχος

Παίκτης με καλό διασκελισμό και εκπληκτική επιτάχυνση, μπορούσε να παίζει μπαλαντέρ καθώς μπορούσε να αγωνίζεται με ιδιαίτερη επιτυχία και αποτελεσματικότητα σε κάθε σημείο της επίθεσης. Ήταν ικανός μπροστά στο τέρμα και μπορούσε να αλλάξει τη ροή ενός παιχνιδιού μόνος του. Θεωρούνταν δε και κορυφαίος κεφαλοσφαιριστής.

Αθανάσιος Δ. Μαντέλας

Με το προσωνύμιο “Αγίαλα” όργωνε στην κυριολεξία το γήπεδο και διέλυε τις άμυνες των αντίπαλων ομάδων, σκοράροντας με άνεση. Διέθετε τα σπάνια χαρίσματα ενός καλού σέντερ φορ. Δυνατό σουτ, καρφωτή κεφαλιά σπρίντ και ταχύτητα.


Τετάρτη 6 Ιουλίου 2022

Γενική εικόνα για το χωριό Βαλτινό

 

Του Δημήτρη Τσιγάρα

Το χωριό Βαλτινό βρίσκεται δώδεκα (12) χιλιόμετρα βορειοδυτικά της πόλεως των Τρικάλων, σε υψόμετρο 120 μέτρων. Περιβάλλεται από τη  δαντελωτή οροσειρά του Κόζιακα καθώς βρίσκεται στους πρόποδες του βουνού, χαμηλά, στην Θεσσαλική πεδιάδα. Βορειανατολικά ρέει ο Πηνειός ποταμός (Σαλαμπριά), ενώ δυτικά του χωριού ρέει ο Ανάποδος ποταμός (Παλιοπόταμος).

Κύριο χαρακτηριστικό του εδάφους του είναι η πεδινότητα με έντονη κάλυψη από γεωργικές καλλιέργειες.

Η συνολική έκταση του χωριού ανέρχεται σε 741,341 στρέμματα.

Συνορεύει ανατολικά με την Κάτω Ελάτη (Μέλιγος, Ασπρόβαλτος, Μεσιακά, Σγάρι), δυτικά με το Δενδροχώρι, βόρεια με το Διαλεχτό, βορειοανατολικά με τη Φωτάδα και νότια με τα Ματσουκαίικα.

Διοικητικά υπάγεται στην Δημοτική Ενότητα Καλλιδένδρου του Δήμου Τρικκαίων, του Νομού Τρικάλων που έχει έδρα τα Τρίκαλα.

Η συγκοινωνία των κατοίκων του χωριού, γίνεται με το οδικό δίκτυο του Νομού Τρικάλων, μέσω των επαρχιακών οδών, Πύλης – Τρικάλων και Ρογκίων – Τρικάλων.

Το Βαλτινό εξυπηρετείται συγκοινωνιακά με την αστική γραμμή του ΚΤΕΛ Τρικάλων.

Η κεντρική επαρχιακή οδός (δημοσιά) διασχίζει τον οικισμό, με φαρδύ ασφαλτοτάπητα και πεζοδρόμηση. Η εσωτερική οδοποιία του οικισμού είναι και αυτή ολοκληρωμένη με άσφαλτο και πεζοδρόμηση.

Οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις εξυπηρετούνται με αγροτικούς δρόμους, οι οποίοι έχουν χαραχθεί από παλαιότερα και σήμερα έχουν βελτιωθεί ούτως ώστε να μπορούν να κινούνται σε αυτούς με άνεση τα σύγχρονα καλλιεργητικά εργαλεία και μηχανήματα, καθώς και τα μέσα μεταφοράς των προϊόντων.

Τα περισσότερα σπίτια των κατοίκων έχουν γίνει σύμφωνα με τις σύγχρονες προδιαγραφές δόμησης.

Στο κέντρο και λίγο πριν την πλατεία βρίσκεται το Δημοτικό Σχολείο και απέναντι, στο οίκημα του πρώην Κοινοτικού Γραφείου, στεγάζεται ο παιδικός σταθμός. Δυτικά της κεντρικής πλατείας βρίσκεται το Δημαρχείο του πρώην δήμου Καλλιδένδρου.  Απέναντι ακριβώς από το Δημαρχείο βρίσκεται το Γυμνάσιο και Λύκειο Βαλτινού.

Στο Βαλτινό υπάρχουν δύο πλατείες. Η κεντρική πλατεία και η πλατεία της εκκλησίας του Αγίου Αθανασίου.

Η κεντρική πλατεία (Γελαδαριά) βρίσκεται στο κέντρο του χωριού και χωρίζεται σε δύο τμήματα καθώς τέμνεται από την επαρχιακή οδό Τρικάλων - Μεγάρχης.

Το ένα τμήμα έχει τριγωνικό σχήμα, είναι πλακοστρωμένο, έχει ένα σιντριβάνι και το μνημείο του «Αγνώστου Στρατιώτη». Αποτελεί τον χώρο συνάθροισης των κατοίκων, με έμφαση την κοινωνικότητα. Είναι ο χώρος όπου, συνήθως διοργανώνονται και λαμβάνουν χώρα διάφορες εκδηλώσεις και γιορτές. 

Το άλλο τμήμα της πλατείας, το μεγαλύτερο σε έκταση, αποτελεί ένα καταπράσινο πάρκο αναψυχής με  δέντρα, φυτά και χλοοτάπητα. Είναι ο χώρος όπου θα απολαύσει κανείς στιγμές χαλάρωσης. Οι κάτοικοι θα κάνουν τον απογευματινό τους περίπατο, θα πιούν τον καφέ τους με τους φίλους στα παρακείμενα καταστήματα, θα απολαύσουν τα ποτά και τους μεζέδες και τα παιδιά θα εκτονωθούν με το παιχνίδι τους σε έναν ασφαλή χώρο. Το τμήμα αυτό της πλατείας προσφέρει ασφάλεια, χαλάρωση, ξεκούραση κι αναψυχή.

Περιμετρικά της κεντρικής πλατείας υπάρχουν, διάφορα καταστήματα, όπως καφενεία, ταβέρνες, ζαχαροπλαστεία, καφέ- μπαρ κ.ά.

Βόρεια από την κεντρική πλατεία και σε απόσταση 500 μέτρων περίπου βρίσκεται η συνοικιακή πλατεία του Αγίου Αθανασίου με τον ομώνυμο ιερό ναό και το Νηπιαγωγείο.

Η πλατεία της εκκλησίας είναι ένας διαμορφωμένος συνοικιακός ελεύθερος χώρος, που παλαιότερα ήταν η κεντρική πλατεία του χωριού.

Δύο χιλιόμετρα Βόρεια του χωριού βρίσκεται το πανέμορφο δάσος δρυός, της Παναγίας, με το ομώνυμο εκκλησάκι του.

Οδικές συνδέσεις - συγκοινωνίες

Εξαιτίας της πεδινής μορφολογίας της περιοχής και του βατού εδάφους η σύνδεση της κοινότητας Βαλτινού με τα αστικά και μη αστικά κέντρα να είναι εύκολη. Η εξυπηρέτηση των κατοίκων όσον αφορά τις μετακινήσεις προς την πόλη των Τρικάλων, γίνεται με αστικά λεωφορεία και με ιδιωτικής χρήσεως αυτοκίνητα. 

Η εσωτερική οδοποιία

Η εσωτερική οδοποιία του Βαλτινού άρχισε τη δεκαετία του 1980 και ολοκληρώθηκε το 2001, με έργα κατασκευής, βελτίωσης και αποκατάστασης σε κοινοτικούς δρόμους του εσωτερικού οδικού δικτύου σε όλο το χωριό.

Στην αρχή κατασκευάστηκε δίκτυο αποχέτευσης όμβριων με φρεάτια υδροσυλλογής. Στη συνέχεια πεζοδρομήθηκαν εκατέρωθεν των πλευρών και κατά μήκος όλων των δρόμων. Ακολούθησε η εκσκαφή των δρόμων και εξυγίανση αυτών µε θραυστό υλικό λατομείου και τέλος έγινε επίστρωση με ασφαλτικό τάπητα.

Ύδρευση αποχέτευση

Ο υδροφόρος ορίζοντας του Βαλτινού είναι αρκετά πλούσιος και καλύπτει τις ανάγκες της ύδρευσης και της άρδευσης.

Πριν τη δεκαετία του ΄60 οι ανάγκες ύδρευσης των κατοίκων καλύπτονταν από αυτόματα αρτεσιανά τα οποία υπήρχαν στην περιοχή. 

Ο σύγχρονος όμως τρόπος ζωής όπως και η δόμηση των νέων κατοικιών υπαγόρευσαν την κατασκευή σύγχρονου δικτύου ύδρευσης το οποίο μπορούσε να ανταπεξέλθει σε αυτές τις ανάγκες. Έτσι στο τέλος της δεκαετίας ΄70 και στις αρχές της δεκαετίας του ΄80 κατασκευάστηκε το δίκτυο ύδρευσης. Η άντληση του νερού γίνεται με γεώτρηση και η συγκέντρωσή του γίνεται σε υδατόπυργο. Από εκεί κατανέμεται προς τους κατοίκους με δίκτυο διανομής, το οποίο καλύπτει εξ ολοκλήρου τις ανάγκες των κατοίκων. Και ενώ για την ύδρευση υπάρχει η υποδομή δεν συμβαίνει το ίδιο και με την αποχέτευση. Για την αποχέτευση όμβριων υδάτων υπάρχει υποτυπώδης έως ανύπαρκτη υποδομή η οποία καλύπτει ένα μόνο μικρό μέρος των αναγκών, ενώ η παροχέτευση των νερών γίνεται με υπόγειο δίκτυο. Τα ακάθαρτα λύματα όμως συγκεντρώνονται σε βόθρους οι οποίοι βρίσκονται σε κάθε κατοικία ή διοχετεύονται, παρανόμως, στο δίκτυο όμβριων υδάτων.

Διαχείριση των απορριμμάτων

Πριν τη δεκαετία ΄80 η διαχείριση των απορριμμάτων ήταν ανύπαρκτη. Οι κάτοικοι ανακύκλωναν τα απορρίμματα ζωικής και φυτικής παραγωγής χρησιμοποιώντας τα για τη διατροφή των ζώων που διατηρούσαν στις οικίες τους, ενώ τα υπόλοιπα απορρίμματα τα εναπόθεταν προς χώνευση στους σορούς των κοπριών των ζώων τους.

Από τη δεκαετία του ΄80 η διαχείριση των απορριμμάτων αρχίζει να γίνεται από την κοινότητα, με ιδιώτες έναντι αμοιβής και τα σκουπίδια μεταφέρονται σε καθορισμένο τόπο όπου καίγονται η θάβονται. Πέραν όμως αυτού, η ανεξέλεγκτη εναπόθεση απορριμμάτων δημιουργούσε ανέκαθεν πρόβλημα καθώς γίνονταν σε χώρους οι οποίοι αποτελούσαν εστίες μόλυνσης. Σήμερα η διαχείριση των απορριμμάτων γίνεται από τον Δήμο Τρικκαίων σε συνεργασία με την ΠΑΔΥΘ. Η αποκομιδή των απορριμμάτων και η διάθεσή τους στον Σταθμό Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων (ΣΜΑ) Τρικάλων, καθώς και οι παρεχόμενες υπηρεσίες καθαριότητας σε όλους τους τομείς, γίνεται με αποτελεσματικό τρόπο.

Αρδευτικά έργα

Εξαιτίας της πεδινότητας της περιοχής και του πλούσιου υδροφόρου ορίζοντα οι ανάγκες άρδευσης καλύπτονται αποκλειστικά από γεωτρήσεις. Στην κοινότητα υπάρχουν ιδιωτικές γεωτρήσεις με ηλεκτροκινητήρες (μοτέρ), από τις οποίες αντλείται νερό το οποίο διοχετεύεται με αγωγούς στους αγρούς και καλύπτονται έτσι όλες οι ανάγκες της άρδευσης.

Αναδασμός

Στην κοινότητα ο αναδασμός πραγματοποιήθηκε το 1974. Με τον αναδασμό έγιναν και οι κατάλληλες υποδομές όπως γέφυρες, δρόμοι και αποστραγγιστικά κανάλια.

Οικονομικά στοιχεία

Σύμφωνα με τα στοιχεία του έτους 1997 παρατηρείται ότι η κύρια πηγή εσόδων είναι οι επιχορηγήσεις από το Υπουργείο Εσωτερικών, ενώ όλοι οι άλλοι πόροι είναι περιορισμένοι. Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι μέχρι τότε, στην κοινότητα δεν υπήρχαν έσοδα από προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων καλύπτει πάγιες ανάγκες της κοινότητας και ένα μόνο μικρό μέρος κατευθύνεται σε έργα υποδομής. Έτσι οι ανάγκες για την εκτέλεση έργων υποδομής καλύπτονταν από δανεισμό ή από επιχορηγήσεις από διάφορα υπουργεία. Με την δημιουργία του Δήμου Καλλιδένδρου αξιοποιήθηκαν Ευρωπαϊκά Προγράμματα Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης, όπως ΕΠΤΑ, ΕΣΠΑ, Ταμείο Συνοχής κλπ.

Διοικητικές υπηρεσίες

Στο Βαλτινό δεν υπάρχουν διοικητικές υπηρεσίες και υπηρεσίες δικαιοσύνης και δημόσιας τάξης ούτε καταστήματα ΟΤΕ, ΔΕΗ, ΕΛΤΑ, Αστυνομικός Σταθμός, Τράπεζες και άλλα. Η εξυπηρέτηση των κατοίκων όσον αφορά την αστυνόμευση παλαιότερα γίνονταν από τους αστυνομικούς σταθμούς Φήκης και Διαλεκτού. Σήμερα εξυπηρετούνται από την Αστυνομική Διεύθυνση Τρικάλων. Οι υπηρεσίες ταχυδρομείου καλύπτονται από ταχυδρομικό διανομέα με συχνότητα μία φορά την εβδομάδα. Οι υπόλοιπες υπηρεσίες καλύπτονται από τις αντίστοιχες της πόλης των Τρικάλων.

Υπηρεσίες υγείας

Στο Βαλτινό δεν υπάρχει Κέντρο Υγείας και η ιατρική περίθαλψη των κατοίκων πραγματοποιείται από το Νομαρχιακό Νοσοκομείο Τρικάλων, το Κέντρο Υγείας Πύλης και την υγειονομική υπηρεσία του Αγροτικού Ιατρείου που λειτουργεί στην κοινότητα. Για το Αγροτικό Ιατρείο δεν υπάρχει κτιριακή υποδομή, αλλά λειτουργεί σε αίθουσα που έχει παραχωρήσει παλαιότερα η κοινότητα και σήμερα ο δήμος. Αξίζει να σημειωθεί ότι στο πρόσφατο παρελθόν, στην κοινότητα υπήρχε αγροτικό κτηνιατρείο, ενώ από τον οργανισμό Εθνικής Πρόνοιας λειτουργούσε ένα Κέντρο Φροντίδας Οικογένειας το οποίο περιλάμβανε το ΚΑΠΗ, τον παιδικό σταθμό και το πρόγραμμα σίτισης μαθητών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Εκτός από τα παραπάνω, στο Βαλτινό λειτουργούν από ιδιώτες  ένα οδοντιατρείο ένα κτηνιατρείο και ένα φαρμακείο. 

Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση

Στο Βαλτινό λειτουργεί ένας Παιδικός Σταθμός, ένα Νηπιαγωγείο και ένα Δημοτικό Σχολείο το οποίο είναι οργανικά τριθέσιο αλλά λειτουργεί σαν τετραθέσιο. 

Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Οι ανάγκες της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης καλύπτονται από το Γυμνάσιο και Λύκειο Βαλτινού. Το Γυμνάσιο καλύπτει τις ανάγκες των δημοτικών διαμερισμάτων Βαλτινού, Δενδροχωρίου, Κάτω Ελάτης, Φωτάδας, αλλά και των οικισμών εκτός Δημοτικής Ενότητας Καλλιδένδρου δηλαδή των Παραποτάμου, Γοργογυρίου, Ξυλοπάροικου κ.ά.

Το Λύκειο Βαλτινού καλύπτει τις κοινότητες της Δημοτικής Ενότητας Δήμου Καλλιδένδρου αλλά και της ευρύτερης περιοχής. Το κτήριο στο οποίο στεγάζεται το Γυμνάσιο και Λύκειο είναι σύγχρονων προδιαγραφών και υπάρχει επάρκεια αιθουσών.

Πρέπει τέλος να επισημανθεί ότι, από την ευρύτερη περιοχή του Βαλτινού, απουσιάζει η τεχνολογική εκπαίδευση, την οποία οι ενδιαφερόμενοι μαθητές την αναζητούν, στην πλειονότητά τους στην πόλη των Τρικάλων.

Η γεωργία

Οι κύριες αροτριούσες καλλιέργειες είναι το καλαμπόκι και το σιτάρι, ακολουθούν, το πολυετές τριφύλλι, τα ζαχαρότευτλα και το βαμβάκι των οποίων η καλλιέργεια έχει μειωθεί. Οι λαχανόκηποι έρχονται σε δεύτερη θέση, ενώ οι δενδρώδεις καλλιέργειες όπως και τα αμπέλια είναι ελάχιστα.

Η καλλιέργεια γίνεται με σύγχρονα γεωργικά εργαλεία αλλά ο μικρός κλήρος που αντιστοιχεί σε κάθε αγρότη-παραγωγό (20 στρέμματα κατά μέσο όρο) αυξάνει τις συνολικές ανάγκες για αγορά γεωργικού εξοπλισμού και άρα ανεβάζει το κόστος παραγωγής.

Χαρακτηριστική είναι η έλλειψη μονάδων επεξεργασίας και τυποποίησης αγροτικών προϊόντων. Παρατηρείται επίσης έλλειψη οργάνωσης και συντονισμένης δράσης σχετικά με το εμπόριο και τη διακίνηση των αγροτικών προϊόντων. Η διάθεση των προϊόντων γίνεται κατά κύριο λόγο στα Τρίκαλα (το 60% έως 90% ) ενώ το υπόλοιπο διατίθεται στην υπόλοιπη χώρα. Οι Αγροτικοί Συνεταιρισμοί που υπάρχουν στην ευρύτερη περιοχή δυστυχώς περιορίζουν τις δραστηριότητές τους κυρίως στην προμήθεια γεωργικών εφοδίων, ενώ ομάδες παραγωγών δεν έχουν συσταθεί.

Κτηνοτροφία

Δεν υπάρχουν οργανωμένες και σύγχρονες κτηνοτροφικές μονάδες. Εξαίρεση αποτελεί μόνο η ύπαρξη ελαχίστων ποιμνιοστασίων, χοιροστασίων και βουστασίων. Τελευταία παρατηρείται ότι η κτηνοτροφία βρίσκεται σε φθίνουσα τροχιά καθώς υπάρχει εγκατάλειψη από τους νέους, η οποία οφείλεται στο χαμηλό προσδοκώμενο εισόδημα και στις δύσκολες συνθήκες εργασίας. Στην περιοχή εκτρέφονται οι χοίροι, τα πρόβατα, τα βοοειδή και οι όρνιθες ελευθέρας βοσκής.

Δευτερογενής τομέας

Στο Βαλτινό ενώ οι κάτοικοι ασχολούνται κυρίως με τη Γεωργία και την κτηνοτροφία δεν υπάρχουν ανάλογες βιοτεχνικές ή βιομηχανικές μονάδες οι οποίες να ασχολούνται με την επεξεργασία, τη μεταποίηση και την τυποποίηση γεωργικών και κτηνοτροφικών προϊόντων.

Φορείς της επιχειρηματικής δραστηριότητας στο Βαλτινό είναι κάποιες μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ξυλουργεία, βιοτεχνίες συρματοπλεκτικής και μεταλλικών κατασκευών, αρτοποιεία και καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος). Οι επιχειρήσεις αυτές είναι στην πλειονότητά τους οικογενειακής μορφής και απασχολούν ελάχιστο εργατικό δυναμικό.

Εμπόριο – Υπηρεσίες

Περιορισμένη είναι η εμπορική δραστηριότητα στο Βαλτινό αλλά τα υπάρχοντα καταστήματα, είτε τροφοδοσίας (Σούπερ μάρκετ, Κρεοπωλεία, Ζαχαροπλαστεία κ.α.)  είτε παροχής υπηρεσιών (ταβέρνες, καφενεία, φανοποιεία, φαρμακείο, φροντιστήρια, κομμωτήρια κ.ά.),  υπερκαλύπτουν  τις ανάγκες των κατοίκων.

Πολιτισμός

Στο Βαλτινό απουσιάζει η πολιτιστική υποδομή (πολιτιστικά στέκια, υπαίθριο θέατρο, συναυλιακός χώρος, συνεδριακό κέντρο, μουσείο, εκθεσιακός χώρος κλπ.). Ο μόνος φορέας της πολιτιστικής κληρονομιάς είναι ο Πολιτιστικός Σύλλογος, ο οποίος κατά καιρούς δραστηριοποιείται και παρεμβαίνει. Αξιοσημείωτη είναι η έκδοση τοπικής εφημερίδας Βαλτινού από το 1995, στην αρχή έντυπη και στη συνέχεια διαδικτυακή.

Αθλητισμός

Οι μόνες αθλητικές δραστηριότητες είναι αυτές που πραγματοποιούνται στο γήπεδο ποδοσφαίρου από τον Αθλητικό Σύλλογο Βαλτινού και στο γήπεδο μπάσκετ πού βρίσκεται στο χώρο του Γυμνασίου και Λυκείου Βαλτινού. Υπάρχει όμως και ιδιωτικό γυμναστήριο.

Εκκλησίες – Πανηγύρια

Στο κέντρο του χωριού υπάρχει ο ναός Αγίου Αθανασίου Βαλτινού, στη μνήμη του οποίου εορτάζεται στις 2 Μαΐου, ενώ έξω από το χωριό βρίσκεται το εξωκλήσι της Παναγίας Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στη μνήμη της οποίας το χωριό πανηγυρίζει τον Δεκαπενταύγουστο.

Τουρισμός

Ο τουρισμός είναι ανύπαρκτος.


Τρίτη 5 Ιουλίου 2022

Η ιστορία διεκδίκησης και ίδρυσης του Γυμνασίου και Λυκείου Βαλτινού

 

Το αίτημα για την ίδρυση Γυμνασίου και Λυκείου στο Βαλτινό τέθηκε για πρώτη φορά το 1965. Ο νεοϊδρυθείς Εκπολιτιστικός Σύλλογος Βαλτινού θέτει στους τοπικούς φορείς το αίτημα για ίδρυση Γυμνασίου στο Βαλτινό και ξεκινάει ο αγώνας της διεκδίκησης, με επιχειρηματολογία και τεκμηρίωση βάσει των δεδομένων, των αναγκών καθώς και των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της περιοχής. Είχε ήδη ορισθεί από την πολιτεία το νομοθετικό πλαίσιο για την ίδρυση Γυμνασίων και Λυκείων σε ολόκληρη τη χώρα: Σύμφωνα με το νομοθετικό διάταγμα υπ’ αριθ. 4379 της 20 – 10 - 1964, «Περί οργανώσεως και διοικήσεως της Γενικής (Στοιχειώδους και Μέσης) Εκπαιδεύσεως,

Συνιστώνται κατά Νομούς Πενταμελείς Επιτροπαί, εκ του νομάρχου και του Προέδρου του Πρωτοδικείου εις τον οποίο υπάγεται η έδρα του Νομού, του αρμόδιου Γενικού Επιθεωρητού Μέσης Εκπαιδεύσεως (επί περισσοτέρων του αρχαιοτέρου), του Διευθυντού Τεχνικών Υπηρεσιών, του Νομού και του Διευθυντού Γεωργίας, αναπληρουμένων υπό των νομίμων αναπληρωτών των με Πρόεδρον των εκ των παρισταμένων ανώτερον. Αι Επιτροπαί αύται, αφού σταθμίσουν τας εκπαιδευτικάς ανάγκας της περιοχής, αναλόγως της πυκνότητος του πληθυσμού και της γεωοικονομικής μοερφής του τόπου, προτείνουν εις ποίας πόλεις, κωμοπόλεις και χωριά είναι σκόπιμον να λειτουργούν Γυμνάσια και Λύκεια και, εάν δεν υπάρχουν ήδη, κατά ποίαν προτεραιότητα πρέπει προοδευτικώς να Ιδρυθούν.

 6. Πρότασι η περί ιδρύσεως Γυμνασίου ή Λυκείου δύναται να γίνει εφ’ όσον προβλέπεται ελάχιστος αριθμός 40 μαθητών εις την Α΄ τάξιν αυτών. Εξαίρεσις ως προς το κατώτερον τούτο όριον επιτρέπεται προκειμένου περί σχολείων μικρών νήσων, απομεμονωμένων συγκοινωνιακώς περιοχών ή ακριτικών περιοχών.

7. Αι προτάσεις των Επιτροπών υποβάλονται, εντός προθεσμίας τασσομένης υπό του Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, εις το Υπουργείον και διαβιβάζονται εις Επιτροπήν συγκροτουμένην εξ ενός Συμβούλου του κατά τας διατάξεις του παρόντος Ν.Δ….

8. Ο ανωτέρω πίναξ λαμβάνεται υπ’ όψιν δια την μελέτην και εκτέλεσιν του προγράμματος Έργων του Οργανισμού Σχολικών Κτιρίων προκειμένου περί διδακτηρίων των σχολείων της Δευτεροβάθμιας Γενικής Εκπαιδεύσεως».

Στην αρχή συντάσσεται και αποστέλλεται σχετικό έγγραφο του αιτήματος προς τον Νομάρχη Τρικάλων κ. Πέτρο Γαρέφη και με κοινοποίηση προς το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και στους τοπικούς βουλευτές των Τρικάλων. Το έγγραφο έχει ως εξής:

«ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΟΣ ΒΑΛΤΙΝΟΥ

Εν Βαλτινώ τη 20-4-1965

«Προς τον κ. Νομάρχην Τρικάλων Ενταύθα

Ο Εκπολιτιστικός Σύλλογος της Κοινότητος Βαλτινού αποτελούμενος από επιστήμονας, φοιτητάς, υπαλλήλους διαφόρων υπηρεσιών και αγρότας των χωριών της κοινότητος έχει θέσει ως σκοπούς του την μελέτην και προβολήν των ζητημάτων τα οποία απασχολούν τους κατοίκους της περιοχής μας, ως και την ανύψωσιν του μορφωτικού και πνευματικού επιπέδου αυτών. Εις τα πλαίσια των ως άνω σκοπών λαμβάνομεν την τιμήν να απευθύνομεν προς υμάς, Κύριε Νομάρχα και να θέσομεν υπ’ όψιν υμών ένα φλέγον και σοβαρόν δια την περιοχήν μας θέμα, ήτοι την ίδρυσιν εις την κοινότητά μας Γυμνασίου νέου τύπου. Οι λόγοι οι οποίοι επιβάλουν όπως προτιμηθεί η περιοχή μας δια την ίδρυσιν Γυμνασίου είναι οι εξείς:

α) Η κοινότης μας κατέχει την πλέον κεντρικήν θέσιν μιας ολοκλήρου περιοχής, η οποία ευρίσκεται μακράν των κέντρων εις τα οποία λειτουργούν Γυμνάσια.

β) Το υφιστάμενον οδικόν δίκτυον, αι υπάρχουσαι γραμμαί συγκοινωνίας και η θέσις της κοινότητός μας εν σχέσει προς τα πέριξ χωριά θα εξυπηρετήσουν την φοίτησιν όλων των μαθητών της περιοχής μας εις σχολείον Μ.Ε.

γ) Η απόλυτος ανάγκη δια την πολιτιστικήν, πνευματικήν και μορφωτικήν ανύψωσιν των κατοίκων της όλης αγροτικής περιοχής επιβάλλει όπως ιδρυθεί ένα εκπαιδευτικόν ίδρυμα το οποίον θα καλύψει την εν λόγω ανάγκην.

δ) Δια του ιδρυθησομένου Σχολείου πρόκειται να εξυπηρετηθούν περισόττεραι των 10 κοινοτήτων μετά των συνοικισμών αυτών ήτοι, Βαλτινού, Μελίγου, Ασπροβάλτου, Λιλής, Φωτάδος, Βαλομανδρίου, Δενδροχωρίου, Ματσουκέικων, Γοργογυρίου, Ξυλοπάροικου, Γενεσίου, Προδρόμου, Κωσταριλέικα, Παραποτάμου Διαλεκτού, Πρίνους, Μπλετσέικα.

Βέβαιοι ότι εκφράζομεν την κοινήν της περιοχής μας γνώμην και το γενικόν αυτής αίτημα παρακαλούμε δια τας καθ’ υμάς πεποιθότες ότι άλλωστε θέλετε ενεργήσει εντός των προσπαθειών και επιδιώξεων της παρούσης Κυβερνήσεως ώστε να αποβεί η παιδεία κτήμα ολόκληρου του λαού μας.

Ο Πρόεδρος Γεώργιος Χήρας Καθηγητής Φυσικών

Ο Γεν, Γραμματεύς Αθανάσιος Πατήλας

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΙΣ Υπουργείον Εθν. Παιδείας κ. Νικ. Έξαρχον Βουλευτήν Τρικάλων «κ. Αριστ. Αντωνίου », «κ. Απόστ. Παγκούτσον », «κ. Κλεοβ. Γιαννούσην», «κ. Δημ. Χατζηγάκην», «κ. Δημ. Παπανικολάου».

Στη συνέχεια ακολουθεί και σχετικό έγγραφο του Προέδρου της κοινότητας Βαλτινού προς το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας Το έγγραφο έχει ως εξής:

«Βασίλειον της Ελλάδος Νομαρχία Τρικάλων Κοινότης Βαλτινού

Ο πρόεδρος της κοινότητας Βαλτινού

«Περί Ιδρύσεως Γυμνασίου νέου Τύπου εν τη κοινότητι»

Προς το Σεβαστόν Υπουργείον Εθνικής Παιδείας Διεύθυνσιν Μέσης Εκπαίδευσης εις Αθήνας

Ευσεβάστως λαμβάνω την τιμήν να αναφέρω Υμίν τα κάτωθι:

1) Η κοινότης μας κατέχει την πλέον κεντρικήν θέσιν γεωγραφικών, της δυτικής πεδινής Θεσσαλίας κάτωθεν της οροσειράς Κόζιακα κείμενη και απέχουσα εκ της πόλεως των Τρικάλων περί τα 13 χιλιόμετρα.

2) Η ίδρυσις ενός Γυμνασίου νέου Τύπου (…βαθμίδος) εις την κοινότητα μας θα εξυπηρετεί αφαντάστως τον πληθυσμόν της περιοχής εις το θέμα της συνεχίσεως γυμνασιακών σπουδών μετά την αποφοίτησιν εκ του Δημοτικού και της παροχής γενικώς Εκπαιδεύσεως εις τας λαϊκάς και αγροτικάς μάζας των κατοίκων του χωριού μας μετά των υπαγομένων εις την κοινότητα μας των συνοικισμών Μελίγου, Ασπροβάλτου, Μεσιακών, Αμμουδιάς, όσον και των κάτωθι των γειτονικών κοινοτήτων ήτοι: Διαλεκτού, Μεγάρχης, Γενεσίου, Προδρόμου, Πρίνους, Ξυλοπάροικου, Γοργογυρίου, μετά του συνοικισμού Μπλετσαίικα, Δενδροχωρίου μετά των συνοικισμών Κωσταριλαίικα και Ματσουκαίικα, Παραποτάμου μετά των συνοικισμών Λίλης και Βαλομανδρίου και Φωτάδος.

3) Άπασαι αι ανωτέρω κοινότητες συνορεύουν γύρωθεν με τα όρια της κοινότητός μας, πλην του Ξυλοπάροικου, Προδρόμου και Γενεσίου, αίτινες απέχουν της κοινότητάς μας περί τα 3 - 5 χιλ. και ως εκ τούτου υφίστανται ευνοϊκαί συνθήκαι δια την εξυπηρέτησιν των μαθητών και των γονέων αυτών.

4) Εκ της κοινότητάς μας διέρχεται η υπεραστική γραμμή λεωφορείων Τρικάλων- Ξυλοπάροικο και Τρικάλων- Προδρόμου καθώς και η νέα χαραχθείσα τοιαύτη οδός από Πύλην προς Καλαμπάκαν η διασταύρωσις της οποίας γίνεται εντός της κοινότητας ημών. Δέον να σημειωθεί ότι υπεραστική γραμμή Τρικάλων - Ξυλοπάροικου διέρχεται εκ των εξής χωριών: Παραποτάμου Μεσιακά, Ασπρόβαλτος, Μέλιγος, Βαλτινόν, Δενδροχωρίου, Γοργογυρίου. Η δε Τρικάλων - Προδρόμου διέρχεται δια των αυτών εις άνω χωρίων, ως και εκ του Πρίνους, Προδρόμου και Γενεσίου.

5) Υπάρχει απόλυτος ανάγκη όπως δοθεί σημασία στην πολιτιστικήν και μορφωτικήν την εξύψωσιν όλης της περιοχής μας η οποία θα επιτευχθεί μόνον δια της ιδρύσεως ενός πνευματικού και εκπαιδευτικού ιδρύματος εις το κέντρον της όλης περιοχής.

6) Οι κοινότητες μας επί πλέον δύναται να παραχωρήσει τα απαιτούμενον οικοπέδον προς ανέγερσιν διδακτηρίου, καθώς επίσης και την προσωρινήν στέγασιν του αιτουμένου να ιδρυθεί σχολείου.

7) Ως εκ τούτου πιστεύουμεν, ότι η Κοινότης μας συγκεντρώνει όλα τα πλεονεκτήματα και ανταποκρίνεται εις τας απαραιτήτους προϋποθέσεις δια την ίδρυσιν υπό του Κράτους Γυμνασίου νέου Τύπου, προς εξυπηρέτηση του πληθυσμού της εν λόγω περιοχής.

Όθεν παρακαλούμεν Υμάς όπως επιληφθείτε της εξετάσεως του δικαίου αλλά και εξόχως ζωτικού τούτου αιτήματός μας, βέβαιοι όντες ότι το αίτημά μας θα τύχει της δεούσης υφ’ Υμών προσοχής, σημασίας και κατανοήσεως.

Ευγνώμων Διατελώ μετά βαθύτατου σεβασμού

Ο αιτών Πρόεδρος».

Παράλληλα αποστέλλεται και η έγγραφη σύμφωνη γνώμη προέδρων των γειτονικών κοινοτήτων επί του αιτήματος ίδρυσης Γυμνασίου στο Βαλτινό. Το έγγραφο έχει ως εξής:

«Αίτησις Προέδρων κοινοτήτων Νομού Τρικάλων

«Περί ιδρύσεως Γυμνασίου νέου Τύπου με έδρα την κοινότητα Βαλτινού»

Εν Τρικάλοις τη …… Προς

Το Σεβαστόν Υπουργείον Παιδείας Αθήνας

Εξοχότατε Κύριε Υπουργέ

Οι υπογεγραμμένοι πρόεδροι των κάτωθι κοινοτήτων:

1) Βαλτινού, 2) Παραποτάμου, 3) Φωτάδα, 4) Δενδροχωρίου, 5) Διαλεχτού, 6) Μεγάρχης, 7) Γενεσίου, 8) Προδρόμου, 9) Πρίνους, 10) Ξυλοπάροικου Ευσεβάστως λαμβάνουμεν την τιμή να αναφέρουμεν Υμίν ότι: Λαβόντες γνώσιν της υπό χρονολογίαν……….. αιτήσεως της κοινότητος Βαλτινού αναφερόμενης εις την ίδρυσιν Γυμνασίου νέου Τύπου εν αυτή, δηλώνουμε ότι:

1) Συμφωνούμε απολύτως επί του αιτήματος.

2) Το έν αυτώ εκτιθέμενο ανταποκρίνονται απολύτως εις την πραγματικότητα.

3) Θεωρούμε το εν λόγω αίτημα εξόχως σπουδαίον ως εκ της φύσεώς του και χρίζον αμέσου επιλύσεως. Όθεν παρακαλούμεν Υμάς όπως ευαρεστούμενοι εξετάσετε ευμενώς το εν λόγω αίτημα βέβαιοι όντες ότι θα συμβάλλετε τα μέγιστα εις την εκπολιτιστικήν, πνευματικήν και υλικήν εξύψωσιν των κατοίκων όλης της περιοχής μας. Διατελούμεν μετά ευχαριστιών και Σεβασμού».

Η έγκριση ίδρυσης Γυμνασίου και Λυκείου στο Βαλτινό υπογράφεται από το υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων το 1977.

Έτσι το από το σχολικό έτος 1977-1978, στο Βαλτινό λειτουργεί το Γυμνάσιο και στεγάζεται σε ιδιωτικούς χώρους (σε κτήριο του Βασιλείου Τσιγάρα και Γεωργίου Μπαντόλια).

Το Γυμνάσιο Βαλτινού στεγάστηκε και ξεκίνησε την λειτουργία του στο ιδιόκτητο κτήριο του Βασιλείου Τσιγάρα, (φωτογρ. 1978).

Παράλληλα άρχισε και η κατασκευή του σχολικού συγκροτήματος, Γυμνασίου και Λυκείου, η οποία ολοκληρώθηκε το 1980.

Στην αρχή της λειτουργίας του γυμνασίου υπήρξαν και κάποιες αντιδράσεις και διαμαρτυρίες στον τύπο, για την ίδρυση του γυμνασίου στο Βαλτινό και την έλλειψη επαρκών υποδομών.


Τη σχολική χρονιά 1981-1982 αρχίζει και η λειτουργία του Λυκείου ως παράρτημα του 4ου Λυκείου Τρικάλων. Από το σχολικό έτος 1984-1985 το Λύκειο λειτουργεί ως ανεξάρτητο.  

Σήμερα, το Γυμνάσιο καλύπτει τις ανάγκες όλης της Δημοτικής Ενότητας Καλλιδένδρου, το δε Λύκειο καλύπτει και τις ανάγκες των γειτονικών Δημοτικών Ενοτήτων του Δήμου Τρικκαίων.


Από τα τηρούμενα βιβλία του αρχείου του Γυμνασίου  προκύπτουν τα παρακάτω στοιχεία:

Πρώτος γυμνασιάρχης του Γυμνασίου τοποθετήθηκε ο Γεώργιος Καλυβιώτης. Πρώτοι διδάσκοντες καθηγητές οι :Ζαρογιάννης Γρηγόριος, Μέλλιου Αντιγόνη, Πισκόιας Βασίλειος, Ζολώτα Ευαγγελή, Κατσάρου-Μάτη Χριστίνα, Σταυρινού Χρύσανθος, Νούλας Κων/νος.

Τάξη Α΄ 78 αγόρια, 36 κορίτσια σύνολο   112

Τάξη Β΄ 43 αγόρια, 27 κορίτσια σύνολο     70

Τάξη Γ΄ 19 αγόρια, 23 κορίτσια σύνολο     42

Σύνολο 138 αγόρια, 86 κορίτσια σύνολο  224

Ο καθηγητής Γρηγόρης Ζαρογιάννης πλαισιωμένος από τους μαθητές του Γυμνασίου Βαλτινού: Γεώργιο Ι. Τσιγάρα, Γεώργιο Κολοβελώνη, Ιωάννη Μαγκάτο και Δημήτριο Γάκη. (Φ. 1977).

Τμήμα μαθητριών Γυμνασίου Βαλτινού παρελαύνει για πρώτη φορά την 25η Μαρτίου, το 1977.

Παρακάτω παρατίθενται δυο πίνακες μαθητικού δυναμικού στους οποίους αποφαίνεται το μαθητικό δυναμικό του Γυμνασίου και Λυκείου Βαλτινού κατά τα σχολικά έτη 1987 έως 2000.








επικοινωνιστε μαζι μας