Ευάγγελος Τσιγάρας - Τρεις εποχές, ένα πρόσωπο

 

Υπάρχουν άνθρωποι που, όταν τους κοιτάζεις σε διαφορετικές εποχές της ζωής τους, δεν βλέπεις απλώς τρεις φωτογραφίες. Βλέπεις τον ίδιο άνθρωπο να περνά μέσα από τον χρόνο, να μεγαλώνει, να αλλάζει, να ωριμάζει, χωρίς όμως να χάνει εκείνα τα χαρακτηριστικά που αποτελούν την ιδιαίτερη προσωπική του ταυτότητα.

Έτσι είναι και το πορτρέτο του συγχωριανού μας Ευάγγελου Τσιγάρα, μέσα από τρεις διαδοχικές φωτογραφίες της ζωής του. Στην πρώτη, ένα παιδί δεκαέξι χρόνων, γεμάτο νεότητα, φρεσκάδα και εκείνη την ανεπιτήδευτη ομορφιά που χαρίζει η ηλικία. Στη δεύτερη, ένας νέος φαντάρος της Στρατονομίας, με το αυστηρό παρουσιαστικό της στολής να αναδεικνύει ακόμη περισσότερο την αρρενωπότητα και τη λεβεντιά του. Και στην τρίτη, ένας ώριμος άντρας, με το πρόσωπο πλέον σμιλεμένο από τα χρόνια και τις εμπειρίες της ζωής.

Και στις τρεις φωτογραφίες υπάρχει ένας κοινός παρονομαστής: η ομορφιά και η αρρενωπότητα.

Ο Ευάγγελος υπήρξε αντικειμενικά ένας όμορφος άντρας. Ιδιαίτερα στα νεανικά του χρόνια, η φυσική βιολογική ακμή της νιότης έδινε στο πρόσωπό του εκείνη τη φωτεινότητα που δύσκολα περιγράφεται με λόγια. Τα χαρακτηριστικά του ήταν καθαρά, το βλέμμα του δυνατό και η παρουσία του ξεχώριζε. Ήταν η ομορφιά της νιότης, αυτή που δεν χρειάζεται προσπάθεια για να φανεί.

Ύστερα ήρθε η Στρατονομία. Η στολή άλλαξε την εικόνα, όχι όμως τον άνθρωπο. Αντίθετα, έδωσε στο νεανικό πρόσωπο έναν διαφορετικό χαρακτήρα. Η πειθαρχία, η σοβαρότητα και η επιβλητικότητα της στρατιωτικής παρουσίας στάθηκαν πάνω του φυσικά, σαν να ταίριαζαν με την προσωπικότητά του. Εκεί, ανάμεσα στη νιότη και στην ενηλικίωση, βρίσκεται ίσως η πιο χαρακτηριστική εικόνα ενός ανθρώπου που περνά από την ανεμελιά της εφηβείας στην ευθύνη της ζωής.

Και έπειτα, η τρίτη φωτογραφία.

Εδώ ο χρόνος έχει κάνει τη δουλειά του. Το πρόσωπο δεν έχει πια τη φρεσκάδα των δεκαέξι χρόνων. Τα χρόνια έχουν αφήσει τα σημάδια τους. Μα είναι άδικο να βλέπουμε την ωριμότητα μόνο ως απώλεια της νεανικής ομορφιάς. Γιατί ο χρόνος, όσο παίρνει, άλλο τόσο χαρίζει.

Χαρίζει βάθος στο βλέμμα.
Χαρίζει ηρεμία στα χαρακτηριστικά.
Χαρίζει γνώση στη σιωπή.
Χαρίζει, πάνω απ’ όλα, την ομορφιά της εμπειρίας και της αυτογνωσίας.

Η νεανική ομορφιά είναι δώρο της φύσης. Η ώριμη ομορφιά είναι κατάκτηση της ζωής.

Το πρόσωπο του μεσήλικα Ευάγγελου δεν είναι το ίδιο με εκείνο του δεκαεξάχρονου αγοριού. Κι όμως, είναι αναμφισβήτητα το ίδιο πρόσωπο. Γιατί κάτω από τις αλλαγές του χρόνου παραμένουν τα βασικά γνωρίσματα: το βλέμμα, η έκφραση, η αρρενωπότητα, η ιδιαίτερη φυσιογνωμία που κάνει έναν άνθρωπο αναγνωρίσιμο όχι μόνο με τα μάτια, αλλά και με τη μνήμη.

Ίσως τελικά αυτό να είναι και το πιο όμορφο μήνυμα που μας δίνουν αυτές οι τρεις φωτογραφίες. Ο άνθρωπος δεν παραμένει ίδιος, εξελίσσεται. Η ζωή γράφει πάνω του, όπως γράφει ο χρόνος πάνω σε ένα παλιό βιβλίο. Και κάθε ρυτίδα, κάθε αλλαγή, κάθε σημάδι δεν είναι απλώς μια απώλεια της νιότης. Είναι μια σελίδα που προστέθηκε στην ιστορία του.

Κοιτάζοντας λοιπόν τον Ευάγγελο Τσιγάρα στις τρεις αυτές ηλικίες, δεν βλέπουμε μόνο ένα όμορφο αγόρι, έναν λεβέντη φαντάρο και έναν ώριμο άντρα. Βλέπουμε τρεις εποχές του ίδιου ανθρώπου. Τρεις στιγμές μιας διαδρομής που ξεκινά από τη φρεσκάδα της νιότης, περνά από τη δύναμη της ανδρικής ακμής και καταλήγει στη γαλήνια αξιοπρέπεια της ωριμότητας.

Και ίσως αυτή να είναι η πραγματική ομορφιά του ανθρώπου: όχι να νικά τον χρόνο, αλλά να τον αφήνει να περνά από πάνω του και, αντί να τον μικραίνει, να τον κάνει βαθύτερο.

Γιατί η νιότη μπορεί να χαρίζει ένα όμορφο πρόσωπο.
Ο χρόνος, όμως, μπορεί να χαρίσει ένα όμορφο βλέμμα.

Και όταν οι δυο αυτές ομορφιές συναντώνται σε τρεις φωτογραφίες, τότε το πορτρέτο ενός ανθρώπου γίνεται κάτι περισσότερο από μια εικόνα. Γίνεται μια μικρή ιστορία ζωής.