Δασοπυρόσβεση. Υποχρέωση του κράτους ή των ιδιωτικών συμφερόντων;

 

του πρώην υπουργού Σωτήρη Χατζηγάκη

Είναι βαθύς ο πόνος που κατέλαβε και μένα και άλλους Έλληνες τον τελευταίο καιρό από την καταστροφή που προκάλεσε η καταιγίδα των πυρκαγιών ανά την Ελλάδα. Δεν είναι μόνον το 1,3 εκατομμύριο (μέχρι τώρα) στρέμματα δάσους και καλλιεργουμένων-και μη-εκτάσεων που έγιναν στάχτη. Είναι και οι οικισμοί που αποτεφρώθηκαν ή οι άνθρωποι και τα ζώα που απαθρακώθηκαν. Είναι και η πλήρης καταστροφή του περιβάλλοντος και του οικοσυστήματός μας, που για να επανέλθουν στην προτέρα τους κατάσταση θα απαιτηθούν 15, τουλάχιστον, χρόνια, και μεγάλες δαπάνες, πέραν αυτών που θα διατεθούν για την αποζημίωση των παθόντων.

Το ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση ανακοίνωσε πως οι εκτάσεις που κάηκαν στην Ελλάδα, μέχρι τώρα, από την έναρξη του 2023, αποτελούν ρεκόρ (θλιβερό ρεκόρ) σε όλη την Ευρώπη δημιουργεί ασφαλώς σοβαρή ευθύνη για την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας.

Το λέω αυτό, μολονότι άνηκα και ανήκω στη ΝΔ. Υπήρξα μάλιστα από τα ιδρυτικά στελέχη της, το 1974, και διετέλεσα επτά φορές υπουργός της στις κυβερνήσεις Τζαννή Τζαννετάκη, Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και Κώστα Καραμανλή.

Τον Νοέμβριο του 1992 αναγκάστηκα να παραιτηθώ από Υπουργός Γεωργίας και Φυσικού περιβάλλοντος. Συγκρούστηκα για το ζήτημα των πυρκαγιών. Διαφώνισα ως προς τον τρόπο αντιμετώπισής τους. Παρά τις πιέσεις που μου ασκήθηκαν και τις εκκλήσεις που μου έγιναν από ειλικρινείς φίλους, συναδέλφους μου υπουργούς, αλλά και από το ίδιο τον τότε πρωθυπουργό Κωνσταντίνο Μητσοτάκη να μην επιμείνω στην  απόφαση παραίτησής μου.
Συγκεκριμένα, ο τότε πρωθυπουργός, όταν του εξήγησα τις ενστάσεις μου, συμφώνησε μαζί μου και υποσχέθηκε ότι θα ζητήσει από τους υπουργούς της  Κυβερνητική Επιτροπής να ακυρώσουν την απόφασή τους. Ωστόσο, οι υπουργοί αρνήθηκαν να προβούν στην πράξη αυτή. Έτσι, προχώρησα στην παραίτησή μου, παρ’ όλη την έντονη θλίψη μου, που αναγκαζόμουν να στενοχωρήσω έναν άνθρωπο που αληθινά και βαθιά αγαπούσα, και τιμούσα αδιαλείπτως μέχρι τον θάνατό του.

Το ιστορικό της υποθέσεως έχει ως εξής:

Ως υπουργός Γεωργίας, της κυβέρνησης Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, τον Νοέμβριο του 1992, είχα προτείνει και επιτύχει τη σύσταση μιας Επιστημονικής Επιτροπής, ειδικής για την πρόληψη και καταστολή των πυρκαγιών, η οποία θα συνεργαζόταν με την υπάρχουσα Διακομματική Κοινοβουλευτική Επιτροπή.
Τα πορίσματα και των δύο Επιτροπών πρότειναν συνοπτικώς τα εξής: βασική τους θέση ήταν η σύσταση Δασοπυροσβεστικού Σώματος, ημικρατικά οργανωμένου. Αυτό θα είχε γενική εποπτεία με τη βοήθεια και των αρμοδίων οργάνων της τοπικής αυτοδιοίκησης, που θα δρούσε επικουρικά και μέσα στο πλαίσιο των δυνατοτήτων του.

Το Σώμα αυτό (ΔΑ.ΣΩ.) θα αποτελούταν κυρίως από στελέχη της Δασικής Υπηρεσίας και ειδικά εκπαιδευμένους πυροσβέστες-κομάντος, που θα φρόντιζαν και θα προστάτευαν το δάσος, χειμώνα-καλοκαίρι. Τον μεν χειμώνα θα υποχρεούνταν να καθαρίζουν τα δάση και τις δασικές περιοχές, θα άνοιγαν δρόμους προσπέλασης, θα σύστηναν παρατηρητήρια για την κατόπτευση των περιοχών και θα χρησιμοποιούσαν όλα τα σύγχρονα μέσα για την πρόληψη και αποτροπή πυρκαγιών.

Οι δασικές φωτιές στην Ελλάδα, από το ξηρό κλίμα, εξαπλώνονται ταχύτατα. Αντιμετωπίζονται κατ΄ εξοχήν με προληπτικά μέτρα κυρίως από το έδαφος. Τα σύγχρονα από αέρος μέσα (αεροπλάνα, ελικόπτερα κλπ.) -απολύτως αναγκαία-μόνον επικουρικά μπορούν να δράσουν αποτελεσματικά. Διότι, εκτός των άλλων δεν πετούν με ανέμους πάνω από 7 μποφόρ, ακινητοποιούνται κατά τη διάρκεια της νύχτας και επιπλέον δεν μπορούν να προβούν σε ρίψεις νερού σε κατοικημένες περιοχές. Ευλόγως, μ΄ αυτόν τον τρόπο αντιμετωπίζονται τελεσφόρα οι εμπρησμοί, (που είναι πάντοτε πυρκαγιές από πρόθεση), τα πάσης φύσεως μποϊκοτάζ (πιθανόν και από δυνάμεις εκτός Ελλάδος), οι οικοπεδοφάγοι και όλοι όσοι προσδοκούν δυνητικώς οφέλη από τις καμένες δασικές περιοχές.

Επιπλέον, το κράτος στις περιπτώσεις αντιμετωπίσεως των πυρκαγιών από εδάφους, θα ωφελούτο (θα είχε τουλάχιστον διαφυγόν κέρδος) από τις υπέρογκες δαπάνες παραγγελιών, χρησίμων μεν, αλλά ιδιαιτέρως κοστοβόρων δασοπυροσβετικών εξοπλισμών. Επιπροσθέτως, θα δινόταν εργασία σε χιλιάδες Έλληνες, που σήμερα περιφέρονται στους ανά την Ελλάδα καφενέδες και βρίσκονται σε ανεργία.

Το ερώτημα, συνεπώς, το οποίο γεννάται εδώ είναι: μα γιατί τόσα χρόνια δεν αξιοποιείται ένα τόσο απλό και απολύτως λογικό και αποτελεσματικό μέτρο, το οποίο μάλιστα έχει ομοφώνως προταθεί και από τη Διακομματική Επιτροπή της Βουλής και από την Επιστημονική του τότε Υπουργείου Γεωργίας; Αυτό, αν είχε πραγματοποιηθεί από το 1992 (όταν παραιτήθηκα για τον λόγο αυτόν), δεν θα θρηνούσαμε τώρα τις τραγικές καταστροφές και ανθρώπινες ζωές, καθώς και τον εθνικό μας πλούτο. Η απάντηση είναι απλή. Τα αδηφάγα οικονομικά συμφέροντα και η απανταχού παρούσα διαχρονικώς διαπλοκή, σε μια τέτοια περίπτωση, θα έχαναν εκατομμύρια ή και δισεκατομμύρια.

Ελέχθη στη Βουλή από τον πρωθυπουργό ότι οι πυρκαγιές δεν πρέπει να αποτελούν θέμα πολιτικής αντιπαράθεσης. Σφάλμα μεγάλο. Λάθος τραγικό και απολύτως αποπροσανατολιστικό. Όλα τα προβλήματα είναι πολιτικά και ιδεολογικά. Εκεί έχουν όλα τις ρίζες τους. Ο λαός μας σήμερα είναι απαθής στα κοινωνικά δρώμενα και εχθρικός απέναντι στους πολιτικούς και στο πολιτικό σύστημα. Διότι, ακριβώς η πολιτική και η ιδεολογία έχει καταντήσει πολτός, λάσπη και κονιορτός. Γιατί η αντιμετώπιση των πυρκαγιών είναι πολιτικό και ιδεολογικό ζήτημα; Απλούστατα, διότι στην περίπτωση της από εδάφους προστασίας των δασικών περιοχών ο κεντρικός παίκτης είναι το κράτος. Που είναι ο αποδιοπομπαίος τράγος του σημερινού νεοφιλελευθέρου ή όπως κατ΄ευφημισμόν λέγεται εκσυγχρονιστικού κράτους. Το σύστημα αυτό δεν θέλει το κράτος να παρεμβαίνει πουθενά. Ούτε στους σιδηροδρόμους που εκτροχιάζονται τα τρένα, με θύματα, ούτε στην κρατική προστασία από θεομηνίες (βροχοπτώσεις, χιονοπτώσεις κλπ.), όπου καταστρέφονται ζωές και περιουσίες πολιτών.

Η σταθερή μου προσήλωση της επί 40 χρόνια πολιτικής μου δράσης εστιάζεται σε ένα μεικτό πολιτικό, ιδεολογικό σύστημα. Αυτό θα έχει ισορροπημένη λειτουργία   μεταξύ του ιδιωτικού και δημοσίου τομέα. Δυστυχώς, σήμερα η δασοπυρόσβεση έχει ανατεθεί αποκλειστικώς στον ιδιωτικό τομέα, με θλιβερά αποτελέσματα. Γεγονός που με αναγκάζει να διαφωνήσω καθέτως με την πολιτική της κυβέρνησης στο εν λόγω θέμα. Όπως, λοιπόν, παραιτήθηκα τότε από θέση ευθύνης (Υπουργός Γεωργίας και Φυσικού περιβάλλοντος) δεν θα επέτρεπα στον εαυτό μου και σήμερα να συμπράξω (έστω και με τη σιωπή μου) σε μια πολιτική, την οποία θεωρώ έγκλημα για την πατρίδα μου. Η ηθική, λοιπόν, και η συνείδησή μου επαναστατούν σήμερα, όπως και τότε!!

ΒΡΟΧΗ ΒΡΟΧΟΥΛΑ

Ἂχ βροχὴ βροχούλα καθαρὴ
Τὸ τέλος πὼς δὲν φτάνει ποιὸς θαρρεῖ;
Βροχὴ βροχούλα νύχτωσε στρῶσε νὰ κοιμηθεῖς
Κι ὅλα τὰ βάσανα τοῦ κόσμου πάλι νὰ θυμηθεῖς
Στὸ κέλυφος πέσε τοῦ σαλιγκαριοῦ
Στὸ βλέμμα γεῖρε τοῦ παλικαριοῦ
Στὸ γεῖσο ἁπλώσου τῆς κληματαριᾶς
Τὴ μυρωδιὰ ξεσήκωσε τῆς σιταριᾶς
Κι ἀφέσου κι ἐσὺ στάλα λειψὴ μὲς στὸ πρωὶ
Πόνος ἀρχέγονος θλίψης ροὴ
Κι ὕστερα σβῆσε μ’ ἀργὲς σταγόνες καὶ βαριὲς
Πρῶτα πυκνὲς κι ἔπειτα ἀριὲς
Μ’ ἀργὲς σταγόνες γιὰ ν’ ἀκοῦς
Τὰ ξόρκια ποὺ τραγούδαγε ὁ παπποὺς
Τὰ δυὸ νὰ μάθεις μυστικὰ τῆς γῆς
Τὸ ἕνα μυστικὸ τῆς χαραυγῆς

Του Ηλία Κεφάλα
[Ἀπὸ τὴ συλλογή του «Τὰ μνῆστρα τῆς ἀβύσσου», 2003]

Η διαδικασία της φωτογράφησης παλαιότερα στο Βαλτινό Β΄ μέρος

 

Συνεχίζουμε το αφιέρωμα στην «διαδικασία της φωτογράφησης παλαιότερα στο Βαλτινό», καθώς το θέμα παρουσιάζει ενδιαφέρον και αποτελεί κομμάτι του λαϊκού μας πολιτισμού που διασώζεται στις διάφορες εικόνες.

Εικόνες που κατέγραψε και διέσωσε ο φακός του παραδοσιακού φωτογράφου, και που λειτουργούν ως θυμητάρια μιας αλλοτινής εποχής αλλά και αποτελούν πολύτιμο θησαυρό και ακριβή παρακαταθήκη για τις ερχόμενες γενιές.

Σχεδόν σε κάθε σπίτι υπάρχει το οικογενειακό άλμπουμ όπου μπορεί κανείς με το ξεφύλλισμά του να νοιώσει την μαγεία και τη δύναμη της εικόνας, τη σιωπηλή επικοινωνία, καθώς στα πρόσωπά των εικονιζόμενων αναγνωρίζονται ίχνη και μηνύματα της αλλοτινής τους ζωής. Φωτογραφίες προσωπικές, ζευγαριών, οικογενειακές, γάμου, σχολικές, κοινωνικές, πορτρέτα, και ότι άλλο θεωρούνταν σημαντικό εκείνη την εποχή.

Κυρτωμένες φιγούρες του μόχθου και αυλακωμένα πρόσωπα, αλλά και πρόσωπα με τα ωραία χαρακτηρίστηκα της νιότης και της καθαρότητας του βλέμματος, μας αποκαλύπτουν την εσωτερική δύναμη και ομορφιά τους.

Έτσι μας δίνεται η δυνατότητα να αναλογιστούμε και να φανταστούμε εκείνη, την πρώτη στιγμή της επαφής τους με την φωτογραφική μηχανή, το βίωμα της αμηχανίας που προκαλεί η δύναμη της φωτογραφίας και να παρατηρήσουμε το αθώο και ειλικρινή βλέμμα τους. 

Να αναρωτηθούμε, ποια αλήθεια περιέχει μια φωτογραφία που εικονίζει ένα ζευγάρι. Είναι ικανή από μόνη της η φωτογραφία να πει την αλήθεια; Ποιες άλλες αλήθειες θα αναγνώσουν όσοι δεν ήταν παρόντες τη στιγμή που φυλακίσθηκε εκείνη η στιγμή του χρόνου;

Διάκονοι της φωτογραφίας, οι φωτογράφοι των Τρικάλων, όπου κατέγραψαν με το φακό τους τον κοινωνικό βίο του τόπου μας και το έργο τους αποτελεί κατάθεση ψυχής σε λιτούς τόνους του άσπρου – μαύρου.

Οι παλιοί τούτοι συμπαθέστατοι και κοσμαγάπητοι επαγγελματίες, που βοήθησαν να ζήσουν για πάντα οι αγαπημένες μας στιγμές, αλλά και οι άνθρωποί μας, που έχουν πια φύγει από τη ζωή, υπάρχουν μόνο στις μνήμες μας σαν ασπρόμαυρες, όμορφες φωτογραφίες κι αυτοί, όμοιες μ’ εκείνες που τραβούσαν από το πρωί ως το βράδυ, στα χωριά και στις γειτονιές της πόλης, για να θρέψουν τις οικογένειές τους!

Κοινός τους τόπος ο σεβασμός στον άνθρωπο και ένα «ήθος τόσο ισχυρό που τελικά γίνεται ήθος φωτογραφικό».

Φωτογραφίες ζευγαριών

Από τεχνικής άποψης, οι φωτογραφίες, αυτές, σχεδόν στο σύνολό τους, αποτελούν προϊόν επεξεργασίας στον σκοτεινό θάλαμο. Είναι μεγεθυμένες και ρετουσαρισμένες από τους επαγγελματίες, φωτογράφους-ζωγράφους, σε μια προσπάθεια εξωραϊσμού και αισθητικής δημιουργίας, έτσι ώστε πολλές φορές, τα έργα τους να συνάδουν, κατά κάποιο τρόπο, με τους κανόνες της σημειολογικής και της ερμηνευτικής λειτουργίας της αγιογραφίας.

Τα Βαλτσινιώτικα

Έτσι κι αλλιώς κι αλλιώτικα

εδώ στα Βαλτσινιώτικα

θα λέμε τον καημό μας,

τα βάσανα, τις πίκρες μας,

τα ωραία απ’ το χωριό μας.

Ο Σόλων πάντα το ’θελε

το οινόπνευμα στο γεύμα,

τον οίνον τον απέβαλε

και κράτησε το πνεύμα.

 

Στα γλέντια όμως χόρευε

κι αλώνιζε στις πίστες,

με ζεϊμπεκιές γοήτευε

αμύητους και μύστες.

 

Ο Σόλων κάτι ήξερε

καθώς νομοθετούσε,

εσπούδασε στο Βαλτινό

και μάγκικα γλεντούσε.

 

Ο Σόλων ήταν φίλοι μου

και άρχοντας, και μόρτης

και λάτρευε τις ζεϊμπεκιές

σαν γνήσιος Βαλτσινιώτης.

Οι μνηστήρες του δημαρχιακού θώκου στον Δήμο Τρικκαίων

Κατατέθηκαν την Πέμπτη 31 Αυγούστου 2023 οι συνδυασμοί και τα ψηφοδέλτια  των υποψηφίων δημάρχων του Δήμου Τρικκαίων, στην Ηλεκτρονική Πύλη Υποψηφιοτήτων Δημοτικών και Περιφερειακών Εκλογών του υπουργείου Εσωτερικών.

Έτσι ξεκαθάρισε ουσιαστικά το τοπίο, αναφορικά με το πόσοι θα είναι οι διεκδικητές του δημαρχιακού θώκου στον δήμο Τρικκαίων, αφού κατατέθηκαν 4 συνδυασμοί:

Ο Νίκος Σακκάς με τον συνδυασμό «Επανεκκίνηση τα Τρίκαλα στα καλύτερά τους v.3», με 301 υποψηφίους.

Ο Γιώργος Καΐκης με τον συνδυασμό «Λαϊκή Συσπείρωση» με 163 υποψηφίους.

Ο Γιώργος Ηλιάδης με το συνδυασμό «Τρίκαλα τόπος να ζούμε», με 178 υποψηφίους.

Ο Σπήλιος Τσιγάρας με τον συνδυασμό, «Πρώτα οι Πολίτες», που όπως αναφέρεται κατέθεσε πάνω από 100 ονόματα.

Πλέον, αναμένεται η επίσημη ανακήρυξη των συνδυασμών στις 10 Σεπτεμβρίου, αφού βέβαια ελεγχθούν όλοι οι υποψήφιοι δημοτικοί σύμβουλοι, ένας προς ένας, για το αν έχουν το δικαίωμα συμμετοχής στην εκλογική διαδικασία.

Οι υποψήφιοι του Βαλτινού για τις δημοτικές εκλογές

Σύμφωνα με την κατάθεση των υποψήφιων συνδυασμών για τον Δήμο Τρικκαίων, υποψηφιότητα από το Βαλτινό θέτουν οι εξής:

Στον συνδυασμό «Τρίκαλα τόπος να ζούμε» με υποψήφιο δήμαρχο τον Γιώργο Ηλιάδη, για το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Τρικκαίων, υποψήφια είναι η Παρασκευή Βότσιου – Μακρή του Βασιλείου.

Ενώ για την Δημοτική Κοινότητα Βαλτινού του συνδυασμού «Τρίκαλα τόπος να ζούμε» με υποψήφιο δήμαρχο τον Γιώργο Ηλιάδη, υποψήφιοι είναι οι εξής:

Καλαμπάκας Ευάγγελος του Βασιλείου

Μπαντόλιας Στυλιανός του Νικολάου

Σταμούλης Κων/νος του Στεφάνου

Τσιγάρας Αντώνιος του Κων/νου

Τσιγάρας Βάιος του Γεωργίου

Τσιγάρας Γεώργιος του Παναγιώτη

 

Στον συνδυασμό «Επανεκκίνηση τα Τρίκαλα στα καλύτερά τους v.3» με υποψήφιο δήμαρχο τον Νίκο Σακά, για την Δημοτική Κοινότητα Βαλτινού, υποψήφιοι είναι οι εξής:

Η μαγευτική πανσέληνος του Αυγούστου

 

Μετά την πανσέληνο της 1ης Αυγούστου, άλλη μία πανσέληνος μαγνητίζει απόψε το βλέμμα μας στο Βαλτινό. Είναι το «Μπλε Φεγγάρι» ή «Μπλε Σελήνη» την οποία τη συναντούμε τις χρονιές που η πανσέληνος «επισκέπτεται» τον συγκεκριμένο μήνα δύο φορές.

Ο όρος δεν αναφέρεται στο χρώμα του φεγγαριού, αν και το φεγγάρι δύναται υπό κατάλληλες συνθήκες της γήινης ατμόσφαιρας να φαίνεται και γαλαζωπό. 

Όπως και να έχουν τα θέματα της αστρονομίας, εκείνο που έχει σημασία για μας είναι, η πανσέληνος να αποτελεί την ευκαιρία ώστε να την χαιρόμαστε και να την απολαμβάνουμε με όλες τις αισθήσεις μας. Καλή σας απόλαυση!

Εμείς επιλέγουμε να ακούσουμε μια εξαιρετική ερμηνεία, του Παναγιώτη Ζαχαρόπουλο, στο τραγούδι του Μάνου Χατζιδάκι «Χάρτινο το φεγγαράκι».

Η διαδικασία της φωτογράφησης παλαιότερα στο Βαλτινό Α΄ μέρος

Η φωτογραφία αποτελεί τον συνδετικό κρίκο ανάμεσα στη μνήμη και στη λήθη και μέσω της εικόνας, αφήνει πίσω αρκετά μνημονικά ίχνη. Ο ρόλος της είναι, να φυλακίσει την κάθε στιγμή και από την άλλη να μας αφηγηθεί ή να μας αφήσει να αναγνώσουμε ή να φανταστούμε όλες τις ιστορίες, τα ενδεχόμενα, ή τις διάφορες πτυχές από τις μυστικές ζωές των εικονιζόμενων.

Στις απαρχές της φωτογραφικής ιστορίας του τόπου μας, η διαδικασία της φωτογράφησης γίνονταν με αφορμή κάποιας γιορτής, ή κάποιου πανηγυριού, ή κάποιου κοινωνικού γεγονότος. Ο πλανόδιος φωτογράφος επισκέπτονταν το χωριό, με τα απαραίτητα φωτογραφικά εφόδια και φωτογράφιζε τους κατοίκους, βγάζοντάς τους σε διάφορες πόζες. 

Για ντεκόρ στη φωτογράφιση αρκούσε για φόντο ένας τοίχος ή μια αναρτημένη κουρελού ή κουβέρτα στο πίσω μέρος.

Άλλες φορές η φωτογράφηση γίνονταν στην πόλη των Τρικάλων. Κατά την μετάβασή τους στην πόλη (συνήθως την Δευτέρα, στο εβδομαδιάτικο παζάρι), οι ενδιαφερόμενοι επισκέπτονταν τους πλανόδιους φωτογράφους, στην κεντρική πλατεία και φωτογραφίζονταν εκεί. 

Επίσης και την περίοδο της ετήσιας εμποροπανήγυρης, οι κάτοικοι του Βαλτινού επισκέπτονταν τα καταστήματα των φωτογραφείων, και εκεί έβγαζαν τις πιο ποιοτικές και πιο προσεγμένες φωτογραφίες τους. Οι φωτογραφίες με τα πορτρέτα ζευγαριών προέκυπταν σε δεύτερο χρόνο κατόπιν παραγγελίας. Οι ενδιαφερόμενοι επισκέπτονταν τα φωτογραφεία της πόλη των Τρικάλων και έδιναν την παραγγελία τους. Προσκόμιζαν τις απαραίτητες φωτογραφίες αν υπήρχαν, ή φωτογραφίζονταν επί τόπου και στη συνέχεια ο φωτογράφος επεξεργάζονταν, συνέθετε και δημιουργούσε μέσα στο εργαστήριό του, στον σκοτεινό θάλαμο, τη φωτογραφία.

Αξίζει να σημειωθεί ότι υπήρχαν και ντόπιοι φωτογράφοι στο Βαλτινό που έβγαζαν διάφορες φωτογραφίες, κατά καιρούς και ασχολούνταν με τη φωτογράφιση ημι-επαγγελματικά.

Πίσω από τις απλές φωτογραφίες ο κάθε φωτογράφος, συνήθως, έβαζε την σφραγίδα του με τα απαραίτητα στοιχεία της επαγγελματικής του ταυτότητας.

Μια σειρά από τέτοιες σφραγίδες, οι οποίες μαρτυρούν την δραστηριότητα των παλιών φωτογράφων των Τρικάλων, αλίευσα  από φωτογραφίες των κατοίκων του Βαλτινού και τις παραθέτω. 

Το επάγγελμα του φωτογράφου

Το επάγγελμα του φωτογράφου, τα χρόνια εκείνα ήταν πολύ δύσκολο. Οι περισσότεροι ήταν αυτοδίδακτοι, και αρχικά τις φωτογραφίες που τραβούσαν τις έβγαζαν με μεγάλες μηχανές (κάσες) με τρίποδο και φυσούνα, χρησιμοποιώντας ως φιλμ, πρώτα γυάλινες πλάκες ή χαρτιά που γίνονταν αρνητικά, αργότερα τα φλιμπάκ που ήταν από χοντρό διαφανές πλαστικό και στη συνέχεια τα κοινά φιλμ από ζελατίνη, όπως εξελίχθηκαν στη πορεία του χρόνου. Η εργασία μέσα στο εργαστήριο, στο σκοτεινό θάλαμο ήταν δύσκολη, καθώς ο φωτογράφος έμεινε πολλές ώρες στο σκοτάδι να εμφανίσει το φιλμ και να τυπώσει τις φωτογραφίες.

Η παλιά τρίποδη φωτογραφική μηχανή

Πρόκειται για μια φωτογραφική μηχανή, μια κάσα διαστάσεων 40Χ40 εκ. περίπου, που στο μπροστινό μέρος βρίσκεται η φυσούνα με το φακό όπου μαζεύει και ανοίγει για να νετάρει (να καθαρίσει το είδωλο). Στο αριστερό μέρος υπάρχει ένα συρτάρι με δύο θήκες, που περιέχουν μέσα χημικά υγρά. Η μία θήκη έχει υγρό εμφάνισης και η άλλη στερέωσης. Στο μέσα μέρος της κάσας υπάρχει επίσης, ένα κουτάκι με χαρτιά, ενώ από το απέναντι μέρος υπάρχει ένα παραθυράκι με κόκκινο τζάμι, που, όταν ανοίγει το συρτάρι, βλέπεις αν η φωτογραφία είναι έτοιμη. Τέλος,  στο πίσω μέρος υπάρχει ένα μαύρο πανί, το λεγόμενο μανίκι.

Αυτή τη φωτογραφική μηχανή οι μερακλήδες φωτογράφοι την είχαν στολισμένη γύρω γύρω με τις καλύτερες φωτογραφίες τους, σε διάφορες πόζες, σαν μια μικρή βιτρίνα, για να διαφημίζουν την άριστη δουλειά τους, καθώς και με καθρεφτάκια για να καθρεπτίζονται οι πελάτες, πριν από τη φωτογράφηση.

Ολόκληρη η μηχανή στηρίζονταν σε έναν ξύλινο τρίποδο κι ο φωτογράφος κοιτούσε αρχικά μέσα από το μανίκι και τη μηχανή, τοποθετώντας έτσι τους ανθρώπους στη σωστή θέση μπροστά στο φακό. Έβγαζε το φιλμ που ήταν από γυάλινη πλάκα ή φωτογραφικό χαρτί, και φώναζε στους πελάτες: «ακίνητοι, χαμογελάστε παρακαλώ, κοιτάξτε εδώ, θα βγει το πουλάκι» και άνοιγε το καπάκι από το φακό προς τα έξω, μετρούσε από το ένα ως το δέκα, ανάλογα με τον φωτισμό που υπήρχε, και το ξαναέκλεινε. Ακολουθούσε η επεξεργασία μέσα στη μηχανή «κάσα», που λειτουργούσε ως σκοτεινός θάλαμος, και σε λίγο η φωτογραφία ήταν έτοιμη.

Η αγάπη δεν είναι να κατέχεις, αλλά να εκτιμάς

 

Αν αγαπάς ένα λουλούδι

Μην το μαζεύεις

Γιατί αν το κόψεις

Θα πάψει να είναι αυτό που αγαπάς

Οπότε αν αγαπάς ένα λουλούδι

Άστο να υπάρχει

Η αγάπη δεν είναι να κατέχεις

Αλλά να εκτιμάς.

Απεβίωσε η Βασιλική Ριζαργιώτη

 

Απεβίωσε η συγχωριανή Βασιλική Ριζαργιώτη την Κυριακή 27 Αυγούστου 2023 σε ηλικία 94 ετών.

Η Βασιλική Ριζαργιώτη το γένος Νικολάου Βότσιου, γεννήθηκε στο Βαλτινό το 1929. Ήταν παντρεμένη με τον Στέργιο Ριζαργιώτη και είχαν τρία παιδιά, την Ευαγγελία, τον Σωτήριο και τον Νικόλαο.

Η εξόδιος ακολουθία θα γίνει  στον Ιερό Ναό Αγίου Αθανασίου Βαλτινού Τρικάλων την Δευτέρα 28-8-2023 και ώρα 11:00π.μ.

ΠΟΤΑΜΙΑ

 

Μικρά και δασωμένα ποτάμια ελίσσονται στις εκτάσεις γύρω από τα χωριά μας και σαν μαγνήτες με τραβούν πάντα κοντά τους. Θυμάμαι, τότε, που μέσα στα λιγωμένα μεσημέρια του καλοκαιριού ‒ μικρά παιδιά με πίστη στο θαύμα ‒ τα κάναμε δεύτερο σπίτι μας έστω και μόνον για μια ολιγόωρη κοινοβιακή ζωή. Βαριά νερά, δεν είχαν την άνωση της θάλασσας, αλλά σ’ εμάς δεν χάλαγαν χατίρι και μας μάθαιναν όλους να κολυμπάμε. Μιλούσαμε μαζί τους κι αυτά μας άκουγαν: «Έχει καβούρια σήμερα; Έχει καραβίδες; Έχει χέλια και νερόφιδα; Έχει μπριάνες στις νεροσυρμές και λαβράκια στις γρούσπες»; «Απ’ όλα έχω», έλεγε το ποτάμι. Κι αμέσως εμείς με ομαδική βουτιά χαλούσαμε την ήσυχη ροή πετώντας κύματα το νερό ψηλά. Τώρα τα ποτάμια μας χάνονται σχεδόν όλα μέσα σ’ ένα κακόγουστο θαύμα. Τον χειμώνα και την άνοιξη εμφανίζονται και το καλοκαίρι και το φθινόπωρο εξαφανίζονται.

Πού είστε ασημένια νερά; Πού είσαι πανίδα των ποταμών; Πού είστε φίλοι παλιοί κι αγαπημένοι, σκορπισμένοι τώρα στις διχάλες της ζωής;

Κάποιες ξεχασμένες νεροχελώνες κλαίνε σπαραχτικά πάνω στις ξέρες. Όμως η ανθρώπινη ζωή υπακούει στον νόμο της: Αλλάζει.

Του Ηλία Κεφάλα

Το Πανθεσσαλικό Φεστιβάλ Ποίησης (21 ΕΩΣ 25 ΑΥΓΟYΣΤΟΥ 2023)

 

Mε την συμμετοχή πολλών ξένων και Τρικαλινών ποιητών και ποιητριών πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 24 Αυγούστου 2023, στο υπαίθριο θεατράκι του Ληθαίου, στα Τρίκαλα το 11ο Πανθεσσαλικό Φεστιβάλ Ποίησης. Μεταξύ των συμμετεχόντων ποιητών ήταν και οι συγχωριανοί μας Ηλίας Κεφάλας και Γεωργία Κολοβελώνη.

Όπως σημειωνόταν στο δελτίο Τύπου: «Η αγάπη είναι το θέμα που επιλέχθηκε για το φετινό φεστιβάλ επειδή είναι η βάση όλων όσων κάνουμε, και η δύναμη που θα πρέπει να κινεί τον κόσμο. Σε μια εποχή γεμάτη καταστροφές, τραγωδίες, πόνο και μοναξιά επιθυμούμε να δώσουμε έμφαση στην δυνατότητα της ποίησης και της πολιτιστικής παραγωγής να αποτελέσουν αναλγητικό παράγοντα, ο οποίος αναδομεί τα σπασμένα κομμάτια των ανθρώπων και της κοινωνίας ταυτόχρονα.
Από την αρχαιότητα ως σήμερα η ποίηση έχει υπάρξει μέσο έκφρασης της αγάπης από την ανθρωπότητα για την ανθρωπότητα. Είναι ένα φαινόμενο βαθιά ανθρώπινο και ριζωμένο στην επιθυμία δημιουργίας και έκφρασης, στην ίδια την ανάγκη να υπάρχουμε, αλλά επιπλέον βαθιά κοινωνικό- είναι μια πρόσκληση να συνδεθούμε, να ενστερνιστούμε, να κατανοήσουμε τον άλλον/η, εφόσον η ποίηση δεν υπάρχει δίχως αυτούς/ες που τη διαβάζουν και την αφουγκράζονται.
Με το φεστιβάλ αυτό επιθυμούμε να στείλουμε ένα μήνυμα πως τώρα, περισσότερο από ποτέ, χρειαζόμαστε να αγαπάμε: να είμαστε ειλικρινείς, παθιασμένοι, να εμπιστευόμαστε, να ελπίζουμε και να πιστεύουμε πως ένα καλύτερο μέλλον είναι εφικτό».

Το Πανθεσσαλικό Φεστιβάλ Ποίησης είναι ένα διεθνές φεστιβάλ πενθήμερης διάρκειας (Συνδιοργάνωση Αντιδημαρχία Πολιτισμού και Επιστημών Δήμου Λαρισαίων και ΑΜΚΕ ΘΡΑΚΑ) που πραγματοποιείται στη Λάρισα, στον Βόλο, στα Τρίκαλα και στην Καρδίτσα με την υποστήριξη και υπό την Αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού και της Περιφέρειας Θεσσαλίας, καθώς και με την υποστήριξη στα Τρίκαλα του Δήμου Τρικκαίων.

Αξίζει να σημειωθεί ότι φέτος, επίσης, γιορτάστηκαν τα 10χρόνια του εκδοτικού οίκου Θράκα.

Τρυφερή εκδήλωση συναισθημάτων του Πέτρου Σταμούλη, για την επέτειο του γάμου του.

Μια ωραία όσο και τρυφερή έκφραση συναισθημάτων, του συγχωριανού μας Πέτρου Β. Σταμούλη διαβάσαμε σε ανάρτησή του στο facebook, με αφορμή την 11η επέτειο γάμου του με την σύζυγό του Γεωργία.

Την βρήκαμε πάρα πολύ όμορφη (Μπράβο Πέτρο, να ζήσετε έτσι, ευτυχισμένοι για πάντα) και την αναδημοσιεύουμε.

«Λένε πως σε έναν γάμο τα πρώτα 10 χρόνια είναι δύσκολα!!! Αν είναι έτσι πάμε καλά..... 11 χρόνια λοιπόν γάμου... να μας έχει ο Θεός καλά να σε αντέχω και να με αντέχεις εμένα και τον μικρό γαυράκο μας!!!!! Μαζί στα εύκολα μαζί και στα δύσκολα!!!! Σ' αγαπώ και θα είμαι πάντα δίπλα σου σε ότι και αν συμβεί!!!»

 

 

ΤΟ ΓΕΛΙΟ

 

Αυτός που γελά, λέει ο Μπρέχτ, το φοβερό μαντάτο δεν το πήρε ακόμα.

Βλέπω τους Έλληνες πολιτικούς που χαμογελούν με απέραντη ευχαρίστηση ή με σαρδόνιο τρόπο και εξανίσταμαι. Είναι δυνατόν; Η πατρίδα υποφέρει, καίγεται απ’ άκρου εις άκρον, χρωστάει τα μαλλιοκέφαλά της, τίποτα δεν της πάει καλά, σε κάθε τομέα έχουμε ήττες και προσπαθούμε να βιοποριστούμε με κουπόνια. Γελούν; Είναι δυνατόν; Ούτε ένα δείγμα ελάχιστης ενσυναίσθησης; Το έχω πει πολλές φορές ότι οι άνθρωποι αυτοί δεν θα πρέπει να γελούν ούτε στους γάμους των παιδιών τους. Θέλουν απλή ζωή; Ας καθίσουν σπίτι τους και ας χαρούν τα επιτεύγματά τους. Θέλουν το τιμόνι της χώρας; Ας δεθούν πάνω σ’ αυτό και να μην το αφήσουν ποτέ από τα χέρια τους. Ούτε διακοπές, ούτε εκδρομές και αναψυχές, ούτε ταβέρνες και γλέντια. Οι κυβερνήτες δεν κουράζονται εξ ορισμού. Βρίσκονται πάντα στο μετερίζι. Και όταν η πατρίδα υποφέρει εξ αιτίας τους δεν γελούν, ούτε χαμογελούν. Παραμένουν μονίμως λυπημένοι. Έστω και ψεύτικα.

Του Ηλία Κεφάλα

Επικήδειος λόγος για τον Γιάννη Βαγγελό.

 

Λίγες σκέψεις στο ξεπροβόδισμα για το στερνό του ταξίδι.

Του Δημήτρη Τσιγάρα

Αγαπημένε μου θείε.

Οδυνηρή αλλά αδήριτη η πραγματικότητα, μας έφερε σήμερα όλους εδώ, για να σου απευθύνουμε με ευλάβεια και σεβασμό το ύστατο χαίρε.

Έφυγες χθες για τα ουράνια δώματα, μετά από ένα σύντομο, άνισο και άτυχο στη τελική του έκβαση αγώνα, αφού πρώτα πάλεψες σαν πραγματικό παλληκάρι.

Σήμερα σε ξεπροβοδίζουμε με πόνο ψυχής, στο τελευταίο σου ταξίδι.

Αγαπημένε μου θείε Γιάννη, ευτύχισες να κτίσεις μαζί με την σύζυγό σου τη θεία Μαρία, το έργο της ζωής σου. Μια αξιοζήλευτη οικογένεια, με τα θαυμάσια παιδιά σου, τον Αντώνη και τη Ντίνα, με τους εξαιρετικούς συζύγους τους, Στέργιο και Άννα, και με τα εγγόνια σου, Γιάννη, Σταύρο, Γιάννη, Άγγελο, Παναγιώτη και Μαρία, που τόσο πολύ αγαπούσες και τόσο πολύ καμάρωνες και ένοιωθες υπερηφάνεια!

Υπήρξες, αθόρυβος και σεμνός στη διαδρομή της ζωής σου, με αξιόλογο και σημαντικό αποτύπωμα. Διάβηκες τον Ρουβίκωνα της φτώχειας και τα κατάφερες να σταθείς όρθιος σε κάθε δυσκολία της ζωής.

Ήσουν ένας άνθρωπος που σκόρπαγε απλόχερα την αγάπη του στους φίλους, έστεργες σε κάθε ανάγκη, μικρή και μεγάλη, συμπαραστεκόσουν με απαράμιλλη αγάπη και φροντίδα στους συνανθρώπους.

Μας αφηγούσες ιστορίες από τα δύσκολα χρόνια της ζωής σου.

Μας έμαθες να αγαπάμε τα παραμύθια, τους θρύλους για τους ήρωες, τον τόπο που ζούμε και τον ανθρώπινο βίο, με όλη του τη μιζέρια αλλά και το μεγαλείο του.

Kι εμείς αντλούσαμε έμπνευση και δύναμη πλάθοντας ιστορίες, παραμύθια και τραγούδια:

«Πότε γεννήθηκες, πότε έγινες παιδί;

Κι όλο να βρέχει μέσα σου, να βρέχει

Πότε μεγάλωσες, πότε ανδρώθηκες;

Κι όλο να βρέχει μέσα σου, να βρέχει

Και πότε γέρασες κι ήρθε στα μάτια σου η αχλή;

Κι όλο να βρέχει μέσα σου, να βρέχει».

Αγαπούσες τον γενέθλιο τόπο σου, εργάστηκες με τιμιότητα και στάθηκες με αξιοπρέπεια απέναντι σε κάθε δυσκολία. Τιμούσες το επάγγελμα του αγρότη και πότιζες με τον ιδρώτα σου την μάνα γη. Ο μοναδικός ελαιώνας του χωριού, δίπλα στην Παναγία, είναι δικό σου δημιούργημα και θα μας θυμίζει πάντα τον αγώνα σου για την προκοπή.

Υπήρξες ο συνεκτικός κρίκος της οικογένειάς σου με όλους τους συγγενείς. Διοργάνωνες, με κάθε ευκαιρία, διάφορες συγγενικές μαζώξεις και χαιρόσουνα και σε χαίρονταν όλο σου το σόι. Δεν είναι τυχαίο που, λίγες μέρες πριν από τον θάνατό σου, μας αποχαιρέτησες κάνοντας ακριβώς το ίδιο.

Σήμερα είμαστε όλοι εδώ για να σε αποχαιρετήσουμε κι εμείς.

Δυστυχώς ή ευτυχώς αγαπημένε μου θείε, ο ανθρώπινος προορισμός έχει κατάληξη τον θάνατο.

Όλοι μας κάποια στιγμή θα αντιμετωπίσουμε αναπόφευκτα το θάνατο.

Αλήθεια όμως, χωρίς τον θάνατο θα μπορούσε να υπάρξει Θεός;

Λίγοι άνθρωποι έχουν το προνόμιο να επιβεβαιώνουν τη ζωή τους, με την αξιοπρέπεια που αντιμετωπίζουν τον θάνατο.

Θα στερηθούμε, θείε, εκτός από τη φυσική σου παρουσία, το ήθος, τις αρετές σου, τις σκέψεις σου και τις απόψεις σου για τη ζωή, τον αισιόδοξο τρόπο και τη θυμοσοφία με την οποία έβλεπες τα πράγματα.

Αυτό που μας παρηγορεί όλους, είναι ότι θα παραμείνεις στη μνήμη μας ως ένα καλό παράδειγμα ακέραιου χαρακτήρα ανθρώπου, έντιμου και άριστου οικογενειάρχη, με αρχές και αξίες.

Η γυναίκα σου, τα παιδιά σου, τα εγγόνια σου, οι συγγενείς σου και οι φίλοι σου, νοιώθουμε υπερηφάνεια για σένα και θα θυμόμαστε για πάντα τις συμβουλές και τις παραινέσεις σου για τα ωραία πράγματα της ζωής.

Το πέρασμά σου από αυτή τη ζωή θα μείνει χαραγμένο στην μνήμη μας, καθώς θα θωρούμε την εικόνα σου εκεί, στο μπαλκόνι του σπιτιού σου, να κάθεσαι και να αγναντεύεις την πλατεία και τον ναό του Αγίου Αθανασίου Βαλτινού. Να μας καλημερίζεις το πρωί και να μας καλησπερίζεις το σούρουπο.

Αγαπημένε μου θείε τελειώνοντας θα ήθελα να σου πω ένα μεγάλο ευχαριστώ για όσα μας πρόσφερες χωρίς καν να το γνωρίζεις.

Είμαι σίγουρος ότι αυτό που αποκαλούμε  «θαύμα της ζωής», δεν μπορεί να μην έχει συνέχεια, και να τελειώνουν όλα εδώ.

Γι’ αυτό, σ’ αυτό το στερνό σου ταξίδι, θα ήθελα να σε παρακαλέσω να δώσεις τα χαιρετίσματα σε όλους τους τεθνεώτες του χωριού μας και όχι μόνον…

Καλό σου ταξίδι και καλή αντάμωση.

Τα γενεαλογικά δέντρα των κατοίκων της Φιλύρας Τρικάλων.

 

Ο Σύλλογος Φιλυριωτών Τρικάλων, με έδρα την Αττική, και η Τοπική Κοινότητα Φιλύρας πραγματοποίησαν πολιτιστική εκδήλωση το βράδυ της Πέμπτης 17 Αυγούστου 2023. Στον προαύλιο χώρο του Δημοτικού Σχολείου Φιλύρας, παρουσία 350 περίπου συγχωριανών και φίλων, έγινε η επίσημη παρουσίαση του βιβλίου ΦΙΛΥΡΙΩΤΩΝ ΓΕΝΕΑΛΟΓΙΑ, στο οποίο γίνεται εκτενής αναφορά στην ιστορία του χωριού και σε όλα τα γενεαλογικά δέντρα των κατοίκων της Φιλύρας, από τον 18ο αιώνα μέχρι σήμερα. Το βιβλίο συνέγραψαν ο Γραμματέας του Συλλόγου Αθανάσιος Μπρέντας, και η Μαρία Σπύρου – Θέου.

Αρχικά ο Πρόεδρος του Συλλόγου Αποστόλης Μπρέντας έκανε μια μικρή ενημέρωση για τον Σύλλογος Φιλυριωτών Τρικάλων και ανακήρυξε επίτιμα μέλη του Συλλόγου τον διδάσκαλο Αθανάσιο Δημ. Πλαστήρα και τον Κωνσταντίνο Λεων. Παπαχαρίση. Και οι δύο ήταν ιδρυτικά μέλη του Συλλόγου το 1978 και διακρίθηκαν για την πολυετή προσφορά τους στο κοινωνικό σύνολο.

Κύριοι ομιλητές ήταν η συγχωριανή μας εκπαιδευτικός Φωτεινή Βησ. Παπαχαρίση, και οι φιλόλογοι – συγγραφείς Δημήτριος Παπαβασιλείου και Ηλίας Γιαννακόπουλος. Οι ομιλίες ολοκληρώθηκαν από τους συγγραφείς του βιβλίου που αναφέρθηκαν στην πορεία συγγραφής του πονήματος και στο ιστορικό δημιουργίας του νέου άλσους Φιλύρας.

Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με ωριαία μουσική παράσταση με τον συγγραφέα Θανάση Μπρέντα, την συγχωριανή μας Θεοδώρα Παυλάκου και τον Γιώργο Γράβαλο.

Η παρουσίαση του βιβλίου ήταν κορυφαίο πολιτιστικό γεγονός για τη Φιλύρα και η εκδήλωση κρίθηκε από όλους απόλυτα επιτυχημένη.

Το Δ.Σ. του Συλλόγου Φιλυριωτών Τρικάλων και η Πρόεδρος Φιλύρας Ευαγγελία Βαμπούλα – Γουρνάρη ευχαριστούν όλους όσους προσήλθαν και τίμησαν με την παρουσία τους την βιβλιοπαρουσίαση, τους χορηγούς, όλους όσους εργάστηκαν αφιλοκερδώς για την πραγματοποίηση της εκδήλωσης και όλους όσους ενίσχυσαν οικονομικά τον Σύλλογο.