Κάνοντας το ασήμαντο, σημαντικό

Οι άνθρωποι που διαθέτουν καλαισθησία αποκτούν ορισμένες ικανότητες που τους οδηγούν στην αποκορύφωση της τέχνης μέσω της έκφρασης κάνοντας το ασήμαντο, σημαντικό.

«Δεν είναι η ποιότητα της πρώτης ύλης που κάνει την τέχνη, είναι η τέχνη που δίνει ποιότητα στην πρώτη ύλη», έλεγε ο Βασίλης Ραφαηλίδης, και φυσικά είχε απόλυτο δίκιο.

Ένας καλλιτέχνης -γλύπτης- από τη Νότια Ντακότα επιλέγει παλιά μεταλλικά εργαλεία και αντικείμενα και τα μετατρέπει σε απίθανα δημιουργήματα. Πηγαίνει σε παλιές φάρμες, μαζεύει άχρηστα εργαλεία, όπως παλιά τρακτέρ που πλέον είναι αδύνατον να φτιαχτούν και τα μετατρέπει σε έργα τέχνης. Η θεματολογία των έργων του έχει να κάνει με την ατμόσφαιρα της άγριας Δύσης.

Δείτε παρακάτω μερικά από τα έργα του: 

Μνήμες από τη ζωή στο χωριό "Το σπίτι μας"

Του Χάρη Αγγελή

Ανάμεσα στην εκκλησία και το ζευγαρολίβαδο υπήρχε τότε, το καινούργιο μας σπίτι, με δυο πατώματα, κτισμένο από πλιθιά, με χοντρούς τοίχους. Είχε τρία δωμάτια κάτω και τρία επάνω. Μπροστά ήταν το μπαλκόνι με τις ξύλινες κολώνες. Στο ένα δωμάτιο αριστερά έμενε η οικογένειά μας. Είχε τρία παράθυρα, το φαρδύ έβλεπε στην εκκλησία και τα δυο στενά στο δρόμο. Τα παράθυρα, μέχρι τη μέση είχαν άσπρα κουρτινάκια για να μην μας βλέπουν οι απ’ έξω. Ήταν σοβατισμένο και μπογιατισμένο με ώχρα. 

Στον τοίχο ανάμεσα στα δύο παράθυρα ήταν κρεμασμένες οι φωτογραφίες του παππού και της γιαγιάς, σε μεγέθυνση και απέναντι καρφιτσωμένη η πάντα με δυο άλογα κεντημένα, προίκα της μάνας. Πάνω στον μπουχαρή φώτιζε η λάμπα πετρελαίου με το λαμπόγιαλο και το φυτίλι. Το ταβάνι ήταν μονωμένο με καλάμια και σοβά, από ασβέστη και άχυρο. Το πάτωμα παλαμισμένο από χαρμάνι με χώμα, άχυρο και βουνιά από αγελάδα. Μια ψάθα σκέπαζε το μισό πάτωμα και πάνω στην ψάθα στρωματσάδα από άχυρο όπου κοιμόνταν τα πέντε αδέρφια με τη γιαγιά. Το άλλο μισό πάτωμα το έπιανε το σιδερένιο κρεβάτι όπου κοιμόταν ο πατέρας με τη μάνα. Δίπλα, στο άλλο δωμάτιο, δεξιά, το χειμώνα υπήρχαν δεμένες δύο αγελάδες. Αυτό το δωμάτιο ήταν ασοβάτιστο, απαλάμιστο και για ταβάνι είχε τις μπάλες από άχυρο και τριφύλλι. Το μεσαίο δωμάτιο ήταν το χαγιάτι ενώ το πάνω πάτωμα ήταν άφτιαχτο.

Κάτω από τη συκιά ήταν το ξύλινο υπόστεγο. Εκεί ξεχειμώνιαζαν το γουμάρι και το γουρούνι και από πάνω τους ήταν το κοτέτσι με τις κότες. Απέναντι από το υπόστεγο ήταν το μαγειρειό και πίσω του η τουλούμπα. Μια χειροποίητη σίτα (φράχτης) έφραζε την αυλή του σπιτιού και το υπόλοιπο οικόπεδο το έφραζαν οι φρουξιλιές και τα φτελιάδια που υπήρχαν εκεί, μπλεγμένα με πολλά βάτια. Πίσω από το σπίτι στο κέντρο του οικοπέδου ήταν μια μεγάλη σκαμνιά και δεξιότερα κυδωνιές, δαμασκινιές, κορομηλιές και δυο κοντούλες αχλαδιές. Χορτάρια υπήρχαν παντού γιατί ο τόπος ήταν βαρκός.

Τότε οι άντρες έκαναν τις βαριές δουλειές. Κουβαλάγανε γεμάτα τσουβάλια με καρπίσματα στη πλάτη. Κρατούσαν το αλέτρι στο όργωμα, άνοιγαν χαντάκια στα χωράφια, έκοβαν ξύλα, φόρτωναν και ξεφόρτωναν τα κάρα, κάπνιζαν, έβριζαν, πηγαίνανε στο καφενείο και λίγες φορές στην εκκλησία.

Οι γυναίκες, απ’ την άλλη, βοηθούσαν τους άντρες σ’ όλες τις δουλειές, μαγείρευαν, έπλεναν, φρόντιζαν τα παιδιά, τάιζαν τα ζώα, καθάριζαν, δεν κάπνιζαν, δεν έβριζαν, δεν πήγαιναν στο καφενείο και πήγαιναν πολύ συχνά στην εκκλησία.

Οι παππούδες, όπου υπήρχαν, κρατούσαν τη σακούλα με τα λεφτά και έκαναν κουμάντο στην οικογένεια. Οι μανιές είχαν τις νύφες να τις υπηρετούν και αγαπούσανε πολύ τα παιδιά και τα εγγονάκια τους.

Τα παιδιά, αν δεν είχαν δουλειές, πήγαιναν στο σχολείο, στο κατηχητικό, στην εκκλησία και μόλις ξέκλεφταν και τέλειωναν με τους μεγάλους άρχιζαν το παιχνίδι. Τότε παίζαμε πάρα πολύ! Και το παιχνίδι έβγαινε μέσα από την ανάγκη μας, να θρέψουμε την φαντασία μας για να μας ταξιδεύει στους μοναδικούς για τον καθένα τόπο του εσωτερικού μας κόσμου…

Μια επιστολή από τον Άλμπερτ Αϊνστάιν στην κόρη του: για την καθολική δύναμη της αγάπης

 Στα τέλη της δεκαετίας του 1980, η κόρη του Αϊνστάιν, Lieserl δώρισε 1.400 επιστολές, που γράφτηκαν από τον πατέρα της, στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο, με εντολή να μην δημοσιεύσουν το περιεχόμενό τους, μέχρι δύο δεκαετίες μετά το θάνατό του. Αυτή είναι μία από αυτές:

«Όταν πρότεινα τη θεωρία της σχετικότητας, ελάχιστοι με κατάλαβαν, και αυτό που θα αποκαλύψω τώρα θα συγκρουστεί με την παρανόηση και την προκατάληψη του κόσμου.

Σου ζητώ να φυλάξεις τα γράμματα για όσο διάστημα χρειαστεί, χρόνια, δεκαετίες, έως ότου η κοινωνία είναι αρκετά προηγμένη για να δεχτεί αυτό που θα εξηγήσω παρακάτω.

Υπάρχει μια εξαιρετικά ισχυρή δύναμη που, μέχρι σήμερα, η επιστήμη δεν έχει βρει επίσημη εξήγηση για αυτήν. Είναι μια δύναμη που περιλαμβάνει και διέπει όλους, είναι πίσω από κάθε φαινόμενο που λειτουργεί στο σύμπαν και δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί από εμάς. Αυτή η παγκόσμια δύναμη είναι η ΑΓΑΠΗ.

Όταν οι επιστήμονες ερεύνησαν για μια ενοποιημένη θεωρία του σύμπαντος ξέχασαν την πιο ισχυρή αόρατη δύναμη. Η αγάπη είναι φως, που φωτίζει αυτούς που δίνουν και λαμβάνουν. Η αγάπη είναι βαρύτητα, επειδή κάνει τους ανθρώπους να αισθάνονται έλξη για άλλους. Η αγάπη είναι δύναμη, διότι πολλαπλασιάζει το καλύτερο που έχουμε, και επιτρέπει στην ανθρωπότητα να μην σβήσει στον τυφλό εγωισμό της. Η Αγάπη ξεδιπλώνει και αποκαλύπτει. Για την αγάπη ζούμε και πεθαίνουμε. Αγάπη είναι ο Θεός και Θεός είναι η Αγάπη.

Η δύναμη αυτή εξηγεί τα πάντα και δίνει νόημα στη ζωή. Αυτή είναι η μεταβλητή που έχουμε αγνοήσει για πολύ καιρό, ίσως γιατί φοβόμαστε την αγάπη, γιατί είναι η μόνη ενέργεια στο σύμπαν που ο άνθρωπος δεν έχει μάθει να οδηγεί κατά βούληση.

Για να δώσω ορατότητα στην αγάπη, έκανα μια απλή αντικατάσταση στην πιο διάσημη εξίσωση μου. Αν αντί για E = mc2, δεχθούμε ότι η ενέργεια για να θεραπεύσει τον κόσμο μπορεί να επιτευχθεί μέσα από την αγάπη όταν πολλαπλασιάζεται με την ταχύτητα του φωτός στο τετράγωνο, καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι η αγάπη είναι η πιο ισχυρή δύναμη που υπάρχει, διότι δεν έχει όρια.

Μετά την αποτυχία της ανθρωπότητας στη χρήση και τον έλεγχο των άλλων δυνάμεων του σύμπαντος, που έχουν στραφεί εναντίον μας, είναι επιτακτική ανάγκη να τραφούμε με ένα άλλο είδος ενέργειας …

Αν θέλουμε το είδος μας να επιβιώσει, αν θέλουμε να βρούμε το νόημα της ζωής, αν θέλουμε να σώσουμε τον κόσμο και κάθε ον με αισθήσεις που κατοικεί σε αυτόν, η αγάπη είναι η μία και μοναδική απάντηση.

Ίσως δεν είμαστε ακόμη έτοιμοι να κάνουμε μια βόμβα αγάπης, μια συσκευή αρκετά ισχυρή ώστε να καταστρέψει εντελώς το μίσος, τον εγωισμό και την απληστία που καταστρέφουν τον πλανήτη.

Ωστόσο, κάθε άτομο φέρει μέσα του μια μικρή αλλά ισχυρή γεννήτρια αγάπης της οποίας η ενέργεια περιμένει να απελευθερωθεί.

Όταν μάθουμε να δίνουμε και να λαμβάνουμε αυτή την παγκόσμια ενέργεια, αγαπητή Lieserl, θα έχουμε επιβεβαιώσει ότι η αγάπη κατακτά τα πάντα, είναι σε θέση να ξεπεράσει τα πάντα, γιατί η αγάπη είναι η πεμπτουσία της ζωής.

Με λυπεί βαθύτατα που δεν μπόρεσα να εκφράσω ό, τι έχω στην καρδιά μου, που χτυπά για σένα μια ζωή. Ίσως είναι πολύ αργά για να ζητήσω συγγνώμη, αλλά καθώς ο χρόνος είναι σχετικός, πρέπει να σου πω ότι σ αγαπώ και πως χάρη σε εσένα έφτασα στην τελική απάντηση»!

Ο πατέρας σου,

Άλμπερτ Αϊνστάιν

Σήμερα τα φώτα κι ο φωτισμός

«Σήμερα τα φώτα κι ο φωτισμός
η χαρά μεγάλη κι ο αγιασμός.
Κάτω στον Ιορδάνη τον ποταμό
κάθετ' η κυρά μας η Παναγιά.
Όργανo βαστάει, κερί κρατεί
και τον Αϊ-Γιάννη παρακαλεί.
'Αϊ-Γιάννη αφέντη και βαπτιστή
βάπτισε κι εμένα Θεού παιδί.
Ν' ανεβώ στον ουρανό
να μαζέψω ρόδα και λίβανο».
Τα Θεοφάνεια είναι από τις μεγαλύτερες γιορτές της εκκλησίας μας. Γιορτάζεται η ανάμνηση της Βάπτισης του Χριστού στον Ιορδάνη ποταμό από τον Άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο και αγιάζονται τα νερά.

Ως κύριες τελετές των Θεοφανείων είναι: Μέγας Αγιασμός (Θρησκευτική τελετή που λαμβάνει χώρα εντός των Εκκλησιών). Κατάδυση του Τιμίου Σταυρού (Θρησκευτική τελετή που ακολουθεί του Μεγάλου Αγιασμού και γίνεται η κατάδυση του Σταυρού σε ακτή Θάλασσας, εντός λιμένων, όχθες ποταμών ή λιμνών και στην ανάγκη σε δεξαμενές νερού.

Σε αυτή την εορτή γιορτάζουν τα ονόματα Φωτεινή, Φανή, Φώτιος (Φώτης), Τριάδα, Ουρανία, Ιορδάνης, Ιορδάνα, Περιστέρης, Περιστέρα, Θεοφάνης, Θεοφανία και Θεοχάρης.

Η βάφτιση του Χριστού

Όταν ο Χριστός ήταν περίπου 30 χρόνων εμφανίσθηκε στον Ιορδάνη ποταμό. Εκεί κήρυττε και βάφτιζε τους πιστούς του θεού, ο Ιωάννης ο γιος του ιερέα Ζαχαρία και της Ελισάβετ, που ήταν συγγενής της Θεοτόκου. Επειδή με τη διδασκαλία του ετοίμαζε τον κόσμο για την έλευση του Μεσσία και άνοιγε τον πνευματικό δρόμο για Αυτόν, ονομάστηκε Πρόδρομος.

«Μετανοείτε γιατί έφθασε η βασιλεία των ουρανών», ήταν η συνηθισμένη φράση του, σύμφωνα με τα Ευαγγέλια.

Το κλάμα και οι ευεργετικές ιδιότητές του

Για πάρα πολλά χρόνια τα δάκρυα θεωρούνταν σημάδι αδυναμίας σε κάποιο άτομο, μόνο και μόνο επειδή η πράξη του κλάματος συμβόλιζε μια ανώριμη προσωπικότητα. Επίσης, πολλοί πίστευαν ότι μερικοί άνθρωποι κλαίνε επειδή δεν θέλουν να αναλάβουν καμία ευθύνη για τυχόν λάθη ή σφάλματά τους κι απλώς γιατί ήθελαν να λάβουν λίγη συμπαράσταση. Ωστόσο, αποδεικνύεται ότι το κλάμα κάνει καλό στην υγεία μας κι ότι αποτελεί μια φυσική διαδικασία.

Όταν είμαστε στενοχωρημένοι – κι όταν το εκφράζουμε κλαίγοντας – το σώμα αυτομάτως απελευθερώνει χημικές ουσίες που παίζουν τον ρόλο ενός φυσικού καταπραϋντικού, το οποίο βοηθάει νοερά την αντίληψή μας για τον πόνο. Η πράξη του κλάματος ενεργοποιεί δυο ειδών ορμόνες, που ονομάζονται οπιοειδή και η οξυτοκίνη, οι οποίες κάνουν την αίσθηση του πόνου λιγότερο δυνατή. Με αυτόν τον τρόπο λειτουργούν σαν ένα φυσικό αναισθητικό προσφέροντας μας γαλήνη και λίγη ανακούφιση.

Το έντονο κλάμα ενεργοποιεί την απελευθέρωση δυο ειδών ορμονών που λειτουργούν σαν φυσικά αναισθητικά κι έχουν την ικανότητα να εξαλείφουν τον πόνο. Τα δάκρυα μας βοηθούν να απομακρύνουμε τις τοξίνες που συγκεντρώνονται στο σώμα μας εξαιτίας του άγχους.

Με λίγα λόγια, το κλάμα είναι μια καλή άσκηση που μας βοηθάει να διατηρούμε το σώμα μας υγιές – είναι απαραίτητο να επιτρέψουμε στους εαυτούς μας να κλαίμε όταν είμαστε πιεσμένοι ή ανησυχούμε για κάτι. Όταν τα δάκρυα έρχονται, αυτό αποτελεί μια πολύ φυσική διαδικασία κι αφού κλάψουμε συνήθως έχουμε την τάση να νιώθουμε λίγη γαλήνη.

Λαϊκή βραδιά διοργανώνει ο Εκπολιτιστικός Σύλλογος Βαλτινού

Ο Εκπολιτιστικός Σύλλογος Βαλτινού, διοργανώνει λαϊκή βραδιά, την Παρασκευή 5 Ιανουαρίου 2018 στο καφέ «ΗΛΕΚΤΡΟΦΩΝΟ» στο Βαλτινό.

Την λαϊκή βραδιά θα πλαισιώσουν οι μουσικοί:
Μπουζούκι: Γιάννης Κανάτας
Kιθάρα: Χρήστος Παπαγιάννης

Tραγούδι: Βάσω Κανάτα
Είσοδος 2 ευρώ
Ώρα έναρξης 10:00μ.μ.

Χρόνια πολλά - Καλή χρονιά!

Από τις Χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις του Εκπολιτιστικού Συλλόγου Βαλτινού

Με χορό, κέφι και χαρά τα χορευτικά τμήματα του Εκπολιτιστικού Συλλόγου Βαλτινού συμμετείχαν και γιόρτασαν στο τετραήμερο των Χριστουγεννιάτικων εκδηλώσεων στην πλατεία του χωριού. Παρουσιάζουμε παρακάτω τα σχετικά βίντεο:

Τα σιωπηλά Χριστούγεννα του Μάνου Χατζιδάκι

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Ας θυμηθούμε την «θεολογία» του Χατζιδάκι για τα Χριστούγεννα, διατυπωμένη 40 χρόνια πριν στα «Σχόλια του Τρίτου» και όμως τόσο σημερινή!

Η σιωπηλή γιορτή του Ιησού και η λιτανεία των δακρυσμένων και των απερχομένων 

Ο κόσμος πια δεν είναι μαγικός. Και τα Χριστούγεννα, μια οργανωμένη μηχανή. Μάταια οι παπάδες προσπαθούν να δώσουν περιεχόμενο στις μέρες, με φραστικούς ξεπερασμένους τύπους της Αγίας Γραφής και άλλων ιερών βιβλίων. Η εκκλησία έγινε τμήμα – σκηνικό μιας τηλεοπτικής σειράς που επιμελώς σκηνοθετείται, πολυτελώς προετοιμάζεται από παραγωγούς ασήμαντους της εθνικής τηλεοράσεως.

Το Άγιον Όρος καιροφυλακτεί να σχηματίσει μια κυβέρνηση. Δεν πείθουνε κανέναν τα διαγγέλματα. Τα φονικά γίναν μια καθημερινή απασχόληση, έτσι για να προσφέρουν ευκαιρίες γι’ αποκάλυψη. Τα πτώματα οδηγούνται στο νεκροτομείο γιορταστικά, με άγγελους χρωματιστούς κι αστέρια χρυσαφιά καρφιτσωμένα στο φορείο ή στο ακίνητον στήθος του δολοφονημένου ανδρός. Μασάνε τσίχλα οι δολοφόνοι και με προσήλωση χορεύουνε θρησκευτικούς ρυθμούς στις ντισκοτέκ. Ο κόσμος πληγωμένος πηγαινοέρχεται κάνοντας ύστατη προσπάθεια να ξεφύγει, να χωθεί. Μα όλα τα σπίτια έχουν επιταχθεί και τα κλειδιά παρέλαβαν χιλιάδες μετανάστες εκ του εσωτερικού, που παθιασμένα επιθυμούν δύναμη, χρήμα και μια σημαντική παράσταση στη δημόσια ζωή. Σκορπίστε πόνον, φωνάζουν οι αστοί. Εις τους αιώνες των αιώνων, ψάλλουν οι πιστοί. Χωρίς αμφιβολία ζούμε την εποχή των δολοφόνων. Ποιος θα τ’ ομολογήσει, και ποιος θα το πει;

«Τα κάλαντα, τα δώρα και οι αγιασμοί, δεν πείθουνε κανένα ότι προσφέρουνε αγάπη και παράδοση. Μόνο τα πρόσωπα μερικών παιδιών και μερικών γριών που περιφέρονται θλιμμένες, είναι ό,τι διαθέτει ο κόσμος μας, για ν’ αγαπάς τις μέρες τούτες.

«Τα κουδούνια» Μνήμες από τη ζωή στο χωριό

Του Χάρη Αγγελή

Θυμάμαι, στο χωριό οι δουλειές των παιδιών γίνονταν κυρίως άνοιξη και καλοκαίρι. Τότε θα πήγαιναν στα πρόβατα τσοπάνηδες ή γελαδάρηδες, βοσκώντας τα γελάδια. Έκαναν και βοηθητικές δουλειές, πηγαίνοντας ψωμί στο χωράφι όπου δούλευαν οι μεγάλοι ή κουβαλώντας νερό από το μακρινό αρτεσιανό στα μεγαλύτερα μέλη της οικογένειας που θέριζαν. Το φθινόπωρο και τον χειμώνα ο ελεύθερος χρόνος των παιδιών ήταν αρκετός. Τα γράμματα μαθαίνονταν μόνο στο σχολείο. Στο σπίτι δεν διάβαζε κανείς. Τα αγόρια περνούσαν τον καιρό τους στο κυνήγι. Σφεντόνες την ημέρα για μικρά πουλιά κι αβρόχια τη νύχτα για γκαλιαμάνες, τουρλιά, μπεκατσόνια και αγριόπαπιες.

Το πλησίασμα των Χριστουγεννιάτικων διακοπών έφερνε μια ψυχική αναστάτωση στα αρσενικά σχολιαρόπαιδα. Την πρωτοχρονιά θα τραγουδούσαν  το «Άγιος Βασίλης έρχεται» και «Σήμερα τα φώτα και ο φωτισμός». Δεν ήταν τόσο οι συγκεκριμένες ημερομηνίες που τα κάνανε πιο χαρούμενα αλλά η αναμονή και η προετοιμασία για την υποδοχή τους. Μαζί με το τραγούδι χτυπούσαν και κουδούνια. Έπρεπε λοιπόν να εφοδιαστούν με κουδούνια. Κουδούνια καλά, μεγάλα, ηχηρά. Αυτά που το καλοκαίρι τα κρεμούσαν στα πρόβατα ή στα γελάδια, και τον χειμώνα τα φύλαγαν σε αρμαθιές στους στάβλους και τα μαντριά. Όσοι δεν είχαν κουδούνι, βολεύονταν και με ένα κυπρί (κουδούνι της κατσίκας).

Περνούσαν ένα κομμάτι ξύλου στον κρίκο του κουδουνιού, το τύλιγαν με ένα κουρέλι και πιάνοντάς το ανάμεσα στα δάχτυλα το χτυπούσαν δυνατά και συνεχώς πάνω στις κοιλιές τους. Τέτοια κουδουνίσματα από 5-6 κουδούνια ξυπνούσαν και κωφούς. Αυτό γινόταν ανήμερα πρωτοχρονιάς και φώτων μετά τα μεσάνυχτα της παραμονής. Επειδή εκείνες τις ώρες τα σκυλιά ήταν ελεύθερα να φυλάνε τα σπίτια και τα μαντριά από τους κλέφτες και τους λύκους, έπρεπε να εφοδιαστούν με ξύλα μακριά για να τα παλέψουν. Τα καλύτερα ξύλα ήταν οι κρανιές. Τις έκοβαν από τον λόγγο, τις καψαλίζανε σε φλόγα από άχυρο για να ισιώνουν εύκολα. Τις κόβανε στο κατάλληλο μήκος και μετά τις ξεφλουδίζανε. Την άλλη μέρα ήταν αλύγιστες.

Οι γαλότσες και οι κάπες ήταν δυο άλλα εξαρτήματα πολύ χρήσιμα σε περίπτωση δυσμενών καιρικών συνθηκών. Οι γνωστές γαλότσες για τις αιώνιες λάσπες και οι κάπες για τις βροχές καθόρια. Ένα τσουβάλι άδειο το διπλώνανε κατά μήκος, βάζανε την μια γωνία μέσα στην άλλη και η κάπα ήταν έτοιμη να προστατεύει το κεφάλι και την πλάτη. Το σκηνικό συμπλήρωνε ο τρουβάς που περασμένος από το λαιμό και τη μασχάλη θα γέμιζε με κοψίδια την πρωτοχρονιά και με λουκάνικα και κουλούρια τα φώτα.

Οι Χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις του Εκπολιτιστικού Συλλόγου Βαλτινού

Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν οι Χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις του Εκπολιτιστικού Συλλόγου Βαλτινού στην πλατεία του χωριού.

Οι ευχές, τα δώρα, το φαγητό, η μουσική, ο χορός το κέφι και η χαρά συνέθεταν το γιορταστικό κλίμα στο τετραήμερο των εκδηλώσεων. Τα έθιμα και οι παραδόσεις αναβιώθηκαν. Η φάτνη της γέννησης, ο στολισμός του Χριστουγεννιάτικου δέντρου των ευχών, ο Άγιος Βασίλης κι αυτός παρόν, σκόρπιζε δώρα και χαρά στα παιδιά.

Συμμέτοχος στις εκδηλώσεις και ο Α.Ο.Β. με τη δικά του εκδοχή. Ημερολόγια του νέου έτους, κασκόλ και μποφάν με την επωνυμία της ομάδας, αλλά και προβολή με παλαιότερο φωτογραφικό υλικό της ομάδας έδιναν το δικό τους τόνο στις εκδηλώσεις.

 Ακολουθεί φωτορεπορτάζ.

Χρόνια πολλά κι ευτυχισμένα

Τα Χριστούγεννα παλιότερα στο Βαλτινό

Του Ευαγγέλου Στάθη Φιλολόγου

Μπορεί και σήμερα ακόμα στο χωριό να επιζούν αρκετές από τις παλιές γιορταστικές συνήθειες, αλλά εντελώς επιφανειακά και πολλές φορές αρκετά διαφορετικά από εκείνες. Οι συνθήκες και ο τρόπος της σημερινής ζωής με το σύγχρονο πολιτισμό έκαναν τα Χριστουγεννιάτικα έθιμα να χάσουν την παλιά τους σημασία, την παλιά τους αίγλη και μαγεία. Θέλουν χαρά και κέφι τα Χριστούγεννα, θέλουν μεράκι για γλέντι, θέλουν και λίγη φτώχεια και ανέχεια, έτσι, για να είναι ευκολότερο να ονειρευτούν ο κόσμος. Τα Χριστούγεννα θέλουν και πολύ κρύο.

Παραμονή Χριστουγέννων. Ο καιρός κρύος. «Έξω είναι ψόφος, βαρείς δόντι». Πολλές φορές το πασπάλιζε κιόλας για τα καλά, το ΄στρωνε και λίγο. Κι ο κόσμος ήταν χαρούμενος, γεμάτος κέφι, χαρά παντού. Τα ψώνια από τα Τρίκαλα κι από τα μαγαζιά του χωριού έχουν γίνει: πορτοκάλια, μήλα φερίκια, πολλά λεμόνια, ρύζι για σούπα, όχι και πολλά ψώνια. Έτοιμος ο παλιός ο κόκοτας για το μεγάλο, το χαλκωματένιο τον τέντζερη, ετοιμάζονταν κι οι κουραμπιέδες.

Τα μικρά ανυπομονούσαν να νυχτώσει και να ξημερώσει γρήγορα. Οι καμπάνες χτυπούσαν βαθιά χαράματα, κατά τις 4 περίπου. Δεν χρειαζόταν ρολόι για το ξύπνημα, αρκούσε ο χτύπος της καμπάνας. Ο ήχος της βαλτσινιώτικης καμπάνας ήταν αχνός κι αν δεν τον άκουγες , θα σε ξυπνούσε ο πολύ δυνατός της βαρμπομπίτικης καμπάνας, αρκεί να είχες ιδέα και το νου σου στο ξύπνημα και στην εκκλησία. Αμέσως οι νοικοκυρές «το ΄διναν» λίγο το φως της λάμπας που ήταν χαμηλωμένο και όλα τα σπίτια με μιας φεγγοβολούσαν και άρχιζαν αμέσως να ετοιμάζονται για την εκκλησία. Απ΄ όλα τα σπίτια, τις γειτονιές και τους μαχαλάδες έβγαιναν ο κόσμος και γέμιζαν οι δρόμοι οι κεντρικοί και η δημοσιά. «Διάλεγαν με τα μάτια τους» τις λάσπες και προχωρούσαν προσεχτικά προς την εκκλησία.

Και αμέσως η εκκλησία γέμιζε κόσμο. Γεμάτα τα στασίδια των αντρών, γεμάτοι οι διάδρομοι και το κέντρο, γεμάτο και το γυναικείο. Όλοι με ρούχα καλά και καθαρά, όλοι: παπάς, ψαλτάδες, μεγάλοι μικροί, ξεφτέρια, όλοι λαμπροφορεμένοι. Κεριά θυμιάμα, λεβάντα και ψαλμωδία συμπλήρωναν την γιορτινή ατμόσφαιρα».

-«Η γέννησίς σου, Χριστέ, ο Θεός ημών, ανέτειλε τω κόσμω το φως το της γνώσεως, εν αυτή γαρ οι τοις άστροις λατρεύοντες υπό αστέρος εδιδάσκοντο. Σε προσκυνείν..»

-«Δόξα  εν υψίστοις Θεώ και επί γης ειρήνη εν ανθρώποις ευδοκία».

«Η εκκλησία απολάει». Όλοι γυρίζουν χαρούμενοι στο σπίτι. Όλα τα μέλη της οικογένειας στρώνονται στο τραπέζι. Το φαγητό είναι ένα και το ίδιο σ’ όλα τα σπίτια: μπόλικη και παχιά αυγοκομμένη σούπα που έγινε από την παλιά την κότα ή τον παλιό τον κόκοτα.

Και κάποια έθιμα τηρούσαν οι παλιότεροι: «έρχονταν η πατέρα, απολώντα η εκκλησία, η μάνα, οι μεγαλύτεροι, όποιος. Έπαιρνε αλάτι, έριχνε στη φωτιά κι έλεγε: φέρω γεια, φέρω νύφες και γαμπροί, φέρω πρόβατα, αρνιά, κατσίκια, γελάδια, τηρρρ! τηρρρ τα πλάκια μ΄».

Η σημαδιακή πορεία

Χριστουγεννιάτικη ιστορία του Κωνσταντίνου Κατσαρού, από την ποιητική συλλογή «ΣΤΑΛΑΚΤΙΤΕΣ»

Προσωρινά βιώναμε στο νοικιασμένο, λιτό και φτωχό δωμάτιο στην συνοικία της Αγίας Μονής στην  άκρη της αφιλόξενης πόλης με ένα σωρό βιβλία και τετράδια και οι άλλοι συμμαθητές και φίλοι χειρότερα στις άθλιες παράγκες στα Τρανά Μνήματα.

Για  να μάθουμε γράμματα  στα  γυμνάσια της πόλης των Τρικάλων. 

Εναρκτήρια γνώση αρχαίων ελληνικών:  πιστεύω τω φίλω, πιστόν φίλον εν κινδύνοις  γιγνώσκεις ….

Με την πόλη δεν είχαμε συνδεθεί αρκετά,  μπορεί και η πόλη να μας απωθούσε,  μια αμοιβαία κρύα σχέση.

Μπορούσες όμως να ζεις σε οργανωμένη κοινωνία με περισσότερους ανθρώπους, να έχεις μεγαλύτερη φιλική παρέα,  ψωμί, τυρί, γάλα, σοκολάτες, μπισκότα, καλύτερες συνθήκες υγιεινής, ηλεκτρικό ρεύμα, βιβλιοθήκη και σινεμά,  αρκεί να είχες λίγα χρήματα και κάποιο ξεχωριστό ενδιαφέρον.

Η ψυχή μας ήταν γαλουχημένη εκεί ψηλά, στα ορεινά  χωριά μας,  που ήταν τα ισόγεια κυρίως,  πέτρινα φτωχικά μας,  διαστάσεων κατά κανόνα  5χ10 μέτρων,  δύο δωματίων με ενδιάμεσο διαμπερή διάδρομο,  προϊόντα προσωπικού μόχθου και  στεγαστικών  προγραμμάτων.

Εκεί  έμεναν και τα γονικά μου  με την πενιχρή πολεμική αναπηρική σύνταξη του ηρωικού πατέρα του πολέμου του 40.

Άλλοι εκεί στα ορεινά χωριά ζούσαν λίγο καλύτερα άλλοι λίγο χειρότερα. Σκοπός ήταν  βιοποριστικά να καλύπτονται τα βασικά και αναγκαία. Το χρήμα και η ιδέα του χρήματος δεν ήταν η αξία της περιοχής.                       

Οδύσσεια

Σαν ήρθε η ώρα των χριστουγεννιάτικων διακοπών, κοντά στο χειμερινό ηλιοστάσιο,  δεν μας κρατούσε τίποτε στην μεγάλη πόλη.

Μας ωθούσε η δυνατή εσωτερική παρόρμηση  ικανοποίησης  της ψυχικής και βιωματικής ανάγκης, της  οικογενειακής σύναξης  στην  ιδιαίτερη και ιερή πατρική εστία,  κοιτίδα του θεσμού της οικογένειας  και αείποτε τον πλέον προσφιλή και αγαπητό χώρο ασφαλούς καταφυγής,  αισθήματα  που εκδηλώνονταν έντονα κυρίως κατά τις εορταστικές και καλοκαιρινές διακοπές των μαθημάτων για το σύνολο σχεδόν των μαθητών  της ορεινής περιοχής μας.

Οι ευχές των εορτών

Χριστούγεννα: Ευφάνταστες φανταχτερές διακοσμήσεις, πολύχρωμα στολίδια, λαμπερά φωτάκια και πανέμορφες βιτρίνες σε κάθε γωνιά. Έφτασε η εποχή που προσπαθώντας όλοι με πλαστό ή πραγματικό τρόπο να ξορκίσουν τη μιζέρια και τη στεναχώρια- που ιδιαίτερα σαν χώρα μας περιβάλλει τα τελευταία χρόνια- το μόνο που τελικά καταφέρνουν είναι να δώσουν αφορμή για μεγαλύτερη μελαγχολία. Προσπαθώντας να αγγίξουν τις λαμπερές κανονιστικές επιταγές της Χριστουγεννιάτικης περιόδου που προβάλλουν τα media, όλοι πρέπει να αυτοπαρουσιάζονται γελαστοί κι ευτυχισμένοι, διασκεδάζοντας έντονα, πίνοντας μέχρι τελικής πτώσης και κυρίως ψωνίζοντας μετά μανίας.

Στην ουσία το δίλημμα έχει ως εξής: Είτε αποφασίζουμε να φορέσουμε το κουστούμι που μας επιβάλλει η εορταστική περίοδος, και να συμμετέχουμε στο πάρτι προφασιζόμενοι πως όλα πάνε καλά- θολωμένοι από τη λάμψη, είτε επιλέγουμε να αντισταθούμε στο ψέμα, κρατώντας ζωντανή την πραγματική ελπίδα, διακρίνοντας εκείνη την ακτίνα φωτός που μας επιτρέπει να διατρέξουμε μια αξιοπρεπή πορεία. Τιμώντας δηλαδή με τις επιλογές μας όλα εκείνα τα μικρά, σιωπηλά, απλοϊκά και ακίνδυνα πράγματα που μας περιτριγυρίζουν διδάσκοντάς μας να ζούμε καλύτερα απολαμβάνοντας την κάθε στιγμή, μπορούμε να μεταμορφώσουμε όλη μας τη ζωή σε μια γιορτή, όχι απλώς μια μικρή περίοδο αυτής. Ίσως και αυτός να είναι ο λόγος που συχνά φωτεινοί άνθρωποι αλλά και ιδιαίτερα πράγματα προσπερνιόνται και αφήνονται ανυπεράσπιστα, αντιμετωπιζόμενα από το σύνολο ως κίνδυνος και απειλή. Διότι μας απελευθερώνουν πραγματικά.

Η αναγκαστική διακοπή των καθημερινών μας δραστηριοτήτων που προσφέρει η εορταστική περίοδος αποτελεί μια εξαιρετική ευκαιρία να σταματήσουμε και να κοντοσταθούμε σε όλη εκείνη την ομορφιά που μας περιτριγυρίζει καθημερινά. Την ομορφιά που προσπερνούμε ταχύτατα μιας και το προσηλωμένο μας βλέμμα, σε κάποιο ξένο προς εμάς στόχο που μας έχει επιβληθεί, δεν το επιτρέπει. Αυτές τις γιορτές ας εκμεταλλευτούμε τη μικρή ανάπαυλα που μας δίνεται από την τρελή και ξέφρενη κούρσα της καθημερινότητας για να ανακαλύψουμε την ομορφιά που πάλλεται στις ζωές μας από τη ζεστασιά μιας αγκαλιάς, τη μυρωδιά ενός φαγητού, την ανατολή του ήλιου. 

Οι Χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις του Εκπολιτιστικού Συλλόγου Βαλτινού

Ο Εκπολιτιστικός Σύλλογος Βαλτινού διοργανώνει Χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις στην πλατεία του χωριού, με δώρα, ευχές, κέφι και χαρά!

Συγκεκριμένα το Σάββατο 23 Δεκεμβρίου θα γίνει μέσα σε γιορτινό κλίμα ο στολισμός του Χριστουγεννιάτικου δέντρου των ευχών.

Την Τρίτη 26 Δεκεμβρίου 2017, Χριστουγεννιάτικη γιορτή στην πλατεία του χωριού με μπάρμπεκιου, φαγητό, κρασί, ποκ κορν, μουσική και χορό.

Παράλληλα θα συμμετέχουν τα χορευτικά τμήματα του Συλλόγου και μετά το τέλος των χορευτικών εκδηλώσεων θα προσφερθεί στο κοινό δωρεάν ζεστή φασολάδα.

Οι εκδηλώσεις θα ξεκινήσουν στις 4 το απόγευμα.

Ενώ στο χώρο της κεντρικής πλατείας, από την Παρασκευή 22 Δεκεμβρίου έως την Τρίτη 26 Δεκεμβρίου και ώρες 4.30 έως το βράδυ, θα λειτουργεί μια μικρή Χριστουγεννιάτικη αγορά.

Η ΓΛΩΣΣΑ ΤΟΥ ΡΥΑΚΙΟΥ

Του Ηλία Κεφάλα

Πολλὰ ξέρει τὸ ρυάκι
– ἀκόμα καὶ τὴ γλώσσα μου –
Μόνο του πάει
Χοροπηδάει
Κι ὅλο μιλάει
Πολλὰ ξέρουν τὸ χόρτο ἡ δροσιὰ τὸ φῶς
Ἡ νύχτα ποὺ κλαίει τὸ ἔρημο σκυλὶ
Ὁ βιαστικὸς χειμώνας
Ἀκόμα καὶ τὴ γλώσσα μου
Μόνα τους πᾶνε
Κι ὅλο μιλᾶνε
Γοργόφτερα τὴ σιγαλιὰ
Χαλᾶνε
– τὶ λένε; –
Ἀφουγκραστεῖτε τα κι ἐσεῖς μαζί μου
Κι ἀκοῦστε τα
Μὲ δείχνουν μὲ τὸ δάχτυλο καὶ λένε
Νὰ – θὰ πεθάνεις
Μὰ θὰ πεθάνεις δίχως ἄλλο λένε
Ἔρχεται ὥρα – τώρα –
Νὰ – τώρα – τώρα – θὰ πεθάνεις

[Ἀπὸ τὴν συλλογή του "Τὰ μνῆστρα τῆς ἀβύσσου", 2003]
Φωτογραφία: John Topman

Λέξεις του τόπου μας, από το Γλωσσάρι ιδιώματος Δυτικής Θεσσαλίας και ευρύτερης περιοχής αυτής. ΓΑΜΑ

Του Ευαγγέλου Στάθη Φιλολόγου

Συνεχίζοντας την παρουσίαση μέρους από το λεκτικό – γλωσσολαογραφικό υλικό που αφορά τον τόπο μας, και το οποίο έχει καταγραφεί στο βιβλίο μου με τίτλο: «Γλωσσάρι ιδιώματος Δυτικής Θεσσαλίας και ευρύτερης περιοχής αυτής», γίνεται μια επιλογή λέξεων που αρχίζουν από το γράμμα Γ και παρουσιάζονται παρακάτω με αλφαβητική σειρά:

γαλατσιάρς  επίθ. η γαλατσιάρς η γαλατσιάρα του γαλατσιάρκου· αυτός που έχει πολύ ανοιχτό σώμα στο πρόσωπο και στο σώμα γενικώς, ο ασπρουλ άρης: γαλατσιάρς άνθρουπους, ντιπ ήσκιου ψλα τς  – κάτι γαλατσιάρκα βζια κι γαλατσιάρκα πουδάργια που έχει  αυτήν! (για ξανθιά και αφράτη γυναίκα)

γαλατχιάζου  ρ. μεταβ. ασπρίζω, ασβεστώνω: ζγώνει (ζυγώνει) του Πάσχα  να γαλατχιάσουμι λίγου τα τοίχια στου σπίτι. Παθητ. γαλατχιάζουμι αόρ. γαλατχιάσκα στη φράση γαλατχιάσκαν τ’αρνιά (ήπιαν πολύ γάλα και βαρυστομάχιασαν)

γαλί  ουδ. ουσ. πληθ. τα γαλιά· κατοικίδιο πτηνό με νόστιμο κρέας, η γνωστή γαλοπούλα. Σε πολλά μέρη το λένε και τίκι (τα τίκια), από το τιτίβισμα τικ! τικ! τικ! που κάνουν

γαλίκι του ουδ. ουσ. μεγάλο κοφίνι πλεγμένο με λουρίδες από καλάμι ή με βέργες λιγαριάς ή ιτιάς· ήταν απαραίτητο σκεύος για το μαντρί, τον αχυρώνα, την κουζίνα, την αποθήκη και για άλλες εργασίες, όπως π.χ. για μέτρο χωρητικότητας: ένα γαλίκι άχυρου, ένα γαλίκι καόνια (είδος πεπονιών), ένα γαλίκι σταφύλια

γαλότσα  η θηλ. ουσ. αδιάβροχη μπότα κοντή ή ψηλή, φτιαγμένη κυρίως από καουτσούκ· φθηνό και μάλλον ευτελές υπόδημα

γάρους  η αρσ. ουσ. το αλμυρό τυρόγαλο, η άλμη όπου διατηρείται το τυρί

γάστρα  η θηλ. ουσ. 1) το γνωστό μαγειρικό σκεύος που χρησιμοποιούνταν στα χωριά για το ψήσιμο ψωμιού και φαγητών 2) μεταφ. για την πολλή τη ζέστη του καλοκαιριού: πω!πω! ζέστα! γάστρα η ήλιους όξου

γατσεύου  ρ. αόρ. γάτσιψα· γατσεύουμι  γατσεύκα· για γάτες βατεύω: η γάτους εμ βατσεύει εμ σκούζει κιόλα – ιψέ γατσεύουνταν η γάτα απάν στα κιραμίδγια

γαυγάει   ρ. μεταβ. και αμετάβ. παρατ. γαυγούσα αόρ. γαύσα 1) γαυγίζω (για σκυλιά): γαυγάει  του σκλι, γαυγούσι κι χτε· γαύσι γαύσι, σταμάτσι ύστρα(ς) 2) στη φράση ε, γιε μ’, τι μι γαυγάς έτσι; τι σ’ έκανα; (γιατί με μαλώνεις;) 3) ήρθα να μι γαυγήεις (γαυγήσεις) λίγου του κριθαράκι  που έχου στου μάτι μ’ (από το στιχάκι γαυ! γαυ! κριθαράκι  που λέγεται σε ξόρκι για μικρό απόστημα που βγαίνει κοντά στη βλεφαρίδα)

Ληθαίος ο Μέγας

Μια όμορφη αναφορά για το Ληθαίο ποταμό

Απόσπασμα από το ηλεκτρονικό βιβλίο του Κωνσταντίνου Κατσαρού «Η ΕΡΓΟΤΕΧΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΤΡΙΚΑΛΩΝ»

Τα Τρίκαλα είναι η μοναδική πόλη  στην Ελλάδα που την διασχίζει στο κέντρο της  ποτάμι μόνιμης ροής  και παροχής,  ο ιστορικός  Ληθαίος.
Αρχή πάντων ύδωρ  είπε ο Θαλής  και τα  σύγχρονα Τρίκαλα, παραλληλίζοντας την φιλοσοφία, έχουν την αρχέγονη αφετηρία ζωής και αυτόν τον πλούτο της δημιουργίας,  είναι κτισμένα πλέον επί του ύδατος,  αφού  διασχίζονται  και διαβρέχονται από  τρία  ποτάμια,  Ληθαίος, Αγιαμονιώτης, Κουμέρκης που καταλήγουν ενούμενα στον, περιβάλλοντα την περιοχή από νότια, αργυροδίνη ποταμό Πηνειό.
Με την ευρύτερη έννοια της σχετικότητας και με πολλή φαντασία θα μπορούσαν, μυθοπλαστικά, να χαρακτηρισθούν πλωτή και κινούμενη, προς το μέλλον  και το όνειρο,  πόλη.
Και  ας το πάρει το ποτάμι  αν μετουσιώσουμε το πραγματικό στο εικονικό και ρομαντικό, στην ελπίδα, στην αισιοδοξία  και στη χάρη,  πόσο λυρισμό και  πόση ποίηση,  πόσες εικόνες,  πόσα χρώματα και πόσες ευωδιές  δεν έχουν  οι όρκοι αγάπης,  τα νεανικά όνειρα και τα συναισθήματα τόσων ανθρώπων, τόσων  παιδιών και τόσων ψυχών, που τα ανάλαφρα νερά του Ληθαίου,  με την αέναη κίνησή τους,  νωχελικά  αρμενίζοντας, ανακατεύονται, γίνονται ένα και τα μεταφέρουν με τους γκριζογάλανους κυματισμούς, στον ωραίο  κόσμο της δροσοστάλαχτης ομορφιάς, και στην παραδεισένια χώρα της πραγμάτωσης των ονείρων!
Και πόσες βασανισμένες ψυχές δεν βρήκαν βάλσαμο, δεν  ξαλάφρωσαν από τον καημό, τον  πόνο και τη θλίψη  που ο παυσίλυπος και  ιαματοδότης  ποταμός της λήθης  πρόθυμα άφηνε να βυθίζονται,  να ξεπλένονται,  να μαλακώνουν,  να γλυκαίνουν, να παρασέρνονται, να εξαγνίζονται να εξαγιάζονται στα νερά του και να μετουσιώνονται σε κανόνες μιας νέας ζωής και μιας νέας πορείας !

Δεκαπέντε πράγματα που δεν αγοράζονται με το χρήμα

Σύμφωνα με τον Roy T. Bennet, τα «Δεκαπέντε πράγματα που δεν αγοράζονται με το χρήμα είναι: Χρόνος, Ευτυχία, Εσωτερική Γαλήνη, Ακεραιότητα, Αγάπη, Χαρακτήρας, Τρόποι, Υγεία, Σεβασμός, Ήθος, Εμπιστοσύνη, Υπομονή, Αρχοντιά, Αξιοπρέπεια και Κοινή Λογική».

Ο Χριστουγεννιάτικος στολισμός της πλατείας

Τον Χριστουγεννιάτικο τόνο, έδωσε πριν από λίγες μέρες, ο στολισμός της κεντρικής πλατείας του χωριού, που επιμελήθηκε ο Εκπολιτιστικός Σύλλογος Βαλτινού.

Οι τοπικές παραδόσεις των Χριστουγέννων είναι ακόμα στον τόπο μας πλούσιες και ποικίλες. Το γιορτινό κλίμα, συνδεδεμένο με τα πανάρχαια Ελληνικά παραδοσιακά έθιμα και τον στολισμό, θα αποτελέσουν το ντεκόρ στις εκδηλώσεις που διοργανώνει ο Εκπολιτιστικός Σύλλογος Βαλτινού στις 23 Δεκεμβρίου 2017.  

Κύρια έθιμα στη διακόσμηση είναι ο στολισμός του δένδρου (των ευχών) των Χριστουγέννων, η απεικόνιση της Φάτνης των αλόγων, η γνωστή αναπαράσταση με τους μάγους να επισκέπτονται τον νεογέννητο Ιησού στη φάτνη, το Αστέρι της Βηθλεέμ, ο στολισμός με τα διακοσμητικά φώτα των Χριστουγέννων και το χριστουγεννιάτικο ημερολόγιο.

Άλλωστε, τα ήθη και τα έθιμα του τόπου μας  «χρωματίζουν» τις
γιορτινές αυτές ημέρες και αποτελούν μία όαση χαράς για μικρούς και μεγάλους.

Καλές γιορτές!

Μνήμες από τη ζωή στο χωριό

Του Χάρη Αγγελή

Το χωριό μου, θυμάμαι, ήταν απλωμένο στον κάμπο και είχε καμιά εκατοστή σπίτια, χτισμένα από πλιθιά, εκτός από το σχολείο και την εκκλησία που ήταν πέτρινα. Μερικά ήταν διώροφα, με ξύλινη σκάλα από μέσα όπως του Μήτσιου Καραθανάση. Δίπλα είχαν τα μαγειριά. Οι αχυρώνες, που ήταν στάβλοι για τα ζώα και αποθήκες για τις ζωοτροφές το χειμώνα, βρίσκονταν παραδίπλα με τη ρούγα μπροστά ώστε να δένουν τα ζωντανά τους καλοκαιρινούς μήνες σε μικρά παλούκια που τα είχαν μπηγμένα στο χώμα.

Η τουλούμπα είχε μπροστά της μια σκάφη (σκαφίδα) που μάζευε το νερό για να πίνουν τα ζωντανά και να πλένουν οι νοικοκυρές τα στράνια (ρούχα) και τα αγγειά.

Τα κεντρικά σπίτια του χωριού είχαν κι απόπατο σε μια απόμακρη γωνιά του οικοπέδου. Ήταν ένας λάκκος σκεπασμένος με σανίδια και μια τρύπα στη μέση και φραγμένος γύρω γύρω με χαρτοσακούλες από λιπάσματα και από πάνω για σκέπασμα έναν παλιό τσίγκο. Τα ακριανά σπίτια δεν είχαν κι οι χωριανοί έκαναν την ανάγκη τους το καλοκαίρι στα χαντάκια και το χειμώνα στις αστρέχες.

Οι δρόμοι είχαν πολλές λακκούβες που το καλοκαίρι βούλωναν από τον κουρνιαχτό που δημιουργούσαν τα κάρα και τα ζωντανά με το πέρα δώθε. Ενώ το χειμώνα πλημμύριζαν από τις βροχές και γέμιζαν λάσπη και μπάρες.

Ο καλύτερος δρόμος ήταν η δημοσιά γιατί ήταν χαλικοστρωμένος αφού περνούσε το λεωφορείο και τα κάρα από τα άλλα χωριά. Την άνοιξη στένευαν κάπως γιατί μεγάλωναν τα βάτια και φύτρωναν πολλά βούζια στις άκρες

Κοντά στη δημοσιά ήταν το σχολείο με μεγάλα πεύκα στην αυλή, τα δυο καφενεία που ένα είχαν στέκι οι μεγάλοι κι ένα οι μικροί, το αρτεσιανό που έβγαζε νερό χειμώνα καλοκαίρι, ο μεγάλος πλάτανος που στον ίσκιο του «τραβούσαν» τις αγελάδες οι χωριανοί για τεχνική γονιμοποίηση και στην είσοδο του χωριού ο βλάχικος μύλος. Η εκκλησία ήταν στον γυφτομαχαλά. Στο πίσω μέρος είχε ένα δάσος από φτελιάδια, ασπρόλευκες, ακακίες και μικρούς μέλιγους. Μπροστά ήταν τα πεύκα και τα κυπαρίσια και πιο μπροστά κάτι μέλιγοι μεγάλοι, τεράστιοι, χοντροί και πανύψηλοι. Είχαν παχύ ίσκιο και δροσιά το καλοκαίρι. Εκεί, τον Μάιο μήνα, κούρευαν τα πρόβατα οι τσομπαναραίοι κι ο Σαμαράς που έρχονταν από ένα ορεινό χωριό, μπάλωνε τα σαμάρια για τα γαιδούρια. Προς το ιερό ήταν το νεκροταφείο με τα μνήματα και προς τη δύση το καμίνι που έφτιαχνε τα ινία και τα αλέτρια.

Τα καρποφόρα δέντρα που φύτρωναν στο χωριό ήταν συκιές, κορομηλιές, σκαμνιές, κυδωνιές, βυσινιές, δαμασκηνιές, αχλαδιές, λίγες κερασιές και φιρικιές και ελάχιστες καρυδιές, γιατί λέγανε πως όποιος φύτευε καρυδιές πέθαινε. Είχε επίσης λεύκες, ασπρόλευκες, ιτιές, πλατάνια, φρουξυλιές, ακακίες, φτελιάδες και πολλά βάτια.

«Καλώς ήρθες, δελφινοκόριτσό μου» Το πρώτο τους παιδί απόχτησαν ο Κώστας Στάθης και η Ράνια Πετσοδήμου

Με ένα όμορφο στίχο, καλωσόρισε, ο συγχωριανός Κώστας Στάθης, το νέο μέλος της οικογένειάς του, που απόκτησε με την σύζυγό του Ράνια Πετσοδήμου. Το νέο μέλος της οικογενείας γεννήθηκε την 12-12-2017.

 Ως εξαίρετος τραγουδιστής και Τραγουδοποιός ο Κώστας Στάθης υποδέχθηκε την όμορφη κορούλα του με τους παρακάτω στίχους:

«Καλώς ήρθες, δελφινοκόριτσό μου
κι εγώ για σένα, καλύτερο τον κόσμο αυτό θα κάνω!»

Εμείς να ευχηθούμε στον Κώστα και στη Ράνια «Να τους ζήσει»!

Φωτογραφικό υλικό του Βαλτινού σε εκπομπή της ΕΡΤ

Στην εκπομπή «Τα στέκια» της ΕΡΤ, Ιστορίες Αγοραίου Πολιτισμού, μια σειρά ντοκιμαντέρ, του Νίκου Τριανταφυλλίδη παρουσιάστηκε στις 16 Νοεμβρίου 2017 το θέμα «Το Γραφείο Συνοικεσίων». Στην εκπομπή μεταξύ άλλων προβλήθηκαν και πολλές φωτογραφίες από νεόνυμφα ζευγάρια του Βαλτινού. Η άντληση του φωτογραφικού υλικού έγινε από το Ηλεκτρονικό Λαογραφικό Μουσείο Βαλτινού.

Για να δείτε την εκπομπή πατήστε http://webtv.ert.gr/ert2/ta-stekia-ert/16noe2017-ta-stekia-neos-kyklos/

Λίγα λόγια για την εκπομπή

Ο επιτυχημένος γάμος, μεταπολεμικά, ορίζει την απόλυτη ενσάρκωση του «ελληνικού ονείρου».

Με δεδομένο ότι οι αναταράξεις του συναισθήματος που προκαλεί ο έρωτας κάθε άλλο παρά αποτελούσαν ορθό οδηγό επιλογής συντρόφου, η προξενήτρα αναλαμβάνει τον πλήρη έλεγχο της «μεθοδευμένης» συναλλαγής! Έτσι, σταδιακά, μετατρέπεται στο πιο σεβαστό πρόσωπο της γειτονιάς, επιστρατεύοντας την πειθώ της, μεταφέροντας εκατέρωθεν τις απαιτούμενες πληροφορίες και, εν τέλει, ενώνοντας τα ζευγάρια στο όνομα της «ιερής συμμαχίας» των δύο φύλων.

Τα χρόνια περνούν, η κοινωνία και οι απαιτήσεις της αλλάζουν και η προξενήτρα αντικαθίσταται από τα πρώτα γραφεία συνοικεσίων, έναν τόπο γνωριμιών όπου με απόλυτη εχεμύθεια, διακριτικότητα και αποτελεσματικότητα συντελείται η «ανώτερη ένωση» των άλλοτε ασύμπτωτων κόσμων! Ευκατάστατοι κύριοι, εμφανίσιμες δεσποινίδες, μορφωμένοι και καλοστεκούμενοι νέοι, αλλά και μεγαλύτερης ηλικίας άνθρωποι που αναζητούν συντροφιά (με καλό σκοπό) συμμετέχουν σε ένα δίκτυο που υπηρετεί πιστά και αδιάκοπα την ιδέα του «ιδανικού συζυγικού μοντέλου».

Οι, αεικίνητοι, ιδιοκτήτες των γραφείων συνοικεσίων εκπληρώνουν αυτό που οι συνθήκες της ζωής δεν κατόρθωσαν να εξασφαλίσουν για τους ενδιαφερόμενους: να τους φέρουν σε επαφή με το άλλο τους μισό, εκείνο, δηλαδή, που συνδυάζει τον έρωτα με τις αντικειμενικές προϋποθέσεις.

Σήμερα, όπου οι γνωριμίες έχουν μεταφερθεί από τα μπαρ στο διαδίκτυο, τα γραφεία συνοικεσίων επιμένουν να υπάρχουν σε πείσμα των καιρών και εκείνων που τα θεωρούν παλιομοδίτικα και ξεπερασμένα «στέκια».

Η εκπομπή επισκέπτεται κάποια απ’ αυτά, συνομιλεί με τους σύγχρονους προξενητάδες και γνωρίζει ερωτευμένα ζευγάρια που αφηγούνται ιστορίες έρωτα και βαθιάς αγάπης!

Σενάριο-σκηνοθεσία: Μαρίνα Δανέζη
Παραγωγή: ΕΡΤ